Bauxite Việt Nam

Gideon Rachman, “The real reasons for the west’s protectionism,” Financial Times, 18/09/2023

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Mỹ và EU tin rằng không chỉ nền kinh tế mà cả sự ổn định chính trị và xã hội của họ đang bị đe dọa.

“Hãy trao đổi thương mại tự do với Trung Quốc và thời gian đang đứng về phía chúng ta”. Đó là quan điểm đầy tự tin của George W. Bush, cựu tổng thống Mỹ, trước khi Trung Quốc gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới WTO vào năm 2001. Một thế hệ sau, nhiều người ở phương Tây đã đi đến kết luận rằng, trên thực tế, thời gian đã đứng về phía Trung Quốc.

Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden đang theo bước người tiền nhiệm để ngăn cản một công ty Hà Lan bán máy móc thiết yếu trong chế tạo vi xử lý cao cấp cho Trung Quốc

CEO của ASML Peter Wennink (đang đứng) tại một hội thảo tại Veldhoven, Hà Lan vào năm 2020. Ảnh: Reuters.

Bên cạnh những cánh đồng ngô ở thị trấn Veldhoven, Hà Lan là xưởng chế tạo những máy móc quan trọng hàng đầu trong ngành công nghệ của công ty ASML (Hà Lan). Trong số ấy là cỗ máy với tên gọi hệ thống quang khắc siêu cực tím (EUV).

Cỗ máy nặng 180 tấn này đang được nhiều công ty như Intel, Samsung Electronics, và Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. sử dụng để sản xuất chip cho mọi sản phẩm, từ điện thoại thông minh, thiết bị mạng 5G, tới máy tính trong trí tuệ nhân tạo.

Trung Quốc cũng muốn mua cỗ máy EUV trị giá 150 triệu USD này cho nhà sản xuất chip trong nước để ông lớn smartphone Huawei và những công ty công nghệ Trung Quốc khác giảm bớt phụ thuộc vào nhà cung cấp nước ngoài.

Nhưng đến nay, ASML chưa gửi đi một máy EUV nào vì chính phủ Hà Lan, dưới sức ép của Mỹ, không phát hành giấy phép xuất khẩu cho Trung Quốc.