Bauxite Việt Nam

Vũ Ngọc Yên

Nền chính trị Châu Âu rất phong phú, đa dạng và hiệu quả nhờ sự hiện diện của nhiều khuynh hướng, trào lưu và chính đảng sinh hoạt sôi động trong một thể chế dân chủ đa nguyên và đa đảng.

Các khái niệm chính trị đối nghịch

Tả-Hữu

Sự phân biệt Tả-Hữu khởi nguồn từ quy định chỗ ngồi của Quốc hội Pháp vào năm 1814. Theo đó các đảng chủ trương thay đổi chính trị và xã hội ngồi phía trái của Chủ tịch Quốc hội và các đảng chủ trương duy trì hiện trạng chính trị ngồi phía tay phải. Nay khái niệm Tả và Hữu được diễn tả cho quan điểm chính trị của một cá nhân, nhóm hay một chính đảng và dùng để phân biệt với phía đối nghịch chính trị khác. Tuy nhiên sự phân biệt Tả - Hữu thường diễn giải đơn giản nên tạo nhiều tranh cãi trong công luận. Một chính đảng tự nhận Tả, nhưng giới truyền thông báo chí lại liệt đảng ấy vào một khuynh hướng chính trị khác.

Trong ý nghĩa phổ quát, Chính trị Tả được hiểu là những nỗ lực tranh thủ bình đẳng xã hội. Tự do xã hội đứng trên tự do cá nhân. Theo quan điểm Tả, mọi người bình đẳng và người trong xã hội liên kết với nhau không chỉ vì công bằng, mà còn vì những giá trị như công lý, nhân bản và tinh thần quốc tế. Ngược lại Chính trị hữu khuynh cho rằng phe Tả theo đuổi một “hư cấu” mọi người bình đẳng. Theo họ các cá thể trong xã hội tự bản chất đã có khác biệt nên không thể ngang bằng như nhau đươc. Hữu khuynh chủ trương một hệ thống phẩm trật dựa trên dị biệt cá nhân, định chuẩn xã hội và các giá trị truyền thống quốc gia. Và qua đó mọi người trong xã hội ràng buộc nhờ uy quyền, kỷ kuật và tinh thần quốc gia.

Cực hữu-Cực tả

Các khuynh hướng tả hữu thể hiện qua các sinh hoạt phù hợp với tinh thần dân chủ và hiến pháp quốc gia nên không thể đồng hoá với các khuynh hướng cực tả (cộng sản, vô chính) hay cực hữu (quốc gia cực đoan, phát xít). Thành phần cực hữu chủ trương hủy bỏ thể chế dân chủ - tự do. Đối với họ, chỉ Dân tộc mình là trên hết. Họ bài ngoại và chống người khác chính kiến, thậm chí bằng bạo lực. Họ phủ nhận quan điểm mọi người bình đẳng. Truyền thông báo chí thường dùng từ phát xít, Tân quốc xã (Neonazi) để chỉ các phần tử cực hữu. Còn cực tả cho rằng nhà nước chỉ là công cụ của giới thống trị dùng để trấn áp và bóc lột nhân dân nên họ chống lại hệ thống dân chủ hiện tại bằng bạo lực để tạo ra một chế độ vô chính.