Bạch
Dương
Thầy
Huỳnh Văn Minh (sinh năm 1938, nguyên giảng viên Trường ĐH
Cần Thơ) có một bộ sưu tập rất độc đáo. Đó là
danh sách học sinh, phiếu sinh viên... với đầy đủ lí
lịch trích ngang của các lớp mà thầy đã dạy hàng chục
năm về trước.
Chúng
tôi trò chuyện với thầy Huỳnh Văn Minh, được biết
thầy sinh ra ở tỉnh Bến Tre. Sau khi tốt nghiệp trung
học, từ năm 1962 tới năm 1972, thầy học ở Học viện
ĐH Sài Gòn. Trong khoảng thời gian này, thầy đã đậu
các chứng chỉ dự bị Hán văn, văn chương quốc âm, văn
chương Việt Hán, văn chương Trung Hoa, Hoa văn thực hành.
Thầy Minh cho biết với 5 chứng chỉ trên là thời gian
nhanh nhất được cấp bằng cử nhân giáo khoa văn chương
Việt Hán. Số thí sinh được cấp bằng cử nhân năm
1965 là 156/5.476 người (tỉ lệ 2,8%) và cử nhân giáo
khoa chưa đầy 20 người (tỉ lệ 0,26%).
Học
xong, thầy Minh vào nghề dạy học với chức danh giáo sư
ở các trường Khánh Hội (Sài Gòn), Lê Ngọc Hân (Mỹ
Tho), Đoàn Thị Điểm (Cần Thơ), phụ khảo, phụ khảo
trưởng, giảng sư văn chương Hán Nôm - Trường ĐH Văn
khoa, Trường ĐH Sư phạm Cần Thơ (Viện ĐH Cần Thơ),
Trường ĐH An Giang (Viện ĐH Hòa Hảo), đặc trách Ban
Việt Hán, thành viên Hội đồng tuyển chọn nhân viên
giảng huấn - Trường ĐH Cần Thơ...
Các
năm 1973-2009, thầy Minh là cán bộ giảng dạy, giảng viên
rồi giảng viên chính của Trường ĐH Cần Thơ và tham
gia giảng dạy ở hầu hết các tỉnh, thành ở khu vực
ĐBSCL.
Thầy
Huỳnh Văn Minh trong một lần họp mặt cùng học trò cũ.
Một
điều rất đặc biệt là thầy Minh thống kê hết sức
chi tiết: "Trong suốt 46 năm gắn với nghề dạy học,
tôi đã tham gia giảng dạy cho 500 lớp với 33.561 giờ,
tham gia chấm 429.688 bài tập, niên luận, khóa luận, luận
văn tốt nghiệp cho 48.722 học sinh, sinh viên. Ngoài ra, còn
tham gia biên soạn nhiều giáo trình phục vụ giảng dạy
trong nhà trường như Văn học sử Việt Nam, Học tập
viết văn, Văn chương thế kỉ XX, Văn chương kháng Pháp,
Giáo trình Hán Nôm… và tham gia hiệu đính nhiều tác
phẩm như Quốc âm thi tập, Thi nhân Việt Nam, Lâm Tuyền
kì ngộ, Nam Hải dị nhân liệt truyện, Tì bà hành, hàng
trăm đề tài nghiên cứu về các lĩnh vực văn chương,
địa lí, lịch sử, địa chí, ngôn ngữ, nghệ thuật,
giáo dục…".
Nhiều
học trò cũ xúc động khi xem lại những phiếu sinh viên,
lí lịch... hàng chục năm trước mà thầy Minh vẫn còn
lưu giữ.
Trong
một buổi họp mặt đầu năm 2018 ở Sóc Trăng, nhiều
cựu học sinh ngỡ ngàng, xúc động khi thấy thầy Minh
mang theo nhiều "phiếu sinh viên". Thầy chia sẻ:
"Khi dạy lớp nào, tôi đề nghị các em làm cho tôi
một lí lịch trích ngang ngắn gọn gồm các thông tin như
họ và tên, ngày tháng năm sinh, họ tên cha mẹ và nghề
nghiệp, chỗ ở hiện tại, quê quán, điểm thi tốt
nghiệp phổ thông, điểm thi vào đại học, năng khiếu
gì… kèm theo một tấm ảnh 3x4. Mục đích của tôi là
để nắm rõ về học trò của mình khi các em học và tôi
lưu lại các phiếu này một cách rất cẩn thận, coi như
đó là kỉ niệm của học sinh với mình. Ngoài ra, tôi
còn lưu giữ sổ điểm học sinh môn mình dạy, danh sách
sinh viên môn mình dạy sau khi tốt nghiệp đi nhận nhiệm
sở. Với tôi, đó là những kỉ niệm, những kỉ vật
không thể nào xa rời. Mỗi khi mở ra xem, thấy ấm áp và
vui mừng vì học trò của mình đều thành đạt".
Phiếu
sinh viên, lí lịch,... mà thầy Minh lưu giữ của rất
nhiều học trò nhiều năm trước.
Danh
sách, bảng điểm này có từ năm 1987, tức cách đây đã
30 năm.
Quan
sát bảng ghi tên sinh viên môn Việt Hán K6 chọn nhiệm sở
năm 1973, chúng tôi thấy có cả tên của cố Thứ trưởng
Bộ GD&ĐT Lê Vũ Hùng (chọn nhiệm sở tại Trường
trung học Lai Vung - Sa Đéc - Kiến Phong, nay thuộc huyện
Lai Vung - tỉnh Đồng Tháp).
Đến
nay, thầy Huỳnh Văn Minh vẫn còn lưu giữ được rất
nhiều "phiếu sinh viên" của các sinh viên học
trước năm 1975, được thầy chú thích rất rõ ràng.
Nhiều người trong danh sách này hiện đã ngoài 60-70 tuổi.
Thầy
Trần Hữu Nghĩa (Trường THPT Văn Ngọc Chính - huyện Mỹ
Xuyên - tỉnh Sóc Trăng) cho biết: "Tôi được học
thầy Minh trong những năm học ở Khoa Văn - Trường ĐH
Cần Thơ. Học thầy, chúng tôi ai cũng thích vì thầy rất
nhiệt tình, tận tâm với học trò. Được thầy cho xem
lại "phiếu sinh viên", chúng tôi như được sống
lại những năm tuổi trẻ sinh viên thời ấy. Thậm chí
nhiều người không còn tấm ảnh nào của thời sinh viên
nữa nhưng thầy vẫn còn giữ lại cho chúng tôi. Xúc động
vô cùng".
B.D