29/11/2015

Thần Công lý ở Việt Nam ốm yếu?

Nguyễn An Dân

Gửi tới BBC từ TPHCM

clip_image002

Tòa Long An đã xử em Nguyễn Mai Trung Tuấn, 15 tuổi

Vừa qua, có một sự kiện là Tòa án Nhân dân tỉnh Long An đã xử em Nguyễn Mai Trung Tuấn, một thiếu niên, còn đi học ở tuổi 15, một bản án 54 tháng tù giam cho tội danh “cố ý gây thương tích”.

Trong bài viết này, tôi không đi vào các chi tiết về việc em Tuấn có tội hay vô tội, hay án nặng án nhẹ, vì đó là chuyên môn của các luật sư, và cũng đã có ý kiến của vị luật sư bào chữa cho em Tuấn trên trang tin tiếng Việt của cơ quan truyền thông BBC.

Cái mà tôi muốn nói đến là tính chính trị của vụ án, cùng các hệ lụy khác xung quanh vụ án với xã hội

Dân muốn phản hay vì quan bức?

Dư luận nói rằng do gia đình em Tuấn chống lại một quyết định cưỡng chế đất “thiếu công bằng và sai luật” nên em và gia đình em phải tranh đấu để giữ lấy tài sản, ở đây là đất đai, nhà cửa của mình, chống lại đoàn cưỡng chế đất.

Các cơ quan pháp luật của Việt Nam, có bao giờ nghĩ đến động cơ nào khiến cho một cậu bé học sinh, trong độ tuổi “ăn chưa no, lo chưa tới” phải đứng ra tranh đấu để bảo vệ tài sản của gia đình mình với chính các cơ quan đó ?

Những người công an tham gia đoàn cưỡng chế, va chạm, xô xát và bắt bớ một đứa trẻ đáng tuổi con em mình ngay tại nhà của em, có bao giờ tự hỏi mình vì đâu một tập thể người lớn có chức vụ lại phải đối đầu với một đứa bé ngay tại nhà của em ấy?

Chẳng lẽ chính quyền Long An nói riêng, và chính quyền Việt Nam nói chung, đã phải “ăn thua đủ” với trẻ em hay sao?

Chính trị là chuyện của người lớn. Dù gia đình em Tuấn, hay cha mẹ em, có những hoạt động chính trị nào đó lồng vào trong việc tranh đấu để đất đai của gia tộc khỏi bị cưỡng chế, cũng là việc của phụ huynh em Tuấn.

Áp đặt tư duy chính trị vào việc phán xét tội danh và mức án mà không căn cứ vào diễn biến hình sự của vụ án (như vị luật sư bào chữa cho em Tuấn đã nói) cho một đứa trẻ chưa thành niên, chỉ vì tình nghi “cha mẹ em ấy có dính dáng đến đối lập chính trị”, chẳng lẽ chính quyền Long An nói riêng, và chính quyền Việt Nam nói chung, đã phải “ăn thua đủ” với trẻ em hay sao?

Mục đích giáo dục, cảm hóa bị cáo mà lâu nay chính quyền và ngành công an luôn tuyên truyền, có ở trong phiên tòa này? Hay là một tư duy “diệt cỏ tận gốc” đang được áp dụng?

Và sau khi chấp hành xong án phạt tù, Tuấn sẽ là một thanh niên trưởng thành. Với một bản án làm mình không “tâm phục khẩu phục” từ phía chính quyền, Tuấn sẽ có tâm trạng gì khi nghĩ về chính quyền?

clip_image004

Một nhóm người dân Việt Nam đấu tranh đòi công lý

Một Đặng Ngọc Viết bắn cán bộ, một em Tuấn tạt axit nhiều cán bộ, vậy nếu nhiều Đặng Ngọc Viết và nhiều em Tuấn, thì con số sẽ nhân lên bao nhiêu người?

Người ta cũng tự hỏi có bao nhiêu trẻ em sẽ có những hành động tương tự như em Tuấn khi thực tế những người đối lập với chính quyền đang trẻ hóa về độ tuổi.

Phải chăng những sai trái của chính quyền giờ đã lộ rõ hiển nhiên đến nỗi trẻ em cũng thấy nên chúng nó chống đối?

Những ý kiến của bạn đọc phản hồi về bản tin phiên tòa xử em Tuấn trên báo Thanh Niên cho thấy dư luận đứng về phía em Tuấn, hệ thống tư pháp của Việt Nam có quan tâm đến không?

Đại đa số quần chúng, kể cả quần chúng chưa có bất đồng chính trị, cũng sẽ đánh giá gì về “sự sáng suốt chính trị” của chính quyền khi tuyên ra một bản án có hơi hướm mang đầy tính ăn thua đủ với một đứa bé 15 tuổi?

Ai và ở đâu là an toàn?

clip_image006

Người dân mất đất ở Việt Nam

Bên cạnh vụ án em Tuấn, cũng có nhiều sự kiện khác làm dư luận quan ngại về sức khỏe của thần công lý ở Việt Nam.

Sự kiện hai luật sư bị đánh khi trên đường đến làm việc với gia đình bị hại trong vụ án Đỗ Đăng Dư làm cho dư luận nghĩ rằng có vấn đề chính trị trong đó. Nếu điều này là thật, thì rõ ràng tư thế của các luật sư, người bảo vệ công lý trong xã hội, bị xem thường và hạ thấp.

Ngay cả những người bảo vệ công lý còn bị coi rẻ, thì ai trong xã hội sẽ được tôn trọng và bảo vệ?

Ngày càng nhiều tin tức về các cái chết của công dân trong các trụ sở làm việc của công an. Bất chấp các trình bày của các quan chức công an ở các nơi đó như thế nào, dư luận đều hồ nghi và quy kết “có vấn đề”.

Công an là cũng là người bảo vệ công lý, đồn công an là thành trì của pháp luật và công lý, mà vẫn có người chết trong đó vì đủ loại lý do được nêu ra, cho thấy điều gì ?

Em Tuấn, một “nam sinh” như đầu đề của bài báo Thanh Niên nêu ra, dùng axit tạt vào công an xã, người thực thi công lý. Một nam sinh khác cùng lứa là em Tu Ngọc Thạch, chết tại đồn công an xã sau khi bị đưa về làm việc.

clip_image008

Dư luận quan tâm nhiều vụ hai luật sư bị đánh

Nguyên nhân nào làm trẻ em phải va chạm với công an nhiều như thế, rồi em thì chết, em thì tù?

Và một khi từ trẻ em cho đến người dân, thay nhau chết tại đồn công an, vốn dĩ phải là nơi an toàn nhất trong xã hội, thì ở đâu sẽ là nơi người ta cảm thấy an toàn?

Và khi công an cùng với luật sư, người bảo vệ công lý và pháp luật, còn bị tạt axit, hay bị đánh đập tàn nhẫn, thì ai trong xã hội sẽ được pháp luật bảo vệ một cách hiệu quả?

Đảng cộng sản Việt Nam, “lực lượng duy nhất lãnh đạo xã hội”, có chịu trách nhiệm gì và có giải pháp gì không khi để xã hội mình lãnh đạo xảy ra quá nhiều các vụ việc mang tính bất ổn chính trị, đe dọa an toàn, an ninh xã hội như thế?

N.A.D.

Bài thể hiện quan điểm riêng của tác giả Nguyễn An Dân.

Nguồn: http://www.bbc.com/vietnamese/forum/2015/11/151127_vn_than_cong_ly_om_yeu