Bauxite Việt Nam

Phạm Đình Trọng 

Không hiểu biết về cây xanh đô thị, mấy chục năm bùng nổ đô thị ở nước ta vừa qua, chính quyền đua nhau trồng cây Hoa Sữa ở những phố mới, nay hàng ngàn cây Hoa Sữa đến mùa trổ hoa, người người lại kêu trời về Hoa Sữa.

Thả hương vào ngọn gió trên con phố Nguyễn Du, Hà Nội hơn thế kỷ qua – Hương Hoa Sữa chỉ làm nên nét riêng của Hà Nội. Hoa Sữa không làm nên tai hoạ. Tai họa là ở từ cái đầu trí tuệ hẹp khi quyết định đặt chúng xuống. 

Tô Văn Trường

Hưng Yên đang đứng trước mục tiêu chiến lược trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030, trong khi thực tiễn ở cơ sở vẫn đang vất vả thích ứng với sự xáo trộn từ cuộc sắp xếp đơn vị hành chính quy mô lớn năm 2025.

Giữa khát vọng mở rộng không gian đô thị và yêu cầu duy trì tính ổn định của sinh kế, câu hỏi cốt lõi không nằm ở bài toán đếm số lượng xã, phường đạt chuẩn. Vấn đề mang tính hệ thống ở đây là: sau những lần quy hoạch và vẽ lại ranh giới, hệ sinh thái xã hội có thực sự bền vững và người dân có thực sự sống tốt hơn hay không.

Tô Văn Trường

Có một nghịch lý trong cách chúng ta nhìn cây xanh đô thị: khi trồng cây, người ta thường muốn cây càng lớn càng tốt, càng nhanh có bóng mát càng tốt, nhưng khi cây đã lớn quá mức, trở thành mối nguy hiểm cho đường phố, người ta lại ngần ngại không muốn thay thế. Đến khi một cơn giông làm bật gốc, gãy cành, đổ cây gây thiệt hại về người và tài sản, câu chuyện mới được đặt ra.

Nhưng với cây xanh đô thị, chờ đến khi cây gãy đổ mới xử lý thì đã quá muộn. Tôi đã từng đề cập đến hai vấn đề tưởng như khác nhau nhưng thực ra có liên quan rất chặt chẽ đến cách chúng ta quy hoạch và quản lý cây xanh trong thành phố.

Mai Phan Lợi 

Giấc mơ dang dở về một “Google Maps cho nước dềnh đô thị”!

Khoảng cách giữa một ứng dụng ra mắt với đầy kỳ vọng truyền thông và một hệ thống thực sự đứng vững giữa cơn mưa lớn, như Google Maps đã làm được với giao thông, vẫn còn là khoảng cách của hạ tầng, dữ liệu và, trên hết, của việc thiết kế cho khả năng hỏng mà không sụp đổ.

Trần Sơn Lâm 

Chuyện đang bàn ở Hồ Gươm không phải cái cổng. Là toà 15 tầng sau lưng báo Hà Nội Mới.

Trong tất cả những gì đồ án đề xuất, chiều cao là quyết định DUY NHẤT không sửa được. Lát đá sai thì bóc lên lát lại. Cây trồng sai thì trồng lại. Một khối 54 mét thì sẽ đứng đó mãi mãi.

Ba Sàm và Google AI

Tại sao không chọn một trụ sở quận ủy nào đó vừa có vị trí đẹp, diện tích cũng đủ lớn để làm? Ví dụ khu trụ sở quận ủy Tây hồ cũ chẳng hạn. Cớ sao cứ phá dở những kiến trúc của nền nghệ thuật Đông Dương? 

Nguyễn Khắc Mai 

Nguyễn Ngọc Chu 

Hồ Gươm không chỉ là một không gian lịch sử mà còn là một không gian thiêng liêng của Hà Nội. Đây không phải là nơi để mỗi nhiệm kỳ lại tuỳ ý đập đi, sửa lại, thay đổi diện mạo trung tâm thành phố.

Huệ Chi Nguyễn 

Phải nói trung thực là tất cả những công trình được xây lên ở Hà Nội từ sau 1954 đều xấu thậm tệ. Vì người thiết kế cứ bị luẩn quẩn trong cái ý tưởng "phục vụ chính trị" lộ liễu. Còn những người quyết phá bỏ những công trình xây cất trước 1945 thì đều là những người bị ý tưởng "cái gì của Pháp đều là tàn tích thực dân" đè lấp trí. Theo tôi, cả hai loại đều bắt nguồn từ 2 nguyên nhân: (1) Làm cái gì cũng đinh ninh mình là "đầy tớ" [nhân dân] trong khi rất cần tư cách "ông chủ"; (2) Vì là "đầy tớ" nên khu xử mối quan hệ biện chứng giữa "chính trị và chuyên môn" không bao giờ sòng phẳng, do chỗ luôn luôn bị vô thức trấn áp bởi một câu khác có vẻ nặng ký hơn nhiều: "chính trị là thống soái"; và cũng vì thế thực chất không còn tỉnh táo để "chủ động làm chủ", cũng không còn tỉnh táo để nắm vững sự chuyển hóa biện chứng liên tục giữa chính trị và chuyên môn, nó là "hai trong một" và "một phân hai", hữu mà vô, vô mà hữu, vế trước phải có ngay vế sau đi kèm. Ở đây tôi không đề cập đến những công trình sản phẩm của các thứ nhóm lợi ích về sau đã làm phá hỏng cảnh quan, môi trường, văn hóa, lịch sử... nghiêm trọng, bất chấp mọi nguyên tắc và luật lệ, như những gì đã được dựng lên ở khu vực trung tâm hay ở xung quanh hồ Tây. Những thứ đó thì phải để cho lịch sử phán xét. 

Phạm Đình Trọng 

Xoá bỏ phố xá, nhà cửa, cảnh quan phu phố cổ và khu phố cũ quanh khu đất thiêng hồ Hoàn Kiếm – những người làm quy hoạch Hà Nội hôm nay bộc lộ rõ sự hời hợt, nông cạn và nóng vội. Những người thừa bằng cấp, học hàm, học vị mà thiếu chiều sâu lịch sử, lại thiếu cả tầm rộng văn hoá, tưởng rằng khu phố cổ của phong kiến, của văn minh nông nghiệp đã lỗi thời, cản trở phát triển, cần phá bỏ để xây dựng công trình chủ nghĩa xã hội đàng hoàng hơn, to đẹp hơn. Chao ôi!

Nguyễn Ngọc Chu 

Mở rộng đường giao thông ven Hồ Tây, hay xây thêm tuyến đường mới dọc đê sông Hồng, không đồng nghĩa với việc giao thông sẽ được cải thiện. Trong nhiều trường hợp, kết quả có thể ngược lại: các tuyến đường mới thu hút thêm lưu lượng xe từ nhiều khu vực khác đổ về, làm gia tăng ùn tắc tại chính các tuyến này và tại các nút giao kết nối.

Mai Phan Lợi

Một thành phố vừa phải dồn lực "quyết liệt như Vành đai 1" cho Hoà Lạc, vừa giải phóng mặt bằng cho Tây Tựu, vừa tính đến một siêu dự án 6.000 ha – liệu năng lực thực thi hành chính, vốn luôn là điểm nghẽn lớn nhất của các đại dự án Việt Nam, có đủ sức cùng lúc gánh ba mặt trận?

(Trả lời Đài BBC nhân 50 năm thành phố đổi tên)

Hoàng Thuỵ Hưng 

Ước gì: TP.HCM là một đại đô thị (Mega City) bao gồm các TP. Sài Gòn (hoặc Sài Gòn - Gia Định, Vũng Tàu, Thủ Dầu Một!) 

Phan Phụng Long 

Câu chuyện quy hoạch sông Hồng không chỉ là câu chuyện của đô thị, của một con đường hay một dự án, mà còn là câu chuyện của an toàn hệ thống trong nhiều thập kỷ tới. Đó là câu chuyện về cách Hà Nội sẽ phát triển, thích nghi và tồn tại trước những thách thức của thế kỷ XXI.

TSKH-KTS. Ngô Viết Nam Sơn

Hàng triệu người yêu Huế đều hy vọng sông Hương sẽ tiếp tục là trục cảnh quan trung tâm, định hình bản sắc đô thị, giữ cho Huế vị thế đặc biệt: thành phố trực thuộc Trung ương duy nhất của cả nước được xây dựng trên nền tảng di sản UNESCO. 

Nguyễn Ngọc Chu 

Câu hỏi cốt lõi ở đây là: cùng một nguồn lực, phương án nào tạo ra giá trị xã hội lớn hơn? Muốn phát triển nhanh và bền vững – như khát vọng vươn mình, thì càng phải biết trân quý nguồn lực, và tốt nữa là biết quản lý tối ưu nguồn lực quốc gia. 

Mai Phan Lợi 

Khi lo lắng trị thuỷ sông Hồng chưa được giải, việc bê tông hoá dòng sông có phải ngược xu hướng?

Lê Việt Đức

Mở rộng Hà Nội sang Bắc sông Hồng có đi ngược với quy luật tự nhiên của một vùng châu thổ?

Sông và Lũ là để chung sống, không phải để chinh phục; Nước và Phù sa là để nuôi dưỡng, không phải để đối đầu.

Phạm Văn Chiến

Tiến sĩ kinh tế, Giảng viên trường Đại học Ngoại thương

 Điều làm nên sự khác biệt bắt nguồn từ cách xác định: "Vỉa hè thực sự là gì?". 

Nếu định nghĩa nó chỉ là "lối đi cho người đi bộ", mọi hoạt động khác trên đó đều là lấn chiếm, và lựa chọn duy nhất là dẹp. Nhưng nếu nhìn vỉa hè như một không gian công cộng đa chức năng, cách tiếp cận sẽ khác: hoạt động nào được phép, ở đâu, vào thời điểm nào, và theo quy cách gì? Sự khác biệt giữa hai định nghĩa này không phải vấn đề nhận thức, mà là câu hỏi về việc thành phố thuộc về ai và phục vụ ai.

Đoàn Lê Quân 

Hà Nội có thể sẽ đẹp hơn, hiện đại hơn, đắt đỏ hơn. Nhưng câu hỏi lớn nhất không phải thành phố sẽ cao bao nhiêu tầng, sáng bao nhiêu đèn, hay thu hút bao nhiêu vốn đầu tư.

Câu hỏi lớn nhất là: Ai còn được quyền ở lại để sống trong thành phố ấy? Và chúng ta sẽ kỷ niệm 100 năm lập quốc với ý nghĩa ra sao khi mà mục tiêu tốt đẹp ban đầu của những nhà lập quốc đang còn rất xa mới tạo ra sự công bằng cho mọi người.

Trọng Dân lược thuật

Một đạo luật riêng cho TP.HCM, đủ mạnh để trao quyền, đủ rộng để mở không gian phát triển và đủ linh hoạt để tháo gỡ những điểm nghẽn tồn tại suốt nhiều năm.

Kiến trúc sư Phạm Trọng Thuật   

Trong chuyến công tác tại một đô thị di sản miền Trung, tôi nghe một cô giáo địa phương kể về dự án số hóa các ngõ phố, mà vì thế một số tên gọi cũ đã biến mất khỏi bản đồ.

Chị nói: "Bản đồ số không thể xóa ký ức". Câu nói khiến tôi nhớ lại lời một người thầy: "Một đô thị không bản sắc giống như một đô thị mất trí nhớ". Đối với người dân, những ngõ nhỏ, con phố, hàng cây, đều mang theo ký ức và tình cảm. Và không một cảm biến nào có thể đo lường được điều đó.