Bauxite Việt Nam

Mai Quốc Ấn 

Trong bài viết gần đây, tôi có nhắc đến FOID là “tiên lễ” đối với Việt Nam còn QUAD là “hậu binh” đối với Trung Quốc.

QUAD (Quadrilateral Security Dialogue - Bộ tứ kim cương) là Diễn đàn đối thoại an ninh chiến lược giữa bốn quốc gia: Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Úc. FOIP (Free and Open Indo-Pacific) là Tầm nhìn Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương Tự do và Rộng mở từ sáng kiến của cố Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và được QUAD chấp nhận.

Việt Nam không có vũ khí hạt nhân, không tham gia liên minh quân sự nào nhưng lại có vai trò quan trọng đối với cả FOID, QUAD.

Năm 2026 này là lúc QUAD và cả FOID đều thúc đẩy hợp tác với Việt Nam bởi địa chính trị, khả năng phát triển kinh tế và hợp tác kinh tế đa phương.

Điều này thể hiện bằng các động thái chính trị quan trọng của quốc gia đưa ra FOID là Nhật với các chuyến thăm của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi.

- Tháng 3/2026 (18-20/3): Thăm Mỹ và hội đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Washington về củng cố liên minh Mỹ - Nhật, hợp tác phát triển đất hiếm và an ninh kinh tế.

- Tháng 5/2026 (1-3/5): Thăm Việt Nam hội đàm với cả “tam trụ” gồm Tổng Bí thư kiêm Chủ tịch nước Tô Lâm, Thủ tướng Lê Minh Hưng, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn để đẩy hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực tự chủ công nghệ, hợp tác trên 4 trụ cột chính của Đối tác Chiến lược Toàn diện và nhấn mạnh FOID.

- Tháng 5/2026 (3-5/5): Thăm Úc và hội đàm với Thủ tướng Úc Anthony Albanese tại Canberra về kết hợp tác năng lượng, khoáng sản chiến lược (gali, đất hiếm) và thực hiện thương vụ cung cấp tàu chiến trị giá 10 tỷ đô Úc.

Úc và Mỹ tiếp tục triển khai liên minh AUKUS (cùng nước Anh) và phối hợp chặt chẽ trong các sáng kiến của QUAD về an ninh hàng hải tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Trước đó, Việt Nam và Úc khởi động chương trình kỷ niệm các dấu mốc quan trọng trong quan hệ ngoại giao vào tháng 4/2026. (Việt Nam và Úc là Đối tác Chiến lược Toàn diện, nâng cấp từ năm 2024).

Ngay sau đó là chuyến thăm Ấn Độ của TBT-CTN Tô Lâm thăm cấp Nhà nước tới Ấn Độ về củng cố quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Ấn Độ trong bối cảnh địa chính trị mới.

Có lẽ sự “trở mặt” muốn “quy phục thiên triều Tàu” của chính quyền Đài Loan đương nhiệm khiến Nhật cần nhanh chóng đẩy mạnh các hoạt động FOID và bộ tứ QUAD củng cố các hợp tác quân sự, bao gồm tập trận.

Sẽ chưa phải là lúc Trung Quốc “lật bàn” nhưng chắc chắn những kế hoạch đối phó với Bắc Kinh đã có. Và Việt Nam sẽ có cơ hội tiếp nhận dòng vốn lớn của bộ tứ QUAD thông qua FOID.

Vấn đề còn lại của nước ta là nhận thế nào và năng lực tiếp nhận ra sao!

P/s: Trong chuyến thăm Ấn Độ, ông Tô Lâm có phát biểu: “Hòa bình cũng không phải là mặc nhiên sẵn có, mà là kết quả của đối thoại chân thành, của trách nhiệm trong ứng xử giữa các quốc gia và của sự tôn trọng kiên định các nguyên tắc cơ bản của Hiến chương Liên Hợp Quốc và luật pháp quốc tế". 

Nhìn từ 1.000 năm Bắc thuộc và hơn 1.000 năm sau đó của Việt Nam với mấy chục cuộc chiến tranh chống xâm lược và có cả nội chiến, có lẽ Việt Nam là quốc gia hiểu rất sâu giá trị của hòa bình.

Và trong mấy chục cuộc chiến tranh chống xâm lược, người Việt cũng nhìn nhận được ai là kẻ mong muốn xâm lược mình nhất! 

M.Q.A.

Nguồn: FB Quốc Ấn Mai