Bauxite Việt Nam

Tô Văn Trường

Các dự báo mới nhất cho thấy El Niño có khả năng duy trì từ nửa cuối năm 2026 sang đầu năm 2027 với xác suất trên 95%, kéo theo nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long. 

Dù chưa thể khẳng định sẽ lặp lại kịch bản lịch sử năm 2016, giới chuyên gia đều thống nhất rằng đây là thời điểm quyết định để các địa phương chủ động hành động, bởi mọi sự chậm trễ đều có thể phải trả giá bằng sản xuất nông nghiệp, nguồn nước sinh hoạt và sinh kế của hàng triệu người dân. 

 TS. Trương Hồng Sơn  - Trường Đại học Thủy lợi

Lời tác giả: Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) có vị trí đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, song đang đứng trước nguy cơ mất an ninh nguồn nước nghiêm trọng do ba nhóm nguyên nhân: suy giảm dòng chảy mùa khô từ thượng nguồn do hệ thống 128 hồ chứa thủy điện đã tích trữ khoảng 88 tỷ m³ và sẽ tăng lên 120 tỷ m³ giai đoạn 2040-2060; biến đổi khí hậu, nước biển dâng và sụt lún đất với tốc độ 1,1 cm/năm - gấp gần mười lần mức nước biển dâng tuyệt đối; xâm nhập mặn ngày càng sớm và sâu, ba đợt cực đoan 2015-2016, 2019-2020 và 2023-2024 đã cho thấy sự bị động của hệ thống công trình hiện hành.

TS. Trương Hồng Sơn  - Trường Đại học Thủy lợi

Lời tác giả: Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) có vị trí đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, song đang đứng trước nguy cơ mất an ninh nguồn nước nghiêm trọng do ba nhóm nguyên nhân: suy giảm dòng chảy mùa khô từ thượng nguồn do hệ thống 128 hồ chứa thủy điện đã tích trữ khoảng 88 tỷ m³ và sẽ tăng lên 120 tỷ m³ giai đoạn 2040-2060; biến đổi khí hậu, nước biển dâng và sụt lún đất với tốc độ 1,1 cm/năm - gấp gần mười lần mức nước biển dâng tuyệt đối; xâm nhập mặn ngày càng sớm và sâu, ba đợt cực đoan 2015-2016, 2019-2020 và 2023-2024 đã cho thấy sự bị động của hệ thống công trình hiện hành.

Anh Vũ

14.12.2024

Trong tương lai, ĐBSCL sẽ ra sao? Tình trạng xâm nhập mặn sẽ trở nên trầm trọng hơn và khó đối phó hơn? Các nhà nghiên cứu trường đại học Xây dựng Hà Nội đã thực hiện tính toán mô phỏng những thay đổi về thủy động lực học và xâm nhập mặn ở vùng hạ nguồn ĐBSCL trong điều kiện mực nước biển dâng liên quan đến biến đổi khí hậu và các đập thượng nguồn. 

Cánh đồng tại xã Thạnh Nhựt, huyện Gò Công Tây (Tiền Giang) khô cằn do ảnh hưởng của hạn hán, xâm nhập mặn. Ảnh Nguyễn Sự/Nhân dân

Matthias Müller, NZZ Thụy Sĩ

Der Klimawandel zwingt Landwirte im Mekong-Delta zum Umdenken. Sie produzieren nun Crevetten – und zahlen Lehrgeld, Neue Zürcher Zeitung; Matthias Müller, Ca Mau; 21.04.2023

Người dịch: Ninh Dương

Biến đổi khí hậu buộc nông dân đồng bằng sông Cửu Long phải thay đổi suy nghĩ. Giờ đây họ sản xuất tôm – và trả giá đắt cho bài học.

Từ nghìn năm nay, sông Mekong là huyết mạch của Đông Nam Á. Thế nhưng, ở vùng đồng bằng châu thổ dòng sông hùng vĩ, biến đổi khí hậu đã có mặt ở khắp mọi nơi. Việc canh tác lúa bị hạn chế một cách đáng kể vì lý do đất bị nhiễm mặn.

Phạm Sơn 

Thứ Hai, 02/12/2024 

Miền Tây đang đứng trước những thách thức lớn, đe dọa đến sinh kế của người dân cũng như chính sự tồn tại của vùng. 

Ngô Thế Vinh 

Gửi 20 triệu cư dân ĐBSCL bấy lâu không được quyền cất tiếng nói

Gửi Nhóm Bạn Cửu Long 

Hình 1: Lễ động thổ kênh Funan Techo với tràn ngập cờ xí tại ngôi làng nhỏ Prek Takeo, huyện Kien Svay, tỉnh Kandal ngày 05.08.2024, cũng là ngày sinh nhật của Hun Sen, do con trai ông, nay là Thủ Tướng Hun Manet chủ tọa; phía trước khu nhà máy là dàn khẩu hiệu tiếng Khmer cực lớn: “Chúng tôi ủng hộ Kênh Funan Techo”, đây là điểm khởi đầu của khúc kênh đào (1) dài 20 km, lấy nước từ Sông Mekong Hạ (Lower Mekong) là một dòng chính đầu nguồn Sông Tiền trước khi chảy vào ĐBSCL, Việt Nam. [Nguồn: Khmer Times 05.08.2024]

LỜI GIỚI THIỆU

Thủ tướng Hun Manet với hậu thuẫn của cha ông, người đã đề xướng ra công trình kênh Funan Techo như một Đại vận hà của dân tộc Khmer, đồng thời là di sản triều đại của cha con họ. Về địa chính trị, tuyến đường thủy vận này cho họ phương tiện chuyển hàng hóa từ Phnom Penh ra biển, không còn phải theo tuyến đi trên Sông Tiền hay Sông Hậu, sẽ giải thoát họ khỏi sự phụ thuộc vào Việt Nam. Cha con Hun đã được sự hậu thuẫn mạnh mẽ của dân chúng khi đặt cho dự án này dưới tên Funan, khơi động lên tinh thần dân tộc bài Việt, và soi sáng lại lịch sử Đế chế Funan của họ. Theo giới chuyên gia quốc tế, và phân tích trên Viet Ecology Foundation, lợi ích kinh tế của công trình này chắc chắn không khả thi, tác động nặng trên môi sinh cho Cam Bốt và xuyên biên giới xuống Việt Nam, nhưng đã bị chính quyền Phnom Penh giảm thiểu hóa và gạt bỏ. Phnom Penh không giải trình toàn bộ chi phí và việc di dời đền bù cho người dân họ như thế nào. Họ cung cấp thông tin bất nhất và sai lệch về dự án và không tuân theo các thủ tục ràng buộc của Hiệp Định Mekong 1995, mà họ đã long trọng ký kết với lân bang. Trước chọn lựa bang giao căng thẳng thay vì hợp tác của nước láng giềng Cam Bốt, chính quyền Việt Nam không thể bất lực như từng bất lực trước các dự án Mekong suốt 30 năm qua, không thể chờ đợi hứng chịu hậu quả con kênh Funan Techo sẽ giáng xuống trên 20 triệu cư dân ĐBSCL, nhất là khi Cam Bốt không xây dựng và vận hành dự án này đúng như thông báo mà không có biện pháp can thiệp. Bài khảo luận sau của nhà văn Ngô Thế Vinh, nhà hoạt động môi sinh bền bỉ trình bày một chiến lược với ý thức trách nhiệm lịch sử cần phải thực hiện để bảo vệ quyền lợi dân tộc. Viet Ecology Foundation

RFA

2024.08.24

Nhiều ngôi nhà bị sụp đổ xuống sông do sạt lở (HMH). TPO

Hiện mỗi năm Việt Nam mất khoảng 600 ha đất chủ yếu do lượng phù sa từ sông Mê Kông đổ về giảm quá mạnh nên chỉ có sạt lở mà không có bồi.

Đó là nhận định của ông Nguyễn Hoàng Hiệp, thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT) được tờ Tiền Phong loan trong ngày 24/8.

Hồ Phương Trinh

10.07.2024 

(VNTB) – Khắp các vùng “ngọt hóa” không thấy chỗ nào giữ nước ngọt để thế cho nước lợ bị chặn dòng, nên đồng khô rạch cạn là tất yếu!

Huyền Trân

BBC News Tiếng Việt

30 tháng 5 2024

Phó Thủ tướng Campuchia Sun Chanthol đề cập khả năng ngăn lũ tràn sang Việt Nam như một ưu điểm của kênh Phù Nam Techo. Trong khi đó, lũ lại đóng vai trò quan trọng đối với Đồng bằng sông Cửu Long.

Chụp lại hình ảnh: Bộ Ngoại giao Việt Nam đã liên tục lên tiếng chính thức về dự án kênh đào Phù Nam Techo của Campuchia, gần nhất là vào ngày 23/5. Nguồn hình ảnh: BBC/GETTY IMAGES

BBC - 30 tháng 5 2024

Thủ tướng Campuchia Hun Manet tuyên bố sẽ khởi công xây dựng kênh đào Phù Nam Techo vào tháng 8, theo Khmer Times.

Hồ Phương Trinh

10.05.2024 

(VNTB) – Sau trận bể đê năm nay, hy vọng cả nông dân lẫn chính quyền và các ngành chức năng liên quan sẽ có nhận định sáng suốt hơn về vấn đề đắp đê bao ở vùng nước nổi.

Trần Đức Dũng

08/05/2024

Xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) sẽ diễn ra sớm hơn, sâu hơn, cực đoan hơn trong tương lai, những giải pháp tình thế hiện nay sẽ không đủ để đối phó. 

Mai Bá Kiếm

Theo bản tin dự báo xâm ngập mặn khu vực Bến Tre (từ 25/4 - 02/5), độ mặn 4‰ xâm nhập đến Ấp 6, xã Quới Sơn (huyện Châu Thành, Bến Tre), cách cửa sông 44,3 km, liên tưởng tới chỉ đạo của phó thủ tướng Trần Hồng Hà “ĐBSCL cần thích nghi và chủ động sống chung với hạn mặn”, tôi tưởng tượng nếu tôi ở xã Quới Sơn tôi phải thích nghi thế nào?

Hoàng Duy Long

Chính phủ Campuchia đánh giá kênh đào Funan Techo sẽ mang đến nhiều lợi ích cho Campuchia. Trong khi đó, các chuyên gia lo ngại kênh đào Funan Techo sẽ tác động đáng kể đến tài nguyên nước và môi trường sinh thái Đồng bằng sông Cửu Long. Họ đã nhận xét gì về dự án kênh đào này?

Theo thông tin trên báo Khmer Times (Campuchia), sau hơn hai năm nghiên cứu về kỹ thuật, pháp lý, kinh tế, môi trường và xã hội cũng như tham vấn liên bộ, dự án hệ thống đường thủy và hậu cần sông Bassac đã được nội các Campuchia công bố lần đầu tiên vào tháng 5.2023. Sau đó, kỳ họp Quốc hội Campuchia khóa VI ngày 19.5.2023 đã phê duyệt dự án với tên gọi chính thức là dự án kênh đào Funan Techo.

Nguyen Khan

Cuối thế kỷ trước, nếu ai dự báo trong tương lai gần đồng bằng Sông Cửu Long sẽ thiếu nước uống đến mức nhiều người phải xin nước từ thiện… thì chắc chắn không ít người cười khẩy vì cho là thuyết âm mưu, tào lao… Vì đồng bằng Sông Cửu Long còn có tên là đồng bằng sông nước, thì làm sao thiếu nước?

Khuê Anh 

Khuyến nghị mô hình điều phối vùng hiệu lực, hiệu quả là một nội dung cấp thiết trong Báo cáo Kinh tế thường niên Đồng bằng Sông Cửu Long (ĐBSCL) 2023.

Theo TS. Vũ Thành Tự Anh, nếu không cùng chung tay giải quyết, ĐBSCL sẽ chìm cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng. Ảnh: Hải Đông

Cù Tuấn biên dịch phóng sự của AP

CẦN THƠ, Việt Nam (AP) – Đỗ Bảo Trân và Đỗ Hoàng Trung, cặp song sinh 11 tuổi lớn lên trên một ngôi nhà thuyền ọp ẹp ở đồng bằng sông Cửu Long, có những ước mơ. Trân yêu K-pop, xem video vào ban đêm để học tiếng Hàn và rất muốn đến thăm Seoul. Trung thì muốn trở thành ca sĩ.

Nhưng hy vọng của hai đứa trẻ là “không thực tế”, Trung nói: “Cháu biết mình sẽ phải lên thành phố để kiếm sống”.

RFA

2024.01.27

Bản đồ vùng nước nổi dọc theo hạ lưu sông Mekong ở Campuchia và Việt Nam (ảnh minh họa). Stimson Center

“Nước đi về đâu: mùa khô Mekong năm 2024” là chủ đề của hội thảo được diễn ra hôm 25 tháng Một, 2024, tại Stimson Center ở Washington DC. 

Nhiều chuyên gia và nhà hoạt động môi trường hàng đầu về sông Mekong có mặt tại hội thảo, đưa ra nhiều phân tích liên quan đến diễn biến lưu lượng nước trên sông Mekong, lượng nước mưa, hoạt động của các đập thủy điện, hiện tượng El Nino, sự phình to của hồ Tonlesap trong các năm gần đây… nhằm dự đoán về tình hình sông Mekong trong năm tới. 

Định Tường 

(VNTB) – Số lượng và chất lượng lao động thấp đã làm suy giảm đáng kể tính cạnh tranh của vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Ở góc độ quản trị nhà nước, báo cáo cho rằng chưa thấy sự kết nối của quy hoạch từng địa phương với tổng thể vùng, cơ chế quản trị tài nguyên phân mảnh, cơ chế điều phối vùng và giữa các tỉnh thành còn rời rạc, chưa tạo kết quả mong đợi…