Bauxite Việt Nam

Thái Hạo

odSotsprne4l51u9 6290g1t4tu436112ờ92610tlguhacm8it41m6f3ilg9 ·

Không biết khi tận tình mang thùng phiếu đến từng hộ dân để đạt được con số gần như tuyệt đối (99.38%) cử tri đi bầu, các cán bộ nhà nước có để ý đến căn nhà của họ không? Cán bộ có thử mở cái nắp xoong kia ra xem họ nấu gì không? (Năm ngoái, ở Đắk Lắk, tôi từng mở xem thử, chỉ có cơm trắng chan nước tương, già trẻ cùng ăn chung).

Tô Văn Trường

Gần một thập kỷ kể từ khi Liên minh châu Âu (EU) áp dụng “thẻ vàng” đối với khai thác hải sản bất hợp pháp (IUU), Việt Nam vẫn đang nỗ lực tìm cách tháo gỡ cảnh báo này.

Dù quan hệ ngoại giao Việt Nam - EU đã được nâng cấp lên mức Đối tác chiến lược toàn diện, tấm “thẻ vàng” vẫn tồn tại như một nghịch lý: Vì sao những cam kết chính trị mạnh mẽ chưa thể thuyết phục được các đoàn kiểm tra kỹ thuật? Câu chuyện này không chỉ là vấn đề của ngành thủy sản, mà là bài toán lớn về sự minh bạch và kỷ luật thực thi trong tiến trình hội nhập quốc tế.

Nguyễn Văn Tuấn

Cách đây đúng 40 năm một chính khách miền Nam tên là Nguyễn Văn Bông bị ám sát chết. Khoảng 10 năm trước câu chuyện ông bị ám sát được tiết lộ, và nay câu chuyện đó được tiết lộ một lần nữa trên Dân Việt qua lời thuật của chính người chủ mưu (“Tôi ám sát người sắp làm Thủ tướng Sài Gòn”). Đặt trong bối cảnh ngày nay khi Việt Nam đang chống khủng bố, câu chuyện này thật là... khó nuốt (hay nói theo tiếng Anh là distasteful). Khó hiểu nổi tại sao báo chí Việt Nam có vẻ thích ca ngợi những chuyện bạo động như thế này.

Nguyễn Văn Tuấn

Nếu có dịp tôi thích đi du lịch ở Cuba. Hi vọng rằng những sóng gió rồi cũng tĩnh lặng và Cuba hoà nhập vào thế giới hiện đại để đón du khách khắp nơi trên thế giới.

Tạ Duy Anh

Đó là câu hỏi nhiều người trong đội đạp xe chúng tôi thường sốt ruột hỏi nhau. Không hẳn vì họ đã chán ngấy chiến tranh, mà nó bị thúc giục bởi nỗi lo lắng thực tế hơn: Còn chiến tranh, giá xăng dầu còn tăng, ảnh hưởng nặng nề đến nồi cơm hàng ngày của họ.

Katsuji Nakazawa, “Xi torn between long ties with Khameneis and US relations,” Nikkei Asia, 12/03/2026

Nguyễn Thị Kim Phụng biên dịch.

Bữa tối với món vịt quay Bắc Kinh năm 1989 đã giúp xây dựng quan hệ quân sự giữa Trung Quốc và Iran.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dường như đã lơ đãng trong suốt kỳ họp Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (Quốc hội) tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh, một kỳ họp kéo dài 8 ngày kết thúc vào hôm 12/03.

Tô Văn Trường

Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân luôn được gọi là “ngày hội của dân chủ”. Cờ hoa rực rỡ, khẩu hiệu trang trọng, các điểm bỏ phiếu được chuẩn bị chu đáo – tất cả tạo nên bầu không khí thiêng liêng của một quyền chính trị quan trọng. Trong khoảnh khắc lá phiếu được thả vào hòm, mỗi công dân dường như cảm nhận rõ hơn vai trò của mình trong việc góp phần định hình bộ máy quyền lực của Nhà nước.

Mạc Văn Trang

Nguyễn Thị Thuỳ Dương

Giới trẻ phản biện rất cụ thể, thực tế, dễ hiểu…

Mạc Văn Trang

Khi Việt Nam nói Âu châu tăng 60% giá xăng dầu thì tôi đây đang ở Paris. Nhân tiện đây tôi đăng lại thông tin Giá xăng/1 lit và Lương cho 1 giờ của 31 nước tại châu Âu.

Yousef Munayyer, “Why Netanyahu Chose to Strike Iran Now”, Foreign Policy, 10/03/2026

Viên Đăng Huy biên dịch.

Khi bom của Mỹ và Israel dội xuống Tehran vào ngày 1 tháng 3, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã bộc bạch rằng cuộc chiến với Iran là điều mà ông “hằng khao khát thực hiện suốt 40 năm qua”. Lời thừa nhận đó đặt ra câu hỏi tại sao ông lại chọn đợi đến tận bây giờ mới bắt đầu một cuộc xung đột như vậy.

Thục-Quyên

Bài này không nhằm phán xét đạo đức, mà chỉ mô tả một chiến lược và những hệ quả mang tính hệ thống của nó.

Hành động của Donald Trump, cả trong kinh doanh lẫn chính trị, thường theo một mô thức nhất quán như câu nói nổi tiếng của Pháp “après moi, le déluge” –“sau ta, đại hồng thủy”. Cụm từ này thường được cho là gắn với vua Louis XV và mang ý nghĩa: thờ ơ với những gì xảy ra sau khi mình rời đi hoặc sau khi mình không còn chịu trách nhiệm nữa.

Lê Thân

Chủ nhiệm Câu lạc bộ Lê Hiếu Đằng

Ngày 14/3/1988, tại bãi đá Gạc Ma thuộc quần đảo Trường Sa, lực lượng hải quân Trung Quốc đã nổ súng đánh chiếm, khiến 64 chiến sĩ Việt Nam hy sinh. Biến cố ấy không chỉ là một vết thương lịch sử đối với chủ quyền Việt Nam trên Biển Đông, mà còn là lời nhắc nhở về một quy luật khắc nghiệt của quan hệ quốc tế: khi luật pháp không đủ sức ràng buộc, vũ lực sẽ lên tiếng, và các hiệp định an ninh song phương chỉ là tờ giấy lộn khi một bên không thực hiện.

Gần bốn thập niên đã trôi qua, nhưng bối cảnh quốc tế hôm nay cho thấy “nhiều tiền lệ mới” đang xuất hiện, có thể khiến bài học Gạc Ma trở nên thời sự hơn bao giờ hết.

Nguyễn Hoàng Trang và cộng sự | Dự án Đại Sự Ký Biển Đông

Phân tích dựa trên bản dịch của Viện nghiên cứu Hàng hải Trung Quốc, Học viện Chiến tranh Hải quân Hoa Kỳ.

Nguyễn Thiện Tống 

Dự án đầu tư xây dựng sân bay Long Thành có tầm quan trọng và quy mô rất lớn. Tôi viết lại các ý kiến của mình tương đối ngắn gọn hơn các bài trước đây đã lần lượt được đăng báo hoặc được tôi đưa lên Facebook như loạt 9 bài năm 2024. 

Tôi đã lần lượt đăng 8 bài như sau để cho thấy rõ một bức tranh toàn thể của dự án sân bay Long Thành và những diễn biến của quá trình quyết định về dự án, cùng những phân tích để cho thấy những sai lầm trong quá trình đó. Cuối cùng tôi cũng đề nghị giải pháp cho tình trạng "sự đã rồi" hiện nay ở Bài 8. 

1. Ý đồ ban đầu của dự án xây dựng sân bay Long Thành là để thay thế và khai tử sân bay Tân Sơn Nhất (đã đăng)

2. Liên hệ giữa sân golf Tân Sơn Nhất và sân bay Long Thành (đã đăng)

3. Đánh giá lại mục tiêu và nhu cầu xây dựng sân bay Long Thành (đã đăng)

4. Tổng mức đầu tư 16 tỷ USD cho dự án sân bay Long Thành là rất lãng phí (đã đăng)

5. Báo cáo Dự án đầu tư xây dựng cảng hàng không quốc tế Long Thành không nghiêm túc ngay từ đầu (đã đăng)

6. Làm sao có đủ vốn đầu tư 16 tỷ USD cho toàn bộ 3 giai đoạn xây dựng sân bay Long Thành? (đã đăng)

7. Xây dựng cụm sân bay Tân sơn Nhất – Biên Hòa để phát triển và nâng cao năng lực của trung tâm hàng không lớn nhất Việt Nam

8. Sáng suốt xem xét lại Dự án sân bay Long Thành để đừng cố giấu sai lầm cũ bằng cách tạo ra sai lầm mới

Giáo sư Stephen Young & Tiến sĩ Nguyễn Thế Hùng

Bài chuyên khảo dưới đây được khởi xướng bởi “Caux Round Table for Moral Capitalism” (CRT), như một đóng góp cho các thảo luận chính sách công tại Việt Nam và Hoa Kỳ về các cơ hội tăng trưởng và phát triển của Việt Nam, trong bối cảnh các nguyên tắc đạo lý toàn cầu của CRT dành cho chủ nghĩa tư bản và quản trị nhà nước ngày càng được nhấn mạnh.

Thục-Quyên

Cuộc chiến hiện đang diễn ra giữa Iran và liên minh Mỹ-Israel không xuất hiện một cách đột ngột. Nó là kết quả của một sự biến đổi chiến lược ở Trung Đông, tăng tốc với Abraham Accords (Thỏa thuận Abraham) năm 2020. 

Tô Văn Trường

Đôi khi thử thách lớn nhất của con người không phải là chiến thắng người khác, mà là vượt qua chính mình. Khi lương tri đủ mạnh, con người có thể vượt qua danh dự cá nhân, lợi ích hay nỗi sợ hãi để lựa chọn điều đúng đắn.

Ngược lại, nếu biết sai mà vẫn cố chấp giữ lấy, vì quyền lực, vì sĩ diện hoặc vì những tính toán nào đó mà không dám sửa đổi, thì hậu quả không chỉ dừng lại ở một quyết định. Nó còn để lại dấu hỏi trong lòng xã hội và trong phán xét của lịch sử.

Nguyễn Thiện Tống 

Phần 6. Làm sao có đủ vốn đầu tư 16 tỷ USD cho toàn bộ 3 giai đoạn xây dựng sân bay Long Thành?

Theo Nghị quyết số 94/2005/HQ13 của Quốc hội thì Chính phủ chỉ đạo lập báo cáo nghiên cứu khả thi từng giai đoạn của Dự án và báo cáo Quốc hội thông qua trước khi quyết định đầu tư. 

Sau hơn 4 năm kể từ ngày Quốc hội quyết định chủ trương Dự án đầu tư sân bay Long Thành, đến cuối tháng 7 năm 2019 Bộ GTVT mới có Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án sân bay Long Thành giai đoạn 1 mà trong đó nguồn vốn đầu tư vẫn chưa xác định. 

TS. Ngô Vương Anh

4/2/2026

Nhà xuất bản Khoa học xã hội đã công bố cuốn sách Quá trình xác lập và thực thi chủ quyền của Việt Nam tại Hoàng Sa, Trường Sa thời thuộc Pháp vào tháng 12/2025. Tác giả – GS. TS. Hồ Sĩ Quý, đã có những phân tích, diễn giải, lập luận, chứng minh đầy thuyết phục dựa trên các nguồn tài liệu phong phú, đặc biệt là tài liệu trong thời kỳ Việt Nam dưới chế độ thuộc địa của Pháp.

Nguyễn Thiện Tống 

Phần 5. Báo cáo Dự án đầu tư xây dựng cảng hàng không quốc tế Long Thành không nghiêm túc ngay từ đầu

Hiện nay dự án xây dựng sân bay Long Thành đang được dư luận đặc biệt quan tâm sau khi Tổng Bí thư Tô Lâm bày tỏ sự băn khoăn về nguồn vốn “khủng” tới 16 tỷ USD nhưng không rõ về tính năng vượt trội so với Malaysia và Singapore, không rõ thời gian thu hồi vốn, không rõ hiệu quả kinh tế.

Để trả lời cho những câu hỏi đó, chúng ta cần xem xét lại quá trình dự án xây dựng sân bay Long Thành 16 tỷ USD được quyết định ra sao, đầu tư như thế nào, viễn cảnh tương lai ra sao qua các bài sau:

1. Ý đồ ban đầu của dự án xây dựng sân bay Long Thành là để thay thế và khai tử sân bay Tân Sơn Nhất (đã đăng)

2. Liên hệ giữa sân golf Tân Sơn Nhất và sân bay Long Thành (đã đăng)

3. Đánh giá lại mục tiêu và nhu cầu xây dựng sân bay Long Thành (đã đăng)

4. Tổng mức đầu tư 16 tỷ USD cho dự án sân bay Long Thành là rất lãng phí (đã đăng)

5. Báo cáo Dự án đầu tư xây dựng cảng hàng không quốc tế Long Thành không nghiêm túc ngay từ đầu