Bauxite Việt Nam

GS.TS. Hồ Sĩ Quý

Trích từ Chương 4, sách QUÁ TRÌNH XÁC LẬP VÀ THỰC THI CHỦ QUYỀN CỦA VIỆT NAM TẠI HOÀNG SA, TRƯỜNG SA THỜI THUỘC PHÁP của  GS.TS. Hồ Sĩ Quý (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), do Nxb. Khoa học xã hội xuất bản tại Hà Nội, tháng 12/2025.

Phan Dương Hiệu

Gần bốn thế kỷ trước, khi Galileo bị Tòa án dị giáo của Giáo hội xét xử ở Rome, Pháp và nhiều quốc gia châu Âu vẫn nằm dưới sự kiểm soát của thần quyền và phong kiến, thì Hà Lan đã trở thành một vùng đất tương đối tự do. Nhà triết học Pháp René Descartes đã sang sống ở đó tầm hai mươi năm. Trong môi trường không bị kìm kẹp nhiều ấy, ông nói câu nổi tiếng “Tôi tư duy, nên tôi tồn tại”, như đánh dấu bước chuyển quan trọng sang triết học hiện đại: sự tồn tại của con người được đặt nền tảng trên tư duy nội tại bên trong, chứ không còn được định sẵn hay áp đặt từ bên ngoài. Ngày nay, sự tư duy của con người lại đang bị đe dọa dần mất đi bởi sự kiểm soát công nghệ từ ngoài, làm thế nào để chúng ta có thể bảo vệ nó?

Trật tự thế giới ngày nay đang có nhiều biến động khi nhiều luật lệ quốc tế bị phá vỡ. Điều đó tạo điều kiện hình thành những lãnh địa số được điều khiển bởi các đế chế số. Sự xâm chiếm một lãnh địa không còn đơn thuần mang ý nghĩa vật lý mà thể hiện ở khả năng điều khiển. Nguy cơ mất chủ quyền của một quốc gia có thể bắt đầu từ đấy. Một đế chế số có thể điều khiển hành vi một nhà nước, từng công dân trong một quốc gia, kể như đã «xâm chiếm» được quốc gia đó. Hiện tại, các đế chế công nghệ vẫn có vẻ như đang còn trong sự kiểm soát, nhưng đã có những chỉ dấu cho thấy nó có thể sớm vượt qua ranh giới đó. Cách nào để một nước trung bình như chúng ta không bị mất «chủ quyền»?

Những suy nghĩ nhiều năm nay của tôi được thể hiện trong bài phỏng vấn này của VNExpress:

Tô Văn Trường

Trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất ổn, việc đặt mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số từ năm 2026 cho thấy khát vọng phát triển rất lớn của Việt Nam. Tuy nhiên, có lẽ hiếm quốc gia nào theo đuổi mục tiêu tăng trưởng cao như vậy trong khi môi trường kinh tế toàn cầu đang chịu nhiều cú sốc địa chính trị, đặc biệt là những căng thẳng và xung đột kéo dài tại Trung Đông. Điều đó khiến câu chuyện tăng trưởng không thể chỉ dừng lại ở tốc độ, mà phải đặt trọng tâm vào hiệu quả, chất lượng và giá trị thực sự mà tăng trưởng mang lại cho nền kinh tế.

Nguyễn Thiện Tống 

Phần 2. Liên hệ giữa sân golf Tân Sơn Nhất và sân bay Long Thành

1. Có một quy hoạch sân bay Tân Sơn Nhất đã được lập năm 1994 và được Thủ tướng chính phủ duyệt năm 1995

Quy hoạch này dựa trên các cơ sở sau:

- Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về quy hoạch tổng thể sân bay Tân Sơn Nhất theo thông báo số 14/TB ngày 20/01/1993.

- Thông báo kết luận của Thủ tướng chính phủ số 48/TB ngày 28/03/1994 đã định hướng quy hoạch tổng thể sân bay Tân Sơn Nhất theo phương án 1 và phương án 1B.

- Quy hoạch tổng thể mặt bằng TP Hồ Chí Minh đã được Thủ tướng chính phủ duyệt tháng 01/1993.

- Diện tích đất của sân bay Tân Sơn Nhất là 1.122 ha

Phương án Quy hoạch định hướng cải tạo phát triển sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất này được Thủ tướng chính phủ duyệt ngày 27 tháng 2 năm 1995.

Phương án năm 1995 này với hai nhà ga hành khách Bắc, Nam nằm hai bên đường CHC Đông – Tây 25R/07L và 25L/07R, đều thỏa mãn các yêu cầu của ICAO và các tiêu chuẩn quốc tế tĩnh không, đường CHC, nhà ga hành khách, ga hàng hóa, giao thông và các công trình phụ trợ khác… 

GS.TS. Hồ Sĩ Quý

Trích từ Chương 4, sách QUÁ TRÌNH XÁC LẬP VÀ THỰC THI CHỦ QUYỀN CỦA VIỆT NAM TẠI HOÀNG SA, TRƯỜNG SA THỜI THUỘC PHÁP của  GS.TS. Hồ Sĩ Quý (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), do Nxb. Khoa học xã hội xuất bản tại Hà nội, tháng 12/2025.

Nguyễn Thiện Tống 

Phần 1. Ý đồ ban đầu của dự án xây dựng sân bay Long Thành là để thay thế và khai tử sân bay Tân Sơn Nhất

Hiện nay dự án xây dựng sân bay Long Thành đang được dư luận đặc biệt quan tâm sau khi Tổng Bí thư Tô Lâm bày tỏ sự băn khoăn về nguồn vốn “khủng” tới 16 tỷ USD nhưng không rõ về tính năng vượt trội so với Malaysia và Singapore, không rõ thời gian thu hồi vốn, không rõ hiệu quả kinh tế.

Để trả lời cho những câu hỏi đó, chúng ta cần xem xét lại quá trình dự án xây dựng sân bay Long Thành 16 tỷ USD được quyết định ra sao, đầu tư như thế nào, viễn cảnh tương lai ra sao?

Tô Văn Trường

Trong công tác lãnh đạo và quản lý ở bất kỳ cấp nào, việc lắng nghe ý kiến phản ánh, góp ý của nhân dân là yêu cầu cần thiết. Bởi lẽ, “nhân vô thập toàn”, không cán bộ nào có thể tránh khỏi những thiếu sót trong quá trình thực thi nhiệm vụ. Khi người dân phản ánh đúng và kịp thời, đó chính là một cơ chế giám sát quan trọng, giúp chính quyền kịp thời điều chỉnh, hoàn thiện bộ máy và củng cố niềm tin xã hội.

Thục-Quyên

Các quốc gia Vùng Vịnh hiện đang nằm trong môi trường địa chiến lược phức tạp và nhạy cảm nhất thế giới. Các quyết định của họ không chỉ bị chi phối bởi các mối đe dọa an ninh trước mắt, mà còn bởi các khoản đầu tư tài chính, quan hệ ngoại giao, dư luận công chúng, và thậm chí cả tính cách của những nhân vật quốc tế chủ chốt.

Gần đây, Khalaf Al Habtoor, một doanh nhân nổi bật của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, đã gây chú ý khi công bố một bức thư ngỏ gửi tới Tổng thống Donald Trump (1) đề cập đến việc căng thẳng trong khu vực ngày càng leo thang. Bức thư không chỉ là một lời chỉ trích; đó là một cảnh báo được đúc kết cẩn thận nhằm làm nổi bật những rủi ro đối với Vùng Vịnh, trách nhiệm của các nhà lãnh đạo và vai trò của các cam kết tài chính trong việc duy trì hòa bình.

 GS.TS. Hồ Sĩ Quý

Trích từ Chương 4, sách QUÁ TRÌNH XÁC LẬP VÀ THỰC THI CHỦ QUYỀN CỦA VIỆT NAM TẠI HOÀNG SA, TRƯỜNG SA THỜI THUỘC PHÁP của  GS.TS. Hồ Sĩ Quý (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), do Nxb. Khoa học xã hội xuất bản tại Hà Nội, tháng 12/2025.

Phạm Đình Bá 

March 7, 2026

Cứ tưởng tượng bạn có một người bạn làm ăn rất lớn, rất mạnh, từng là chỗ dựa vững chắc suốt nhiều năm. Nhưng gần đây, người đó bắt đầu thay đổi thất thường — hôm nay nói một kiểu, ngày mai làm kiểu khác, đôi khi còn dùng quan hệ làm ăn như một đòn bẩy để gây sức ép. Bạn không muốn cắt đứt quan hệ, nhưng bạn sẽ không còn dám đặt toàn bộ trứng vào một giỏ nữa.

Đó là tâm trạng của nhiều quốc gia khi nhìn vào Hoa Kỳ ngày nay.

Thục Quyên

6-3-2026

Tất cả các tổng thống Hoa Kỳ khi đối mặt với khủng hoảng đều hành động dựa trên mức độ hiểu biết tương tự nhau.

Nguyễn Thông 

Phần 2. Họ đã cố tình gọi sai tên cuộc chiến đấu chống xâm lược

4-3-2026

Cuộc chiến tranh do Trung Quốc gây ra mở màn hôm 17.2.1979 nhìn dưới góc độ của người Việt tử tế, đó là cuộc chiến tranh xâm lược. Phải dứt khoát như vậy.

Phan Dương Hiệu

4-3-2026

Hệ thống camera của Iran bị hack trong nhiều năm mà không hay biết nên phía Israel thu thập dữ liệu trong thời gian dài về từng con người, kể cả các lãnh đạo cao nhất. Từ đó họ đã có các cuộc tấn công vào dàn lãnh đạo tối cao và các mục tiêu cần thiết một cách dễ dàng. Report này các bạn có thể dễ dàng tím thấy trên Financial Times, New York Post…

Nguyễn Ngọc Chu 

 Tô Văn Trường

Người xưa nói nhiều đến “nhân quả”. Có người tin đó là luật trời, có người cho là lời răn đạo đức. Nhưng dù nhìn ở góc độ nào, nhân quả không phải chuyện thần bí của kiếp sau, cũng không phải lời hù dọa. Đó là quy luật giản dị mà nghiêm khắc: mỗi hành động đều để lại hệ quả. 

Nguyễn Quang Dy

3/2/2026

Những gì đang diễn ra tại Mỹ cũng như Trung Quốc làm nhiều nước quan tâm lo ngại, nhưng chỉ có thể quan sát và đối phó để không bị mắc kẹt vào bàn cờ nước lớn. Dù điều gì xảy ra với Donald Trump hay Tập Cận Bình, Mỹ và Trung Quốc vẫn là siêu cường và tranh chấp Mỹ-Trung vẫn là tiêu điểm của chính trị quốc tế trong mấy thập kỷ tới. Trong bối cảnh trật tự thế giới biến động khó lường, Việt Nam cần đổi mới thể chế để phát triển đột phá bằng công nghệ nhằm xây dựng nội lực. Nếu không vươn mình trỗi dậy để tự cường thì không ai cứu được mình. Việt Nam không phải ngoại lệ. 

Lê Thân 

Cựu tù chính trị Côn Đảo

March 5, 2026

Một hệ thống tự tin không sợ cải cách. Một dàn lãnh đạo bản lĩnh không ngại điều chỉnh.

Câu hỏi dành cho những người đang nắm quyền không phải là: “Làm sao giữ ổn định ngắn hạn?”

Mà là: “Làm sao để đất nước ổn định và phát triển bền vững trong một thế giới đang thay đổi nhanh chưa từng có?”

Nguyễn Thông 

Phần 1

Nhà sử học không dám lên tiếng thì dân có trách nhiệm. Phải chỉ ra rằng nhà cai trị và giới sử học cũng như cơ quan tuyên giáo, báo đài mậu dịch đã hèn kém thế nào khi họ cứ leo lẻo gọi cuộc chiến tranh xâm lược của Trung Quốc đối với Việt Nam tháng 2.1979 là “cuộc chiến tranh biên giới”.

Daniel Byman, “6 Questions About Operation Epic Fury,” Foreign Policy, 28/02/2026

Nguyễn Thị Kim Phụng biên dịch 

Mỹ và Israel đã đặt ra tiêu chuẩn thành công rất cao trong cuộc chiến chống lại Iran.

Kiều Thị An Giang

Viết cho những ai tưởng Iran chỉ là nơi bán thảm, rồi ngỡ ngàng khi thấy họ có nhà khoa học hạt nhân nhiều hơn cả tiệm phở ở Berlin.