Bauxite Việt Nam

Phạm Đình Trọng

1.  

Các nước thực sự dân chủ đều có đa đảng. Mỗi dịp bầu cử quốc hội là một dịp người dân được thể hiện quyền lực của dân, được thực sự chọn ra đảng chính trị làm chủ quốc hội. Đảng làm chủ quốc hội là đảng giành được từ hai phần ba số ghế trở lên trong quốc hội, được quyền sửa luật và lập ra chính phủ của đảng dẫn dắt đất nước trong nhiệm kì bầu cử đó.

Mạc Văn Trang

Bầu cử là “Hội non sông”

Cờ bay phấp phới, trống rung động trời!

Ứng viên hình đẹp rạng ngời

Đầy mình danh hiệu, hứa lời sắt son…

Thái Hạo

Không biết khi tận tình mang thùng phiếu đến từng hộ dân để đạt được con số gần như tuyệt đối (99,38%) cử tri đi bầu, các cán bộ nhà nước có để ý đến căn nhà của họ không? 

Cán bộ có thử mở cái nắp xoong kia ra xem họ nấu gì không? (Năm ngoái, ở Đắk Lắk, tôi từng mở xem thử, chỉ có cơm trắng chan nước tương, già trẻ cùng ăn chung).

Nguyễn Đình Cống

6- Chuẩn bị cho cuộc họp

Sắp tới là cuộc họp cử tri để bình xét. Đây là một việc làm vi phạm quyền tự ứng cử, nhưng đã được đưa thành một điều luật, ngụy trang dưới danh nghĩa dân chủ. Biết rằng cuộc họp đó sẽ diễn ra vào thượng tuần tháng Tư. Còn gần một tháng chờ đợi. Tôi lên kế hoạch chuẩn bị cho cuộc họp đó.

Đầu tiên tôi viết và công bố một số bài về chương trình hành động, với các nội dung: “Nếu được vào QH tôi sẽ làm gì và làm như thế nào”. Các bài viết gửi đăng các báo mạng, được nhiều độc giả đánh giá khá tốt.

Tôi không nhớ rõ từ cuộc bầu cử 2016 trở về trước có ứng viên nào tự tổ chức gặp cử tri để vận động hay không, còn lần này, sau mấy bài báo của tôi, thấy có một số ứng viên cao cấp được Mặt trận tổ chức cho gặp cử tri nhưng chủ yếu để tuyên truyền chứ không phải để vận động, không phải để giới thiệu chương trình hành động hoặc chương trình tranh cử. Không biết những bài báo của tôi có gợi ý cho họ chút nào không.

Viết cũng chỉ được 5 bài là hết ý, tôi theo dõi tình hình trong phường và vận động hành lang. Thông tin tôi ứng cử đã được nhiều người trong phường biết qua các kênh bán công khai. Đã có trao đổi giữa một số đảng viên và cán bộ về việc vận động tôi rút đơn (tôi đợi mà chẳng thấy ai đến vận động) và những dư luận đồn đại rằng tôi quá già rồi, không thể gánh vác trách nhiệm nặng nề. Qua dư luận tôi đoán biết chỉ thị từ cấp trên xuống là phải loại bỏ tôi. Lý do không phải lớn tuổi mà vì lãnh đạo chưa thể chấp nhận một người phản biện như tôi. Lớn tuổi chỉ là cái cớ bề ngoài, phải triệt để lợi dụng.

Biết chắc rằng thế nào cũng bị loại ở hội nghị, nhưng liệu có ai dám nói vài câu ủng hộ hay không? Không chờ đợi, phải vận động. Tôi dự kiến 10 người có khả năng được mời dự họp và ít nhiều có cảm tình. Tôi và con gái bí mật gặp từng người, trao đổi và đề nghị, nếu họ được mời họp thì phát biểu cho một ý đơn giản như sau: “Tôi thấy ông Cống là người có trí tuệ minh mẫn và vẫn còn khỏe mạnh” (Không cần nói ủng hộ hay không việc ứng cử).

Nguyễn Đình Cống

1- Giới thiệu

Khi tự ứng cử vào QH tôi có tâm sự:

Thử len vào chốn bụi trần.

Để xem thế sự xoay vần làm sao.

Tôi hình dung thế sự bầu cử có một chiếc chăn trùm lên những người tự ứng cử. Tôi đã chui vào đó và thoát ra, biết trong chăn có nhiều rận, muốn chỉ ra để mọi người tìm cách tránh, mà trước hết giúp cho các Ban bầu cử thấy được để khắc phục.

Khi viết bài tôi tự nghĩ là với ý đồ trong sáng, thiện chí, nhưng phải đợi cho cuộc bầu cử 2021 được “Thành công rực rỡ” mới công bố, vì nếu đem phô ra trước ngày 23/5 dễ bị quy tội hoạt động phá hoại bầu cử, làm mất công các cán bộ an ninh, các tuyên truyền viên, các dư luận viên.

2- Hồ sơ ứng cử

Ứng viên phải làm 2 bộ hồ sơ, mỗi bộ gồm 4 loại: Đơn ứng cử, sơ yếu lý lịch, tiểu sử tóm tắt, bản kê khai tài sản, thu nhập. Ngoài văn bản bằng chữ, viết tay hoặc đánh máy, còn kèm thêm một số ảnh chân dung, dán vào hồ sơ và để rời. Mỗi loại hồ sơ phải được làm theo mẫu và được hướng dẫn khá chi tiết cách thực hiện một số mục.

Hồ sơ phải được UBND phường, xã ghi lời xác nhận, đóng dấu vào sơ yếu lý lịch. Ngoài ra còn cần đóng dấu giáp lai chỗ dán ảnh, giữa các trang trong một loại hồ sơ. Trước khi đóng dấu hồ sơ được nhân viên tiếp nhận, không những dò xem nội dung mà soi xét từng chữ cho đến các dấu chấm câu, các khoảng cách, chữ thường hay chữ hoa…, mọi thứ phải nhất nhất đúng theo mẫu hướng dẫn, nếu sai dù một dấu phẩy cũng phải làm lại. Qua được khâu ở phường, xã mới được đem nộp lên cấp trên là tỉnh hoặc thành phố. Ở đây lại một lần nữa hồ sơ được cán bộ tiếp nhận soi xét kỹ hơn và không ít trường hợp phải làm lại từ đầu.

Bộ hồ sơ như thế vừa thiếu vừa rất lãng phí.

Thiếu “Chương trình hành động” (hoặc chương trình tranh cử), trình bày các công việc và cách thực hiện khi được trúng cử. Đó là những cam kết bằng giấy trắng mực đen chứ không phài là “Lời nói gió bay”. Theo tôi, nếu không có Chương trình, kế hoạch thì đừng ứng cử hoăc nhận đề cử. Cử tri không nên bầu cho những ứng viên không có chương trình được làm cẩn thận hoặc chương trình không phù hợp.

Phạm Đình Trọng

                    “Khi sang châu Âu mười năm sau LX sụp đổ, nghe các phương tiện truyền thông đại chúng ở đây nói về sự kiện này như một ngày hội”

                                                                                                                                                                                        Lời ông Trần Quốc Vượng lúc đương quyền thường trực ban Bí thư

Nào cờ đảng, cờ nước, cờ phướn, nào băng rôn giăng rợp trời. Nào pa nô, nào hoa thật, hoa giả, hoa vẽ rải kín đất. Nào chữ đỏ rực trên trang báo lề đảng. Nào ngôn từ rổn rảng trên loa lớn loa nhỏ, âm lượng mở hết cỡ. Chữ vàng chói lọi, chữ đỏ rực rỡ về Ngày Hội Non Sông, bầu cử Quốc hôi 23.5.2021. Ngôn từ ầm ào như sóng biển ở phòng bỏ phiếu, trên loa phường, trên loa truyền hình quốc gia trong mọi nhà về Ngày Hội Của Toàn Dân, bầu cử Quốc hội 23.5.2012.

Một Quốc hội đúng nghĩa thì sứ mệnh đầu tiên và hệ trọng nhất của mỗi khoá Quốc hội là bằng lá phiếu của những đại biểu Nhân Dân, Quốc hội chọn ra được những gương mặt mới sáng láng cho vị trí lãnh đạo quốc gia, từ Nhà nước, Quốc hội đến Chính phủ. Sứ mệnh lớn lao, hệ trọng đó tất thu hút được sự quan tâm lớn lao, hồi hộp theo dõi, khấp khởi hi vọng của người Dân cả nước. Người Dân gửi niềm tin vào lá phiếu bầu ra những đại biểu xứng đáng trong Quốc hội, cũng gửi niềm tin vào những chính khách lãnh đạo đất nước sẽ được Quốc hội mới bầu ra. Một Quốc hội như vậy thì ngày người Dân cầm lá phiếu thực sự bầu ra Quốc hội đúng là Ngày Hội Non Sông, Ngày Hội Của Toàn Dân.

Nguyễn Văn Tuấn

Sáng nay, ra quán nhâm nhi cà phê mới biết là hôm nay là ngày bầu cử QH ở trong nước. Không biết không khí bầu cử ngày hôm nay ra sao, nhưng lần bầu cử QH năm 1971 ở miền Nam thì quả thật rất sôi động và có phần ... kịch tính. Thời đó, có cả ứng viên theo chủ nghĩa cộng sản ra tranh cử và đắc cử.
Trang BBC Tiếng Việt có một bài viết của tác giả Nguyễn Quang Duy (ở Melbourne) [1] mô tả cuộc bầu cử năm 1971. Tôi đọc thấy rất đúng với những gì tôi trải nghiệm thời đó (tôi còn ngồi ghế trung học). Nhớ nhứt là những chiếc xe lam gắn loa phát thanh chạy vòng vòng quảng bá cho ứng viên. Họ phát thanh những chánh sách và lời hứa của ứng viên sẽ làm gì nếu đắc cử. Lại có những buổi meeting ngoài trời, và ứng viên tha hồ nói những lời hứa (chánh trị gia mà). Lúc đó tôi không mấy quan tâm đến chánh sách của các vị ấy, chỉ thấy thích cái không khí vui nhộn thôi.

Nguyễn Văn Tuấn

Quốc hội nói rằng họ sẽ 'phấn đấu' để có 25-50 người ngoài đảng là đại biểu [1]. Có thể nói rằng đây là một chủ trương mang màu sắc – nói theo tiếng Anh là – tokenism, và tôi tạm dịch là 'chủ nghĩa phên dậu'.

Chủ nghĩa phên dậu

Tokenism là gì? Chữ này có nguồn gốc từ chữ 'token', có nghĩa là chiếu lệ, hình thức. Về nghĩa bóng, có thể xem token như là cái phên, một loại vải hay tre nứa ở dưới quê được dùng vừa để chắn gió mưa vừa làm đẹp căn nhà. Do đó, tôi nghĩ chữ 'tokenism' có thể dịch sang tiếng Việt là 'Chủ nghĩa phên dậu'. Có thể 'chủ nghĩa' sang quá, thì hạ xuống thành 'chủ trương' cũng được: chủ trương phên dậu.

Chủ trương phên dậu càng ngày càng phổ biến trong thời đại gọi là đa dạng hóa và chống nạn kỳ thị. Đa dạng hóa nhân sự là một nỗi khổ tâm của những người ở vị trí lãnh đạo trong thời đại mới. Người ta muốn guồng máy lãnh đạo có đại diện của nhiều thành phần xã hội như giới tính, tuổi tác, tôn giáo, giai tầng kinh tế, v.v. Nhiều tổ chức có chủ trương đa dạng hóa cơ cấu lãnh đạo, nhưng vì cách người ta thực hiện có vẻ hời hợt, hình thức, và chủ yếu là làm cho có để tránh bị phê phán.

Cách đây mấy năm, ông John McCain chọn bà Sarah Palin đứng trong liên danh tranh cử tổng thống Mỹ. Vậy là giới quan sát thời sự suy đoán rằng cách lựa chọn đó là một loại phên dậu hay token mà thôi, bởi vì theo họ, bà Palin không có kinh nghiệm lãnh đạo cấp quốc tế hay quốc gia. Bà ấy, người ta suy đoán, được ông McCain chọn chỉ vì bà là phụ nữ.

Tương tự, việc ông Biden chọn bà Kamala Harris cũng được giới bảo thủ xem là một trò phên dậu mà thôi, vì bà này là người da màu. Dĩ nhiên, đó là cái nhìn của phe bảo thủ, nhưng phe Dân Chủ thì nghĩ bà ấy hoàn toàn đủ tư cách làm phó cho Biden.

Phạm Đình Trọng

1.  Đảng tước đoạt quyền dân, biến người dân thành rô bốt bỏ phiếu bầu ra đảng hội

Quyền làm chủ đất nước của người Dân chính là quyền tự do ứng cử và bầu cử. Hiền tài trong Dân được tự do ứng cử và người Dân được tự do phát hiện, đề cử và bầu chọn hiền tài của Dân vào các cơ quan đại biểu của Dân là Quốc hội và Hội đồng Nhân dân các cấp.

Chỉ khi người Dân được thực sự tự do ứng cử và bầu cử thì Quốc hội và các Hội đồng Nhân dân mới thực sự có những hiền tài của Dân, mới thực sự và xứng đáng đại biểu cho ý chí, nguyện vọng của Dân. Cũng chỉ khi đó các chức danh lãnh đạo, quản lí nhà nước do đại biểu đích thực và xứng đáng của Dân trong Quốc hội bầu ra mới thực sự tiêu biểu cho tầm vóc và khí phách của cả dân tộc.

Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ được hình thành từ lá phiếu bầu cử tự do, dân chủ của Dân mới thực sự chính danh là Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ được Dân trao quyền. Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ đó mới thực sự của Dân, do Dân, vì Dân, mới thực sự có tâm nguyện là công bộc của Dân, dốc lòng phục vụ Dân, mang ý chí và nguyện vọng của Dân trong quản trị đất nước và điều hành đời sống xã hội.

Trong xã hội độc tài cộng sản, đại biểu Quốc hội và đại biểu mọi Hội đồng Nhân dân đều do “đảng cử, dân bầu”. Thật mỉa mai và cay đắng cho quyền Dân trong xã hội cộng sản là: Ai ra ứng cử các cơ quan Dân cử đều do đảng chọn. Đàng sắp xếp cả đội hình ứng cử ở các điểm bỏ phiếu để người của đảng được sắp xếp vào cơ quan Dân cử đều chắc chắn trúng cử bằng cách trong đội hình ứng cử, bên cạnh quan chức lừng lẫy tiếng tăm và chức quyền của đảng như những quả pháo đùng, đảng độn vào vài cái tên dân thường chẳng ai biết đến như những quả pháo lép. Tất nhiên những quả pháo đùng mới thu hút được mọi người. Những quan chức lừng lẫy tiếng tăm và chức quyền của đảng, những quả pháo đùng sẽ bội thu phiếu bầu. Những quả pháo lép chẳng ai biết đến chỉ là quả pháo giả, pháo độn cho băng pháo hoành tráng, chỉ là vật trang trí cho màn diễn dân chủ của đảng mà thôi.

Nguyễn Nam

(VNTB) – Hiện tại thì các ứng viên hẹn rằng nếu họ trúng cử, họ hứa sẽ thực hiện bằng được các cam kết như… vừa hứa trước đại diện cử tri.

Bà Nguyễn Thị Nga, trưởng ban Tuyên giáo Liên đoàn lao động Thành phố Hồ Chí Minh, phát biểu trên bục hôm tiếp xúc cử tri xã Bà Điểm, huyện Hóc Môn hồi trung tuần tháng 5-2021, rằng bà đã ghi nhận đầy đủ ý kiến của cử tri và cho rằng các ý kiến mà cử tri nêu lên đều rất xác đáng.

“Cử tri còn quan tâm, ủng hộ thì mới nói lên tiếng nói của mình và gửi gắm tâm tư, nguyện vọng đến các ứng viên đại biểu Hội đồng nhân dân Thành phố. Chúng tôi rất thấu hiểu và chia sẻ các tâm tư, nguyện vọng của cử tri nên trong thời gian tới, ứng cử viên nào trúng cử sẽ chuyển tải các vấn đề cử tri nêu lên Hội đồng nhân dân Thành phố, đồng thời, tiếp tục đeo bám, đôn đốc, theo dõi để giải quyết có hiệu quả các kiến nghị của cử tri, cũng như sẽ tiến cử các giải pháp, các kế sách mà cử tri nêu để Hội đồng nhân dân Thành phố xem xét thực hiện”, bà Nga cam kết.

Cũng theo bà Nga, việc đeo bám, đôn đốc giải quyết dứt điểm các khiếu nại, kiến nghị của cử tri, người lao động cũng chính là một trong những mục tiêu chính đã được bà đề ra trong chương trình hành động của mình khi ứng cử Đại biểu Hội đồng nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh khóa X.

Văn Thương

Đi bầu hay không đi bầu, ta vẫn cần làm một cử tri có hiểu biết.

Hội đồng Bầu cử Quốc gia vậy là đã nhắn tin cho tôi đến lần thứ ba. Nội dung thì chỉ có một.

“Sáng suốt lựa chọn những người tiêu biểu về đức, tài, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân bầu vào Quốc hội khóa XV và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026!”.

Tôi chắc chắn không phải là công dân đặc biệt gì để mà được nhắn tin riêng. Nói thẳng ra, họ spam tin nhắn SMS đó đến điện thoại của người dân cả nước. Từ giờ cho đến ngày bầu cử vào Chủ nhật tới, chắc chắn sẽ còn vài lần. Cái câu dài 44 chữ trên kia còn được nhân giống vô tính trên hằng hà sa số các biểu ngữ, băng-rôn trên đường phố khắp nơi nơi, nhằm tạo một không khí nô nức cho ngày hội toàn dân.

Tôi chắc chắn không phải là công dân duy nhất cảm thấy trống rỗng. Rốt cuộc, ta cần tham gia vào cuộc bầu cử sắp tới để làm gì?

***

Các cuộc thảo luận về bầu cử tại Việt Nam trong dân chúng thường kết thúc chóng vánh với những lời buồn chán giống nhau. Diễn kịch ấy mà. Sắp xếp hết rồi còn đâu. Bầu ai mà chả thế.

Những lời ấy nếu in ra thành băng-rôn tuyên truyền thì cũng sáo rỗng tương tự như những lời kêu gọi toàn dân đi bầu. Chúng có cùng một vấn đề: khước từ các cuộc thảo luận, khước từ những câu hỏi chất vấn, và chấp nhận hiện trạng. Cả hai thái độ đó đều không giúp nuôi dưỡng tinh thần công dân – nền tảng dẫn đến những thay đổi tích cực cho xã hội.

Tuyên truyền bầu cử năm 2021 qua tin nhắn SMS. Minh họa: Luật Khoa.

Một công dân tò mò và muốn tìm hiểu về chính trị ở Việt Nam thì có thể làm gì?

Có thể bắt đầu bằng việc đọc sách.

Sách viết về Quốc hội ở Việt Nam với tinh thần phê phán và mục tiêu cung cấp kiến thức cho cử tri chỉ đếm được trên đầu ngón tay. Có ba đầu sách có thể kể đến, đó là “ABC về bầu cử” – Lã Khánh Tùng (2016), “Chính trị bình dân” – Phạm Đoan Trang (2017) và “Bàn về Quốc hội và những thách thức của khái niệm” – Nguyễn Sĩ Dũng (2017).

Luật Khoa đã từng giới thiệu hai cuốn sách đầu tiên trong các bài viết trước đây. Cuốn sách thứ ba cũng gợi mở nhiều không gian tư duy mới về Quốc hội – thiết chế đại diện chính thức cho người dân.

Hồng Anh

Quá vênh nhau về địa vị chính trị, vẫn được xếp chung một đơn vị bầu cử.

Hội nghị hiệp thương lần thứ ba của Đoàn chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam hôm 16/4/2021, nơi quyết định ai được vào danh sách ứng cử viên chính thức. Ảnh: MTTQ.

Tại tỉnh Hòa Bình, hai giáo viên cấp 2 sẽ tranh cử với Ủy viên Bộ chính trị Trương Thị Mai. Hai ứng viên còn lại là chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp của tỉnh và phó chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Hòa Bình.

Tại tỉnh Lâm Đồng, một diễn viên trung tâm nghệ thuật tỉnh và một giáo viên THPT sẽ tranh cử với Ủy viên Bộ Chính trị Phan Đình Trạc và phó trưởng đoàn chuyên trách Đoàn Đại biểu Quốc hội của tỉnh.

Tại tỉnh Bắc Giang, tình huống còn kịch tính hơn, một trưởng ban công tác Mặt trận thôn và một chi hội phó thuộc Hội Nông dân thôn sẽ tranh cử cùng hai người đang là đại biểu Quốc hội của tỉnh và một người khác là chủ tịch Hội Nông dân tỉnh.

Đó là ba trong nhiều đơn vị bầu cử có các ứng cử viên rất bất cân xứng về quyền lực và kinh nghiệm chính trị. Vào ngày 23/5/2021, có thể bạn sẽ phải chọn ra đại biểu Quốc hội trong những danh sách như thế.

BBC Tiếng Việt

Bầu cử quốc hội sẽ diễn ra vào tháng 5 có thực sự 'công bằng cho các ứng cử viên' như giới lãnh đạo Việt Nam tuyên bố?

Bầu cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp năm 2016

Là một trong những phụ nữ hiếm hoi tự ứng cử đại biểu quốc hội năm 2016, bà Đặng Bích Phượng bình luận với BBC News Tiếng Việt, hôm 20/4, về kịch bản mà những người như bà thường gặp:

"Tôi cho rằng người tự ứng cử quá hiểu họ không có cơ hội thành công, dù chỉ 1%, nhưng họ vẫn làm vì muốn khẳng định quyền của mình. Điều tích cực là người đi trước thất bại, nhưng những người sau vẫn muốn thử."

Cũng là ứng cử viên độc lập năm 2016, ông Nguyễn Đình Hà nhận xét với BBC:

"Một mặt, chính quyền nói rằng ngày bầu cử người dân được thực hiện quyền của mình, nhưng ai cũng hiểu rằng việc bầu bán đều được đảng đề cử. Và việc tổ chức bầu cử, tuyên truyền này giúp mang lại tính chính danh cho chế độ hiện tại."

Hôm 20/4, ông Ngô Sách Thực, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam nói: "Vận động bầu cử phải dân chủ, công khai, bình đẳng, không lạm dụng chức quyền".

Hồng Anh

Đồ họa: Luật Khoa. Ảnh nền: Quochoi.vn. Ảnh nhân vật: nhiều nguồn.

Thời hạn nộp đơn tự ứng cử đại biểu Quốc hội đã kết thúc. Một đường đua vào Quốc hội Việt Nam chuẩn bị mở ra.

Từ trên khán đài, những khán giả/ cử tri phần nào có thể dự đoán trước được kết quả. Cùng một đường chạy nhưng các ứng cử viên tự do sẽ phải vượt qua những hàng rào cao chót vót bằng đôi chân trần, còn các ứng cử viên của đảng, nhà nước thì yên vị trên xe ô tô có người chở băng băng về đích.

Những gương mặt tự ứng cử sau đây đã bắt lấy cơ hội đứng ngang hàng với những quan chức nhà nước được cử ra ứng cử.

Các ứng viên tự do có thể đang lo về những bất trắc sẽ xảy ra. Họ cũng có thể đang rất tự tin vào việc ứng cử của mình. Họ là ai?

Giáo sư Nguyễn Đình Cống: “Vào được Quốc hội là đại thành công, nếu bị loại thì tôi cũng thành công rồi”

Giáo sư Nguyễn Đình Cống. Ảnh: Facebook Nguyễn Đình Cống.

Tuổi tác không thể buộc Giáo sư Nguyễn Đình Cống trở thành khán giả cho cuộc bầu cử lần này.

“Tuổi tác chỉ là một phần của sức khỏe mà thôi. Tôi hoàn toàn khỏe mạnh và minh mẫn, bằng chứng là bao năm qua tôi vẫn công bố khoảng hơn 20 công trình khoa học”, Giáo sư Nguyễn Đình Cống, 83 tuổi, nói với Luật Khoa.

Nếu trúng cử, ông cho biết sẽ vận động Quốc hội thông qua nhiều luật đang rất cần thiết đối với công chúng đang bị tắc ở nghị trường, trong đó có các luật về quyền tự do hiệp hội, tụ tập ôn hòa của người dân.

Giáo sư Cống đang chuẩn bị tinh thần để vượt hàng rào đầu tiên trong cuộc bầu cử của mình.

“Tôi chuẩn bị tâm thế vững vàng, tự tin cho hội nghị cử tri nơi cư trú. Nếu người ta hỏi tôi thì tôi sẵn sàng trả lời, nếu người ta vu cáo tôi thì tôi vẫn sẵn sàng đáp trả”, Giáo sư Cống cho biết.

Giáo sư Nguyễn Đình Cống sẽ ứng cử đại biểu Quốc hội tại Hà Nội. Ông là tiến sĩ chuyên ngành Xây dựng, từng công tác nhiều năm tại trường Đại học Bách Khoa Hà Nội, từng là trưởng bộ môn tại trường Đại học Xây dựng Hà Nội.

Năm 1999, Giáo sư Cống về hưu. Năm 2016, ông tuyên bố từ bỏ Đảng Cộng sản Việt Nam.

Giáo sư Nguyễn Đình Cống thường xuyên đăng bài trên mạng xã hội và được nhiều người theo dõi. Ông xuất bản nhiều sách, công trình nghiên cứu khoa học với nhiều đề tài đa dạng. Năm 2013, ở tuổi 76, ông nhận giải thưởng KOVA cho một công trình khoa học ứng dụng về bê tông cốt thép.

Giáo sư Cống cho rằng ngay từ lúc nộp đơn ứng cử thì ông đã thành công rồi.

“Vào được Quốc hội là đại thành công, nếu bị loại thì tôi cũng thành công rồi vì tôi đã chứng minh rằng một người ngoài đảng cũng có thể ứng cử đại biểu Quốc hội”, Giáo sư Cống cho biết.

Nguyễn Đình Cống

Nếu vào được Quốc hội tôi sẽ không chịu bị biến thành nghị gật.

Nghị gật có hai loại. Loại một là tự mình, loại hai bị biến thành. Tôi không thuộc loại một và kiên quyết không trở thành loại hai dù có được mua chuộc như thế nào hoặc chịu những áp lực nặng đến đâu.

Nghị gật chủ yếu là một số người được cơ cấu, gồm hai thành phần, một là những người kém trí tuệ, thiếu bản lĩnh, hai là một số quan chức.

Vì kém trí tuệ nên chỉ biết gật hoặc lắc theo hướng dẫn, theo xu thế. Là quan chức nên đã biết trước, đã bàn trước những việc đem ra Quốc hội, họ thừa biết việc thảo luận đó, chỉ là hình thức, thế thì quan tâm làm gì.

Để cho hai thành phần này vào chiếm ghế ở Quốc hội là một sự lãng phí lớn về trí tuệ của dân tộc, là một sự coi thường vai trò của cơ quan quyền lực cao nhất.

Nguyễn Đình Cống

Đất nước rất cần và cấp thiết phải “Dân chủ hóa trong hòa bình”. Để làm việc này có một số con đường khác nhau, mà con đường từ Quốc hội là có nhiều khả năng vì nó tôn trọng Hiến pháp, phù hợp với nguyện vọng của nhiều người, trong đó bao gồm những vị có thiện chí đang là lãnh đạo cấp cao.

Tôi đã công bố “Chương trình ứng cử đại biểu quốc hội”. Đó mới chỉ là chương trình vắn tắt, có thể xúc tiến ngay được. Ngoài ra đã từ lâu tôi còn ấp ủ một số ý nghĩ đổi mới hoặc cải cách về Luật Quốc hội, về tổ chức và hoạt động của Quốc hội để nó xứng đáng là Đại diện thật sự của Dân. Ý nghĩ đó không phải của riêng tôi mà là của nhiều người có trí tuệ, có tâm huyết đối với vận mệnh đất nước.

Những ý nghĩ như vậy nếu chỉ dừng lại ở việc công bố trên báo chí, ở việc viết các bản góp ý hoặc kiến nghị thì chỉ như ném hạt cát xuống ao bèo. Phải có tiếng nói ở diễn đàn Quốc hội thì mới may ra có phần nào tác dụng.

Thực ra thì cải cách trong hòa bình, dù ý tưởng có hay đến bao nhiêu cũng chỉ có thể làm được tốt khi trở thành tình cảm, nhận thức và ý chí của những người lãnh đạo cao nhất. Tuy vậy khi chưa có được điều vừa nêu mà có nhiều tiếng nói trong Quốc hội, tạo được dư luận rộng rãi thì dần dần sẽ hình thành tình cảm, nhận thức và ý chí vừa nêu.

Quốc hội là đại diện cao nhất của dân. Nhiều tài liệu viết rằng đó là đại diện cho quyền lợi, cho ý chí, nguyện vọng, cho các thành phần dân tộc. Điều đó đúng nhưng chưa đủ. Quan trọng nhất là đại diện cho trí tuệ, vì từ đó sẽ có các đại diện khác.

Nguyễn Đình Cống

Hưởng ứng chủ trương đưa 50 người ngoài đảng vào Quốc hội, tôi đã nộp đơn và hồ sơ ứng cử tại Ban bầu cử Hà Nội, đang chờ cuộc họp thăm dò cử tri nơi cư trú.

Tôi đã chuẩn bị  lời phát biểu, nhưng rồi có được nói hay không, được nói đến đâu thì chưa biết. Tôi cũng chuẩn bị để giới thiệu 20 tác phẩm và công trình khoa học đã được giải thưởng, nhưng chưa biết có được trình bày hay không. Phải qua được cuộc họp thăm dò này với trên 50% phiếu đồng ý thì tên của người tự ứng cử mới được lọt vào vòng hiệp thương lần 2 của Mặt trận. Quy trình viết như thế, nhưng chưa biết thực tế sẽ như thế nào.

Qua được vòng 2 mới được lọt vào vòng 3. Qua được vòng 3 mới được đưa vào danh sách. Trong lần bầu cử năm 2016, đại đa số người tự ứng cử bị loại ngay từ cuộc họp thăm dò. Họ chủ yếu bị chất vấn, bị phê phán, trong đó có không ít lời xỏ xiên, thậm chí lời vu cáo. Tôi đã khảo sát việc làm, sự thành bai khi ứng cử vào QH năm 2016 của TS Nguyễn Quang A, LS Võ An Đôn, ca sĩ Mai Khôi và vài người khác để chuẩn bị tâm thế.

Trong bài: “Vì sao người luật sư phù hợp với công việc một đại biểu QH, tác giả Ngô Ngọc Trai trình bày các lý do và kết luận: “VN rất cần có nhiều luật sư tham gia vào Quốc hội”.

Tôi không phải luật sư nhưng đã có trên 20 năm làm Trọng tài viên của Trung tâm Trọng tài Quốc tế của Việt Nam, khá am hiểu về luật pháp và được đồng nghiệp trong Trung tâm Trọng tài nhận xét là có phẩm chất và năng lực của luật sư.

Thể thức bầu cử không yêu cầu ứng viên  có chương trình, nhưng tôi làm, trước hết là  cho mình, sau là theo đúng trách nhiệm, nghĩa vụ cần thiết. Thời còn tại chức tôi đã hai lần làm chương trình ứng cử. Một lần chức Chủ nhiệm khoa, lần khác  chức Hiệu trưởng.

Năm 1991 trường Đại học Xây dựng tổ chức bầu Hiệu trưởng. Có 5 người ứng cử. Mỗi người phải làm chương trình để in và phổ biến rộng rãi trong trường, phải thuyết trình trước hội nghi của cán bộ và đại diện sinh viên, phải trả lời các chất vấn.

Chương trình ứng cử, theo tôi là bản trả lời câu hỏi: Nếu được trúng cử bạn sẽ làm những việc gì và làm như thế nào.

Trong lần tranh cử chức Hiệu trưởng năm 1991, để làm chương trình tôi đã tham khảo khá nhiều bản của các ứng viên ở các trường khác đã bầu xong hiệu trưởng. Các chương trình đó đều tập trung trình bày những việc cần làm với những chỉ tiêu cụ thể. Chương trình của tôi hơi khác. Tôi chỉ trình bày phương hướng cần làm, không nêu chỉ tiêu mà tập trung chủ yếu trả lời câu hỏi: “Làm như thế nào để phát huy trí tuệ, năng lực của  của đội ngũ cán bộ và mang lại lợi ích chính đáng cho mọi người trong trường”. Chương trình của tôi bị một số ít cho là thiếu cụ thể, nhưng lại được đa số đánh giá cao.

Tự ứng cử vào Quốc hội

Để hưởng ứng chủ trương đưa 50 người ngoài đảng vào QH tôi đang làm hồ sơ và sẽ nộp đơn tự ứng cử tại Hà Nội.

Tôi dã thông báo tin đó cho gia đình, một số bạn bè nơi cư trú, cho Chủ tịch và Phó chủ tịch UBND Phường, Chủ tịch HĐND phường. Tôi nhận được những lời ủng hộ, khích lệ.

Trong bài: “Vì sao người luật sư phù hợp với công việc một đại biểu QH”, tác giả Ngô Ngọc Trai trình bày các lý do và kết luận: “VN rất cần có nhiều luật sư tham gia vào Quốc hội”.

Tôi không phải luật sư nhưng đã có trên 20 năm làm trọng tài viên của Trung tâm Trọng tài quốc tế của VN, khá am hiểu về luật pháp và được đồng nghiệp trong Trung tâm Trọng tài nhận xét là có phẩm chất và năng lực của luật sư.

Liệu khả năng tôi được trúng cử có xác suất bao nhiêu. Đoán là rất thấp, rất rất thấp, nhưng cũng có thể cao. Xác suất lọt qua vòng 1 (cuộc họp cử tri) khoảng dưới 20%. Khi qua được vòng 1, vào vòng 2 hiệp thương thì xác suất lọt qua được giảm xuống dưới 10%. Nếu vào được vòng 3 thì xác suất được chọn chỉ còn dưới 1%. Nhưng nếu lọt qua vòng ba để váo danh sách cho dân bầu thì khả năng trúng cử sẽ trên 85%.

Tôi tin rằng “Mưu sự tại Nhân, thành sự tại Thiên”, hoặc như Nguyễn Du viết; “Có Trời mà cũng có Ta”. Theo tôi Thiên, Trời không phải là một vị Ngọc Hoàng Thượng để nào đó mà là tổng hợp các điều kiện khách quan nằm ngoài ý muốn của ta, trong đó có chỉ dẫn của lãnh đạo. Tôi vừa hoạt động với mọi năng lực và tinh thần hiện có và chờ đợi. Chờ xem sự thế xoay vần như thế nào.

Nguyễn Đình Cống

Người tự ứng cử đại biểu Quốc hội mà cũng phải được dự kiến? Chuyện này nên hiểu ra sao?

Hồng Anh

Ông Hầu A Lềnh, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong Hội nghị tập huấn công tác kiểm tra, giám sát bầu cử, tổ chức tại Hà Nội ngày 23/2/2021. Ảnh: VNExpress.

Bắc Giang, Thái Bình, Hà Nam, Yên Bái, và Tuyên Quang là 5 tỉnh dự kiến sẽ có người tự ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV (2021 – 2026).

Thông tin này được ông Hầu A Lềnh, Tổng thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ Quốc (MTTQ VN) cho biết sau hội nghị hiệp thương lần thứ nhất.

Ông Hầu A Lềnh nói trên báo Tuổi Trẻ: “Chỉ có 5 tỉnh, thành phố đã dự kiến số lượng cụ thể những người tự ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV… Còn 58 tỉnh, thành phố còn lại không dự kiến số lượng người tự ứng cử”.

Ảnh chụp màn hình bài viết trên báo Tuổi Trẻ ngày 23/2/2021 về phát ngôn của ông Hầu A Lềnh.