Bauxite Việt Nam

Phó Đức An

Có thực sự Israel đã giết Ismail Haniyeh? Tại sao Haniyeh bị giết ở Iran? Tại sao lại chọn thời điểm này?

Josep Borrell “Why a Palestinian state is the best security guarantee for Israel,” Financial Times, 26/11/2023

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Khoảng trống quyền lực ở Gaza sau cuộc chiến hiện tại có thể sẽ lại gây ra một chu kỳ bạo lực và khủng bố mới. 

Nguyễn Xuân Thọ

Vụ bệnh viện ở Bắc Gaza bị ném bom đã dấy lên làn sóng chống Israel trên toàn cầu. Mọi cố gắng ngoại giao nhằm giảm bớt đau khổ cho dân Palestine và cứu 200 con tin thất bại toàn tập. Nguyên thủ của Jordanie, Ai-Cập và Palestine đã hủy cuộc gặp bộ tứ với tổng thống Biden của nước Mỹ siêu cường. 

Hai bên đều đổ tội cho nhau. Kẻ nào là thủ phạm thì chưa rõ. Người thì cho rằng dù tên lửa của ai thì cũng đều do Israel không kich Gaza nên mới thế. Israel cho rằng phải không kích Gaza để xóa sổ Hamas khủng bố tàn sát dân thường Israel. Hamas đòi xóa sổ Israel vì tội cướp đất sống của người Palestine. Cái vòng xoắn bạo lực cứ thế dâng cao.

Và điều đó có ý nghĩa gì đối với các nhà đàm phán tương lai?

Aaron David Miller, “Why the Oslo Peace Process Failed,” Foreign Policy, 13/09/2023

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Ngồi trên Bãi cỏ phía Nam của Nhà Trắng vào ngày 13/09/1993, tôi không thể tin vào những gì mình đang nhìn thấy. Dưới bầu trời trong vắt không một gợn mây, một vị thủ tướng Israel khó chịu và một nhà lãnh đạo Palestine rạng rỡ nắm tay nhau vì hòa bình, trong khi một tổng thống Mỹ hồ hởi ôm lấy bộ đôi này, mỉm cười như một bậc cha mẹ đầy tự hào.

Đó là dịp ký kết thỏa thuận đầu tiên trong chuỗi thoả thuận mà sau này sẽ được gọi là Hiệp định Oslo (Oslo Accords), vốn thiết lập một khuôn khổ tạm thời, mà nếu được thực hiện thành công, có thể thực sự dẫn đến đàm phán về tình trạng cuối cùng giữa Israel và Tổ chức Giải phóng Palestine (PLO). Ngay cả với tất cả những thách thức phía trước, tôi tin chắc rằng tiến trình hòa bình Ả Rập-Israel khi đó đã trở nên không thể đảo ngược.

Đặng Sơn Duân 

Chỉ trong vòng 72 giờ, Ngoại trưởng Antony Blinken tiến hành một sứ mệnh ngoại giao gió lốc ở Trung Đông, đến Israel, Bờ Tây, Jordan, Ả Rập Xê Út, UAE, quay lại Ả Rập Xê Út, sang Ai Cập, quay lại Jordan rồi hôm nay quay lại Israel.

Hoạt động ngoại giao con thoi chưa từng thấy này nhấn mạnh tầm quan trọng của thời điểm hiện tại, cho thấy “miền đất hứa” và khu vực Trung Đông rộng lớn hơn đang ở ngã ba đường, trải qua những thời khắc định mệnh có thể thay đổi mãi mãi khu vực và nền hòa bình tương đối trong vài thập niên qua.

RFI

Qatar, Iran, Thổ Nhĩ Kỳ. Hơn một tuần sau loạt tấn công trên lãnh thổ Israel, đài truyền hình Pháp France 24 ngày 13/10/2023 đặt câu hỏi: Ai đỡ đầu cho phong trào Hồi Giáo Palestine Hamas? Được thành lập từ năm 1987, Hamas giành được chính quyền tại Gaza 20 năm sau đó, việt vị tổ chức chính trị Cơ Quan Quyền Lực Palestine. Mỹ, Liên Hiệp Châu Âu và Israel đưa Hamas vào danh sách các tổ chức khủng bố. 

Thành viên của phong trào Hamas diễu hành nhằm kỷ niệm 25 năm thành lập tại trại tị nạn Jebaliya, Dải Gaza, ngày 01/12/2012.  AP - Hatem Moussa

Nguyễn Xuân Thọ 

Cuộc tấn công khủng bố của Hamas vào Israel hôm 7.10.23 làm tôi choáng váng nhiều ngày. Có bạn bảo tôi viết đi, nhưng tôi không thể tả được sự tuyệt vọng của mình. Cuộc xung đột kéo dài hàng ngàn năm này không thể nhìn một cách khơi khơi, lại càng không thể phán xử trắng đen như nhiều người đang làm.

Người Do Thái thu gom xác chết của dân thường sau khi bị Hamas tàn sát hôm 7.10

Cảnh tượng Gaza sau một cuộc không kích của Israel.

Tạ Linh 

Khi quân đội Israel chuẩn bị tiến hành một cuộc tấn công toàn diện vào Gaza, các quan chức Trung Quốc và Israel đã có cuộc điện đàm vào ngày 12/10. Một số nhà phân tích cho rằng, ĐCSTQ hiện muốn xuất hiện với tư cách là “người tạo nên hòa bình trong các vấn đề Trung Đông”, nhưng thực tế họ có hai âm mưu lớn ẩn giấu phía sau.

Ảnh minh họa: Leon Neal/Getty.

Adam Taylor

Cù Tuấn biên dịch bài phân tích của Adam Taylor trên Washington Post

Trong hơn một năm rưỡi, cuộc chiến ở Ukraine thu hút sự chú ý của toàn cầu với những cảnh tượng đẫm máu sau cuộc xâm lược của Nga. Nhưng các cuộc tấn công gây sốc hôm thứ Bảy ở Israel, do nhóm Hamas của Palestine lãnh đạo, và một cuộc chiến sắp xảy ra ở Dải Gaza do Israel trả đũa, có vẻ như sẽ làm thay đổi chiến trường cho cả Kiev và Matxcơva.

Ảnh: Người dân đi ngang qua một màn hình khổng lồ hiển thị quốc kỳ Israel trên một con phố ở trung tâm thành phố Kyiv, Ukraine, vào thứ Bảy.

(Viết sau cuộc chiến khốc liệt Israel 04 ngày)

Nguyễn Huy Cường 

Nguyễn Ngọc Chu

1. Sao Tổng thống lại phải xin lỗi thay cho Ngoại trưởng?

Tổng thống Nga Putin hôm 5/5/2022 đã phải xin lỗi Thủ tướng Israel Naftali Bennett vì phát biểu của Ngoại trưởng Lavrov nói rằng “Hitler có gốc Do Thái”(https://zingnews.vn/israel-tong-thong-putin-xin-loi-vi...).

Một người thường xuyên “phô trương sức mạnh” như ông Putin, lại đứng đầu cường quốc quân sự thứ 2 thế giới là Nga, mà phải “hạ mình” xin lỗi Thủ tướng một nước nhỏ như Israel - đã nói lên rất nhiều về tình thế của Nga và vị thế của Israel. Nếu Nga ở thế “thượng phong” trong cuộc chiến Nga - Ukraine thì ông Putin đã không “hạ mình” xin lỗi, cho dù Israel là một quốc gia mạnh, vì ông Putin đã coi thường cả NATO lẫn Châu Âu khi ngang ngược tiến đánh Ukraine. Ở mặt khác, nếu Israel là quốc gia “không có trọng lượng” thì dù ở tình thế nào, ông Putin cũng không cất lời xin lỗi. Trên tất cả, nếu Ngoại trưởng Lavrov có sai thì Ngoại trưởng Lavrov xin lỗi là đủ, sao Tổng thống Nga lại phải xin lỗi thay cho Ngoại trưởng Nga?