30/03/2011

Nên nghiên cứu Biển đông như thế nào? (phần 2)

Mặc Lâm, biên tập viên RFA

Trong bài trước chúng tôi đã mời chuyên gia Phạm Hoàng Quân phân tích cách nghiên cứu của giới học thuật Trung Quốc trong hồ sơ Biển Đông cũng như các quần đảo trong vùng biển này.

clip_image001

Lãnh hải Việt Nam. RFA

Kỳ này mời quý vị theo dõi phần nói chuyện với nhà nghiên cứu lịch sử Việt Nam Đinh Kim Phúc để biết thêm những nỗ lực của học giới Việt Nam so với Trung Quốc như thế nào và đồng thời tìm hiểu thêm những trở ngại nào mà giới nghiên cứu Việt Nam xem là khó vượt qua nhất. Bài cũng do Mặc Lâm thực hiện sau đây.

Giai đoạn mới trong việc nghiên cứu Biển Đông

Mặc Lâm: - Thưa ông là người có những nghiên cứu bền bỉ về vấn để Biển Đông và các quần đảo trên biển xin ông cho biết công việc nghiên cứu của ông có những khó khăn hay thuận lợi gì có thể chia sẻ được?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Trong vấn đề nghiên cứu Biển Đông Việt Nam và cụ thể là chủ quyền của Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa trong thời gian vừa qua thì chúng tôi thấy có những thuận lợi so với trước đây. Ví dụ như từ sau cuộc Tọa đàm Biển Đông và Hải Đảo Việt Nam do Câu lạc bộ Phao Lô Nguyễn Văn Bình phối hợp với nhà xuất bản Tri thức tổ chức trong hai ngày 24 -25 tháng Bảy năm 2009 thì thành công và chất lượng đạt được của cuộc tọa đàm đó nó đã mở ra một giai đoạn mới cho các học giả Việt Nam nghiên cứu Biển Đông và hải đảo Việt Nam.

clip_image002

Ông Nguyễn Đình Đầu có nhiều công trình nghiên cứu về lãnh thổ Việt Nam

Mặc Lâm: - Những thành tựu bước đầu này theo ông có sự đóng góp gì của Nhà nước hay không?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Tôi thấy Nhà nước đã có phần cởi mở hơn và thoải mái hơn ví dụ như sau cuộc Tọa đàm của Câu lạc bộ Phao Lô Nguyễn Văn Bình thì Câu lạc bộ cũng đã cho ra một tập sách bao gồm tất cả các bài tham luận trong cuộc tọa đàm đó về chủ quyền quốc gia Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa do nhà xuất bản Tri thức xuất bản vào năm 2010 vừa qua

Mặc Lâm: - Ngoài việc khuyến khích như ông vừa nói thì Nhà nước có những bước biền chuyển nào mà ông cho là quan trọng đối với giới nghiên cứu hay không?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Bước đầu các cơ quan chức năng của Nhà nước đã có sự chú ý đến các học giả tự do như chúng tôi. Ví dụ như vào ngày 5 tháng 10 năm 2010 thì Viện Quản lý và Nghiên cứu Biển Đảo của bộ Tài nguyên và Môi trường đã mời một số học giả nghiên cứu về Biển Đông và biển đảo Việt Nam như nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Đầu, nhà nghiên cứu Phạm Hoàng Quân, Tiến sĩ Nguyễn Nhã, Thạc sĩ Hoàng Việt và tôi cùng một số các anh em khác nữa có một cuộc tọa đàm kín để mà dành thời gian cho chúng tôi phát biểu những việc chúng tôi đã làm, và cái hướng nghiên cứu của chúng tôi như thế nào cũng như những mong muốn của chúng tôi đối với Nhà nước ra sao.

Chúng tôi thấy rằng đây là một thuận lợi và chính vì những thuận lợi đó mà nó thúc đẩy anh em chúng tôi có thêm niềm tin, có sự tự tin để mà nghiên cứu sâu hơn về những tài liệu mới phát hiện, những vấn đề chưa giải mã được về những tài liệu đã có về mặt lịch sử cũng như về mặt luật pháp quốc tế.

Mặc Lâm: - Đối với những chuyển biến tích cực này thì giới nghiên cứu có công trình gì mới nhằm thúc đẩy sự hợp tác thêm gắn bó hơn hay không thưa ông?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Hiện nay tôi và anh Phạm Hoàng Quân, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Diện và một số anh em khác đang chuẩn bị đi nghiên cứu chuyên sâu để làm rõ hơn những vấn đề chưa được làm rõ và để công bố những tài liệu mà chúng tôi mới phát hiện nó khẳng định ngày càng rõ ràng hơn chủ quyền của Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Đấy là những thuận lợi cơ bản mà chúng tôi có được trong thời gian vừa qua

Biển Đông, chủ đề vẫn được xem là nhạy cảm

Mặc Lâm: - Đó là những thuận lợi, còn khó khăn thì sao?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Khó khăn thứ nhất là về sự thống nhất nghiên cứu, giữa các cơ quan Nhà nước và các học giả tự do chưa thống nhất. Nếu như so với Trung Quốc họ làm rất bài bản. Từ cấp trung ương, cấp tỉnh, các trường đại học…họ có hẳn một chương trình nghiên cứu và được tài trợ cũng như quan tâm của nhà Nước. Ngược lại chúng tôi không thấy cái đó ở Việt Nam.

Ở Việt Nam có hàng trăm Giáo sư Tiến sĩ sử học, khi đứng lớp thì nói rất nhiều về lòng yêu nước, rất nhiều về lòng tự hào dân tộc cho sinh viên nhưng phần lớn đã quay lưng lại đối với việc nghiên cứu chủ quyền của Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa

clip_image003

Vùng màu đỏ trên bản đồ là vùng biển hình “lưỡi bò” mà Trung Quốc tự vẽ để giành chủ quyền vùng biển Đông

Mặc Lâm: - Có thể giới học thuật Việt Nam chưa thấy được vai trò của mình cho nên họ chưa thúc đẩy Nhà nước tích cực hơn trong vai trò

điều phối và quản lý?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Cái đau lòng nhất như tôi vừa nói, là người nghiên cứu lịch sử Việt Nam, chúng tôi thấy rằng ở Việt Nam có hàng trăm Giáo sư Tiến sĩ sử học, khi đứng lớp thì nói rất nhiều về lòng yêu nước, rất nhiều về lòng tự hào dân tộc cho sinh viên nhưng phần lớn đã quay lưng lại đối với việc nghiên cứu chủ quyền của Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Mặc Lâm: - Theo ông thì lý do nào làm nảy sinh tình trạng đáng buồn này?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Vấn đề này tôi không hiểu lý do tại sao như vậy. Tôi cho rằng không phải phần lớn giới sử học Việt Nam sợ, sợ Nhà nước hay sợ một cái gì đó mà tôi cho rằng họ sợ chính bản thân họ. Thiếu sự dũng cảm, thiếu một tấm lòng và nói thẳng là thiếu một trách nhiệm của một người công dân Viêt Nam đối với chủ quyền của đất nước.

Mặc Lâm: - Nhiều năm qua khi nói đến vấn đề gì có liên quan đến Trung Quốc thì hình như được xem là nhạy cảm. Trên lĩnh vực nghiên cứu Biển Đông ông có thấy ngoại lệ hay không và ông có bị phiền toái gì khi sưu tầm tài liệu hay không?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Tôi không đổ lỗi cho Nhà nước nhưng những bộ phận bên dưới ví dụ như một số cán bộ an ninh công an nhìn giới nghiên cứu Biển Đông tự do của chúng tôi có một cái gì đó như là một lực lượng muốn đối đầu với Nhà nước hay là muốn âm mưu một cái gì đó và họ có một cái nhìn không thiện cảm đối với anh em chúng tôi.

Chính vì vậy mà chúng tôi đã gặp phải khi sưu tầm những tài liệu hạn chế về ngôn ngữ. Ví dụ như tại Trung Quốc bất cứ một bài nào viết về Biển Đông và Hải đảo của các học giả Việt Nam cũng như các học giả nước ngoài thì được nhà nước Trung Quốc phiên dịch ngay ra tiếng Hoa để các học giả trong nước nghiên cứu. Ngược lại Trung Quốc viết gì, nghiên cứu gì về Biển Đông và hải đảo Việt Nam thì chúng tôi lại không biết!

Đáng lẽ ra các chức năng này là các cơ quan Nhà nước phải làm để giới nghiên cứu Việt Nam rõ được quan điểm của Trung Quốc, và nếu Nhà nước làm như vậy thì chúng tôi sẽ được lợi nhiều hơn.

Mặc Lâm: - Xin ông một câu hỏi chót: ông và đồng sự có gặp trở ngại gì trong vấn đề kinh phí để hoạt động hay không?

Ô. Đinh Kim Phúc: - Phải nói rằng trong vấn đề nghiên cứu khoa học mà nhất là những vấn đề nhạy cảm tế nhị khó khăn như vấn đề nghiên cứu về chủ quyền của Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa đó thì không chỉ là những tư liệu thành văn mà trong nước đã lưu trữ, thí dụ như chính sử, rồi địa phương chí của các triều đại phong kiến trước đây hoặc là các văn kiện hiện đại trong thời gian gần đây; cần giải mã rất nhiều tài liệu lưu trữ ở Pháp ở Mỹ ở Nhật…trong đội ngũ nghiên cứu của chúng tôi có những người thừa sức để làm công tác tư liệu này.

Chúng tôi cần Bộ Ngoại giao hoặc Ủy ban Biên giới Quốc gia ít ra là phải có một phiên họp mời tất cả các học giả nghiên cứu Biển Đông ngồi lại với nhau để phân tích caí mạnh cái yếu của giới học giả trong nước để thống nhất hướng nghiên cứu và đề ra những phương pháp, hình thức để đấu tranh lại những quan điểm sai trái của nhà nước Trung Quốc.

Hoặc là phối hợp với các trí thức người Việt ở hải ngoại để mà khai thác các số tài liệu này, nhưng chúng tôi hoàn toàn không có kinh phí. Chính vì không có kinh phí như vậy thì rõ ràng chất lượng để giải mã những vấn đề tư liệu nó có phần hạn chế.

Một điểm nữa là chúng tôi cần Bộ Ngoại giao hoặc Ủy ban Biên giới Quốc gia ít ra là phải có một phiên họp mời tất cả các học giả nghiên cứu Biển Đông ngồi lại với nhau để phân tích caí mạnh cái yếu của giới học giả trong nước để thống nhất hướng nghiên cứu và đề ra những phương pháp, hình thức để đấu tranh lại những quan điểm sai trái của Nhà nước Trung Quốc hiện nay.

Ví dụ như đầu tháng 3 vừa qua tôi may mắn được tham dự một cuộc tọa đàm do quỹ Ford tài trợ trong vòng 5 ngày tại Đà Nẵng với chủ đề “Nghiên cứu hòa bình và xung đột trong quan hệ quốc tế” do hai học giả hàng đầu của Anh và Mỹ trình bày. Qua 5 ngày chúng tôi học được rất nhiều về mặt lý luận để giải quyết tất cả những xung đột từng điểm nóng trên thế giới.

Tôi nghĩ rằng tại sao các tổ chức chính phủ nước ngoài lại quan tâm giúp chúng tôi có những kiến thức như vậy, trái lại Nhà nước lại không có những chương trình như vậy cho giới nghiên cứu Biển Đông và Hải đảo chúng tôi?

Mặc Lâm: - Xin cám ơn ông Đinh Kim Phúc vừa cho thính giả nghe đài Á châu Tự do biết thêm những chi tiết trong lĩnh vực nghiên cứu biển Đông và hải đảo mà ông là người trực tiếp tham dự.

M.L

Nguồn: rfa.org