Bauxite Việt Nam

Phạm Nghĩa

Chính phủ Trung Quốc tuyên bố đình chỉ mọi hoạt động trong khuôn khổ Đối thoại Kinh tế chiến lược Trung - Úc vô thời hạn.

Đài ABC (Úc) hôm 6-5 đưa tin đây là lần đầu tiên Bắc Kinh đóng băng cơ chế ngoại giao chính thức với Canberra kể từ khi quan hệ giữa 2 nước trở nên xấu đi.

Các nhà phân tích cho rằng động thái trên của Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc (NDRC) có khả năng để trả đũa tuyên bố gần đây của chính phủ liên bang Úc, rằng họ đã huỷ bỏ 2 thỏa thuận "Vành đai và Con đường"  giữa Trung Quốc với bang Victoria.

NDRC cáo buộc Úc nhắm mục tiêu không công bằng vào Trung Quốc: "Gần đây, một số quan chức chính phủ Úc tung ra một loạt biện pháp nhằm phá vỡ các hoạt động trao đổi và hợp tác bình thường giữa Trung Quốc và Úc vì tư duy chiến tranh lạnh và ý thức hệ phân biệt đối xử".

Quan hệ Trung - Úc đang căng thẳng hơn bao giờ hết. Ảnh: Reuters

Tuy nhiên, quyết định của NDRC có thể ít có tác động thực tế đối với Úc. Đối thoại Kinh tế chiến lược Trung - Úc gần đây nhất được tổ chức vào năm 2017. Bộ trưởng Thương mại Úc khi ấy là Steve Ciobo đã tới Bắc Kinh để đàm phán.

Nhưng mối quan hệ giữa 2 nước trở nên xấu đi kể từ thời điểm đó, thậm chí còn trở nên tồi tệ hơn vào năm ngoái sau khi Canberra kêu gọi mở cuộc điều tra quốc tế về nguồn gốc của đại dịch Covid-19, khiến Bắc Kinh đáp trả về thương mại.

Tất cả liên lạc cấp bộ trưởng với Úc hiện đã bị chính phủ Trung Quốc đình chỉ.

Nhà phân tích Jeffrey Wilson, Trung tâm Perth USAsia, cho rằng quyết định đình chỉ đối thoại của Bắc Kinh là "hành động mang tính biểu tượng và không có tác dụng thực tế".

Ông nói: "Đối thoại Kinh tế chiến lược đã bị hoãn gần 4 năm, chưa kể tương tác chính thức bị Trung Quốc đình chỉ hoàn toàn kể từ tháng 4-2020. Đó là hành động mang tính biểu tượng, phản ánh nhu cầu ăn miếng trả miếng đối với Úc".

"Cụ thể, Bắc Kinh trả đũa việc hủy bỏ 2 thoả thuận ​​Vành đai và Con đường của bang Victoria cùng thông báo xem xét lại hợp đồng thuê cảng Darwin".

Tất Đạt | 01/05/2021 19:29

Ảnh: DW

Lời từ chối của Australia đối với một số thỏa thuận nhỏ trong Vành đai Con đường đã làm dấy lên nhiều lo ngại từ phía Trung Quốc.

Australia đã hủy bỏ các dự án cơ sở hạ tầng nhằm thúc đẩy thương mại với Bắc Kinh. Theo tờ DW, động thái này đã khiến Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình mất mặt và có thể khiến các nước khác rút lui khỏi các thỏa thuận tương tự.

Dù chính phủ Australia có thể chỉ tạm dừng một số dự án cơ sở hạ tầng chung quy mô nhỏ với Trung Quốc, nhưng Bắc Kinh đã có thể hiện sự giận dữ và đe dọa quyết liệt đối với quyết định này. Đại sứ quán Trung Quốc tại Canberra gọi việc ngừng hợp tác là "vô lý, có tính khiêu khích" và tuyên bố Trung Quốc sẽ trả đũa thích đáng.

Năm ngoái, Canberra đã thông qua một đạo luật cho phép chính phủ liên bang điều chỉnh lại các thỏa thuận do các bang của Úc kí kết với với nước ngoài. Quyết định này được đưa ra sau các thỏa thuận được bang Victoria ký vào năm 2018 và 2019 để hợp tác với Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) của Trung Quốc - thường được mệnh danh là Con đường Tơ lụa Mới - một kế hoạch cơ sở hạ tầng khổng lồ nhằm tạo ra liên kết thương mại thông suốt với hàng chục quốc gia trên thế giới.