16/06/2012

Bệnh không lạ

Trần Thượng Tuấn

Bauxite Việt Nam xin giới thiệu bài viết ngắn của GS Trần Thượng Tuấn - nguyên Hiệu trưởng Đại học Cần Thơ.

Bauxite Việt Nam

clip_image001

Từ nhiều tháng nay một căn bệnh “lạ” hoành hành tại một tỉnh miền Trung và cướp đi sinh mạng của hơn 20 người. Việc chữa trị không có hiệu quả, vì cho đến nay ngành y của nước nhà vẫn chưa xác định được tác nhân của căn bệnh, nên cũng dễ hiểu. Vậy mà có một căn bệnh rất quen hoành hành hàng chục năm nay trong xã hội với quy mô cả nước, nhưng người ta vẫn không tìm ra được phát đồ chữa trị hiệu quả. Căn bệnh quen đó được gắn cho một cái tên mỹ miều là “bệnh thành tích”. Việc chữa trị cũng không có hiệu quả, có lẽ cũng vì chưa xác định được chính xác nguồn gốc căn bệnh.

Còn nhớ mấy năm trước khi lãnh đạo Bộ Giáo dục & Đào tạo tuyên chiến với bệnh thành tích, bằng phong trào “ba không”, “bốn không”, lập tức những tiêu cực trong thi cử có phần lắng xuống và hệ quả là tỷ lệ học sinh tốt nghiệp trung học phổ thông sụt thê thảm, thậm chí có trường không có em nào thi đậu. Vậy mà kỳ thi tốt nghiệp phổ thông vừa qua một số tỉnh có tỉ lệ học sinh đậu trên 99%! Nhiều tỉnh thành khác có tỉ lệ đậu trên 90%. Thật là một chuyển biến thần kỳ, nếu là đúng thực chất thì có thể đăng ký kỷ lục Guiness về chất lượng giáo dục phổ thông siêu đẳng của nước nhà. Nhưng ngoài những nhà lãnh đạo ngành mạnh miệng tuyên bố là kỳ thi “nghiêm túc”, thì liệu có ai tin vào “thực chất” này không, khi ảnh chụp trên các báo cho thấy sau mỗi môn thi, phao thi vương vãi cả trong và ngoài phòng thi? Phải chăng vì người ta tự tin là lúc nào “miệng nhà quan cũng có gang có thép”, quan nói thế nào thì sự việc phải thế đó? Hiện tượng quay cóp phổ biến cả trong các kỳ thi và kiểm tra là biểu hiện không thể chối cãi của một nền giáo dục yếu kém ít nhất là về hai phương diện kiến thức và tính trung thực. Những em quay cóp vừa là tội phạm, vừa là nạn nhân đáng thương của sự yếu kém đó. Nguy lắm thay! Vậy đây là “thực chất” hay “bệnh”, và nếu là bệnh, thì nguồn gốc căn bệnh đó xuất phát từ đâu? Có phải từ các em học sinh?

Cũng không lạ gì ngay sau kỳ thi, nhiều nhà giáo dục có uy tín đặt vấn đề trên các phương tiện truyền thông là có đáng tiếp tục tổ chức một kỳ thi cực khổ, tốn kém đến mức ấy, để nhận lấy một kết quả tốt nghiệp “thực chất” trên 90% hay 99%?

Lại nói về clip quay tiêu cực phòng thi tại Đồi Ngô. Các nhà lãnh đạo ngành rất bức xúc về việc làm này, với lý do là nó vi phạm quy chế thi. Nhưng thử hỏi sự vi phạm này gây tác hại gì, cho ai? Nếu không có hành động vi phạm này thì sự gian dối sẽ còn được tiếp tục che đậy đến bao giờ? Công – tội cần rạch ròi. Mọi sự việc đều hàm chứa hai thuộc tính: đúng – sai, lợi – hại. Điều quan trọng là phải xét xem: nó đúng với ai và sai với ai; hại đối với ai và lợi đối với ai?

T.T.T.

Nguồn: tam-sang.com