Bauxite Việt Nam

Trương Huy San

Sáng nay tôi hỏi 5 bạn sinh trong thập niên 1980s, 3 bạn nói không biết GS Phan Đình Diệu. Tôi buồn nhưng không bất ngờ. Ông là một người mà thế hệ chúng tôi ngưỡng mộ, cả về tài năng và sự chính trực. Có lẽ vì sự chính trực ấy mà ông rất ít khi có mặt trên những bục vinh quang. Nhưng, những đóng góp thầm lặng của ông đặc biệt là trong vai trò đưa công nghệ thông tin vào VN đang ảnh hưởng lên cả những thế hệ không còn biết ông là ai nữa.

GS Phan Đình Diệu là một trong những người đầu tiên gầy dựng ngành khoa học tính toán của miền Bắc (1968). Chiếc máy vi tính đầu tiên, có thể coi là của Đông Nam Á, ra đời năm 1980 [được thiết kế với chip Intel 8080A nên được đặt tên là VT80] là từ phòng thí nghiệm Viện Tin học của ông, bắt đầu từ những hợp tác trước đó với Viện Kỹ thuật Quân sự có sự giúp sức cả về chuyên môn và vật chất của ông André Trương Trọng Thi, người được coi là cha đẻ của máy tính cá nhân.

Hà Sĩ Phu

Từ Tiệp Khắc về tôi được phân công vào Viện Sinh học thuộc Viện Khoa học Việt Nam mà GS Phan Đình Diệu là Viện phó, tương đương cấp Thứ trưởng. Tuy cùng cơ quan lớn nhưng tôi và GS Diệu chỉ ngồi chuyện trò riêng với nhau được một lần, tôi nhớ khoảng sau năm 2000. Lúc ấy tôi đã bị liệt vào tội nặng (khởi tố tội phản quốc nhưng không đem xử), còn bác Diệu thì từ lâu đã nổi tiếng là một đại biểu Trí thức trong Đoàn Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Việt Nam dám có những quan điểm mới lạ, không thuận chiều CS lúc bấy giờ, và ít nhiều cũng đã được ‘hưởng’ sự phê phán, nhất là sau cuộc trả lời phỏng vấn của nhà sử học Na Uy, ông Stein Tønnesson. GS Diệu nhìn sự phi lý của Mác-Lê dưới nhãn quan Toán học cũng như tôi nhìn sự phi lý ấy dưới nhãn quan Sinh học. Chúng tôi có sự đồng cảm tự nhiên.

GS Nguyễn Đăng Hưng

Một vị giáo sư xuất sắc, một nhà khoa học tài ba, một trí thức chân chính vừa từ trần tại Hà Nội!

Giáo sư Phan Đình Diệu đã ra đi hôm qua 13/5 lúc 10 giờ sau một thời gian bạo bệnh!

Giáo sư Phân Đình Diệu (PĐD) hẳn để lại niềm thương tiếc sâu sắc cho các đồng nghiệp, các học trò cũ, những con người tử tế trong giai đoạn vàng thau lẫn lộn, thế sự không bình thường của đất nước.