Ba Sàm và Google AI

Quyết định sáp nhập 13 trường tiểu học tại phường Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa) để tạo nên một “siêu trường” với hơn 10.500 học sinh, 287 lớp và 13 hiệu phó đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận. Trên giấy tờ, đây là một bước đi bạo dạn nhằm thực hiện chủ trương tinh gọn bộ máy, giảm biên chế hành chính và tối ưu hóa ngân sách. Thế nhưng, nếu bóc tách lớp vỏ bọc mang tính số liệu ấy để nhìn thẳng vào thực tế vận hành của nền giáo dục sở tại, câu hỏi đặt ra không còn là “quản lý thế nào” nữa, mà là: Chúng ta đang tinh giản để hiệu quả hơn, hay đang vô tình tạo ra một “quái vật hành chính” mở đường cho những tiêu cực bủa vây học đường?

Bùi Anh Chiến 

Một nền kinh tế mà người làm ăn luôn phải phòng thủ trước chính sách thì không thể khỏe.

Quản lý nhà nước không thể vận hành theo kiểu “đúng trên giấy là đủ”. Mỗi nghị định phải gắn với trách nhiệm cụ thể của từng bộ ngành. Ai chủ trì thì phải chịu trách nhiệm chính. Ai phối hợp thì phải chịu trách nhiệm liên đới. Không thể để hậu quả trôi tuột xuống thị trường, còn trách nhiệm thì tan biến.

Tô Văn Trường

Khi Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số, câu hỏi lớn nhất không nằm ở khát vọng mà nằm ở năng lực thực thi. Tăng trưởng cao không thể được tạo ra bởi những khẩu hiệu hay chỉ tiêu hành chính, mà bằng một hệ thống thể chế đủ kỷ luật, đủ năng lực dự báo và đủ trách nhiệm với những tác động mà chính sách gây ra cho nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, mỗi nghị định, thông tư không còn là chuyện riêng của một ngành, mà là phép thử đối với chất lượng quản trị quốc gia.

Nghị định 46 về an toàn thực phẩm vừa ban hành đã gây tắc nghẽn nghiêm trọng dòng chảy hàng hóa – không chỉ là một sự cố kỹ thuật. Nó là lời cảnh báo rõ ràng rằng nếu tư duy làm chính sách vẫn chậm hơn thực tiễn thị trường, thì mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ bị bào mòn ngay từ trong trứng nước.

Tô Văn Trường

Lịch sử dân tộc và bài học các quốc gia đều cho thấy: Tăng trưởng chỉ bền rễ sâu nếu dựa trên sức dân – Khi hộ kinh doanh nhỏ được tạo điều kiện tồn tại và lớn lên, khi người lao động tự do cảm thấy mình được bảo vệ thay vì bị đè nặng bởi quy định, khi an sinh được coi là nền móng chứ không phải gánh nặng ngân sách. Nội lực quốc gia sẽ mạnh lên từ mỗi quầy sạp, mỗi con phố, mỗi bàn tay lao động.

Hoàng Thị Minh Hồng 

Khi nào Việt Nam mình – xã hội dân sự, phi lợi nhuận nở rộ, người làm nonprofits có thể vênh váo, thì mình mới coi là đất nước phát triển. Phát triển không chỉ là GDP. Phát triển còn là việc trao không gian cho người dân cùng tham gia giải quyết vấn đề của đất nước mình.

Mạc Văn Trang 

Ta “triệt” luôn từ hạt mầm rồi. Chưa làm gì hết đã thấy lỗ, thấy “hành” là chính rồi, thì ai dám làm?

Hoang Kiem 

Thời xưa, bậc minh quân phải vi hành – trà trộn vào chợ, hòa vào dòng người phố phường – để lắng nghe hơi thở dân tình.

Và cũng chính hôm nay, con đường “vi hành” lại rộng mở hơn bao giờ hết. Lòng dân không chỉ hiện ra trong khu chợ, góc phố, mà còn trong những dòng tin nhắn, những mạng xã hội đầy chớp sáng cảm xúc, trong dữ liệu dịch chuyển của từng dòng người, trong nỗi lo giá cả, trong sự kỳ vọng gửi vào giáo dục, y tế, an sinh… 

Nguyễn Quốc Chính 

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu bước vào chu kỳ chuyển đổi sâu rộng dựa trên công nghệ số, chuyển dịch chuỗi cung ứng, và cạnh tranh địa kinh tế ngày càng phức tạp, các quốc gia đang phát triển phải đối mặt với sức ép tái cơ cấu mô hình tăng trưởng nhằm duy trì tốc độ phát triển bền vững. Việt Nam, sau hơn ba thập niên hội nhập và chuyển đổi, đã đạt được những thành tựu quan trọng về tăng trưởng GDP, mở rộng thương mại và thu hút đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên, mô hình tăng trưởng hiện tại – dựa chủ yếu vào mở rộng vốn, lao động giá rẻ và xuất khẩu theo chuỗi giá trị gia công – đang bộc lộ những giới hạn rõ rệt. Khi các động lực truyền thống suy giảm, câu hỏi đặt ra là: năng suất – yếu tố cốt lõi của tăng trưởng dài hạn – sẽ được cải thiện như thế nào trong cấu trúc kinh tế Việt Nam?

Nguyễn Thái Hưng 

Hiện trường Quốc hội “dậy sóng” trước dự thảo thuế do Bộ Tài chính trình lên không chỉ là một phiên tranh luận kỹ thuật. Đó là bức ảnh chụp cận cảnh mối quan hệ giữa quyền lực nhà nước - người dân - và chất lượng thể chế làm luật hiện nay.

Bùi Thanh Hiếu 

Các ông xử lý như nào cho người ta thấy hợp tình, hợp lý mà tự nguyện thôi khiếu nại, chứ đừng kiểu quy kết người ta thích gây rối, thích vu khống lãnh đạo.

Mai Quốc Ấn 

Kết luận số 25-KL/TW (ngày 7/11/2025) của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá trong tuyển dụng, bố trí, sử dụng, đãi ngộ cán bộ, là một ví dụ về đại cải cách.

Trần Nam Anh 

Nghe tin “anh Thanh lên Trung ương”, dân Thủ đô như vừa chứng kiến một pha “đánh bùn sang ao” ngoạn mục. Một cú chuyển mình trong veo, đúng phong cách người từng “nắm hết các chỗ trũng ở Hà Nội”.

Nguyễn Ngọc Chu 

Một đất nước chỉ nuôi công an để trị dân mà không chú trọng phát triển y tế, giáo dục (phát triển tri thức và thể chất) thì biết đất nước này theo mô hình rực rỡ như thế nào rồi đó Tiến sỹ Chu ạ!

Minh Nguyen Sy

*

Sáp nhập hành chính không phải là lối thoát cho bài toán giảm biên chế hiện thời. Với sự tăng nhanh của lực lượng công an chính quy tại địa phương như kế hoạch thì biên chế các xã không những không giảm mà lại sẽ còn tăng.

 Quốc Phương, cộng tác viên RFA Tiếng Việt từ London

2023.08.14

Các tòa nhà cao tầng ở trung tâm TPHCM nhìn từ bên kia sông Sài Gòn (ảnh minh họa). AFP

Một thư ngỏ tập thể yêu cầu bãi bỏ một Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội Việt Nam và các văn bản Nhà nước liên quan chủ trương nhập, tách các đơn vị hành chính gây tranh cãi và bị cho là ‘gây đảo lộn xã hội’ và ‘lãng phí’ công sức và tiền bạc của người dân, đồng thời có thể ‘để lại những hậu quả tiêu cực’ lâu dài tại Việt Nam được một nhóm nhân sĩ, trí thức và quần chúng ký tên và công bố trên mạng hôm 13/8/2023. 

Thái Hạo

Cho đến hôm nay, đã là năm thứ 5 triển khai Chương trình Giáo dục Phổ thông mới của cuộc “Đổi mới căn bản toàn diện”, thế mà nhà nước và dân tình vẫn còn đang cãi nhau những chuyện như “Bộ Giáo dục có nên biên soạn thêm một bộ sách giáo khoa không?” thì phải nói là cạn lời.

Không những thế, trong “Hội nghị góp ý kiến về triển khai thực hiện chương trình, sách giáo khoa phổ thông 2018” do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tổ chức ngày 2/8, ông GS Trần Ngọc Đường, Chủ nhiệm Hội đồng Dân chủ, Pháp luật của Ủy ban còn phát biểu “Không nên xã hội hóa biên soạn sách giáo khoa mà Nhà nước nên đầu tư để có bộ sách giáo khoa chuẩn cho học sinh”.

Hiệu Minh

Chuyện quận Hoàn Kiếm thuộc diện sáp nhập đang nóng trên mạng nhưng Cua Times “có niềm tin sắt đá trong lỗ” rằng, Hoàn Kiếm cũng như Ba Đình sẽ không bao giờ thay đổi. 

Tô Văn Trường

Việc yêu cầu Bộ GDĐT tổ chức biên soạn một bộ SGK vào lúc này vừa đi ngược lại Nghị quyết 122 cũng của Quốc hội mới được khoá trước ban hành, vừa không phù hợp với chức năng quản lý nhà nước như quy định tại Luật Tổ chức Chính phủ, Luật Giáo dục và Nghị định số 86 ngày 24/10/2022 về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ GDĐT, lại vừa không phù hợp với thực tế và dễ dẫn đến hậu quả xoá bỏ xã hội hoá, quay trở lại tình trạng độc quyền trong lĩnh vực SGK.

Vấn đề sách giáo khoa là một mớ bòng bong, đi một chặng đường dài rồi vẫn trong tình trạng “đi mắc núi, ở lại mắc sông”!

Theo phản ánh của báo chí, chiều 27/7/2023, tại buổi làm việc của Đoàn giám sát của Quốc hội về thực hiện đổi mới chương trình, sách giáo khoa (SGK) giáo dục phổ thông (GDPT) với Chính phủ, đã xuất hiện những ý kiến trái chiều về việc đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) tổ chức biên soạn một bộ SGK “của Bộ”.

Nguyễn Ngọc Chu

Giảm biên chế phải dựa trước hết vào ứng dụng công nghệ, và tạo việc làm mới. Chứ không trông chờ vào sáp nhập. Sáp nhập không đơn thuần là phép tính cộng, tạo ra cảm giác được thêm, mà tưởng là vô hại. Sáp nhập có thể huỷ hoại văn hoá, phong tục tập quán, truyền thống lịch sử, và sự kế thừa tinh hoa.

Các vị đứng đầu nhà nước, cụ thể là Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng, Thủ tướng chính phủ Phạm Minh Chính, và Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, dù rất bận nhiều việc, nhưng rất cần quan tâm đúng mức đến việc sáp nhập quận, huyện, phường, xã, không chỉ dựa chủ yếu vào đề xuất của Bộ Nội vụ.

Thông tin trên mạng xã hội cũng là một nguồn dữ liệu quan trọng để soi xét sự đúng đắn các quyết định về quản trị quốc gia. Luật là do con người đưa ra. Đưa ra được thì cũng sửa đổi, hoặc xoá bỏ được. “Nghị quyết số 35/2023/UBTVQH15 về sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã” cần được điều chỉnh cho phù hợp với thực tiễn

Nguyễn Ngọc Chu

1. LẶP LẠI SAI LẦM

Chúng ta đã có những sai lầm lớn về sáp nhập. Sau năm 1975 lấy huyện làm “pháo đài” sáp nhập 2, 3 tỉnh làm một. Đến những năm 1990 phải tiến hành tách tỉnh, trả lại nguyên trạng, gây ra bao nhiêu hậu quả tai hại.

Hậu quả tai hại không chỉ là tài chính. Mà nhiều làng xã bị di dời. Nhiều tên làng xã nổi danh toàn quốc bị xoá sổ. Văn hoá làng xã ngàn năm văn hiến bị tổn thương. Về xã không còn làng. Xã nào cũng đội (xóm) 1,2,3,4.... như một doanh trại.