| Đông A
85 năm trước, năm 1926, ngày 24 tháng 3 Phan Chu Trinh trút hơi thở cuối cùng. Ngày 4 tháng 4 lễ tang Phan Chu Trinh được tổ chức ở Sài Gòn. Có khoảng 60 ngàn người đã tham dự đưa tiễn linh cữu Phan Chu Trinh tới nơi an nghỉ cuối cùng. Hai con số 24 tháng 3 và mùng 4 tháng 4 thật lạ kỳ ở 85 năm sau khi Phan Chu Trinh mất. Nỗi cô đơn của một con người: "Không phải tôi không biết sự ngờ vực của các quan chức người Pháp đối với tôi. Không phải tôi không biết sự căm ghét của các quan chức người Việt đối với tôi. Không phải tôi không biết mối hiềm khích của Phan Bội Châu đối với tôi. Không phải tôi không cảm thấy sự gièm pha của nhân dân Việt Nam đối với tôi. Nhưng tôi không tìm cách tránh sự ngờ vực ấy". Tôi như bất giác cảm thấy ở 85 năm sau Phan Chu Trinh ở một con người khác. Tôi bật cười vì ý nghĩ ngộ nghĩnh này chợt đến với tôi. Nó rất kỳ quặc và phi lý. Nhưng nỗi cô đơn ở đâu, ở thời nào cũng đều giống nhau. Đ. A Nguồn: Donga01.blogspot.com |