Bauxite Việt Nam

Vũ Đức Khanh

25-10-2025

Ngày 23/10, Reuters đưa tin: Nhiều khả năng cuối tháng này, Tổng Bí thư Tô Lâm sẽ đến London để ký kết nâng cấp quan hệ Việt-Anh lên mức “đối tác chiến lược toàn diện”.

Nếu diễn ra, Việt Nam sẽ trở thành quốc gia hiếm hoi có quan hệ ở cấp độ cao nhất này với hầu hết các cường quốc hàng đầu — trong đó có năm thành viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (P5: Mỹ, Anh, Pháp, Nga, và Trung Quốc).

Trên văn bản, đó là thành tựu ngoại giao lớn; nhưng trong thực tế, nó mở ra câu hỏi then chốt: “Đối tác chiến lược toàn diện” thực chất là gì — và Việt Nam dùng nó để làm gì?

Tiến sĩ Đinh Hoàng Thắng, cựu Đại sứ Việt Nam tại Hà Lan 

23/6/2025

Bất chấp khác biệt trong kiến giải – một bên thì tổng quan "ngoại giao cây tre" như một biểu tượng bao trùm của lịch sử, bên kia thì cho rằng nó bị giới hạn về tư duy chiến lược – cả hai luồng quan điểm ấy đều hội tụ ở một đòi hỏi cấp bách: Việt Nam cần một nền ngoại giao có bản lĩnh, nguyên tắc và đủ năng lực định hình luật chơi.

Không.

Đoàn Bảo Châu

Việt Nam đã ký và phê chuẩn những công ước và nghị định thư về quyền con người, quyền lao động và bảo vệ môi trường nhưng thực tế cho thấy chính quyền không thực hiện nghiêm chỉnh những cam kết này. Phải chăng đây cũng chính là sự “linh hoạt” của cây tre được áp dụng trong đối ngoại và đối nội? Đối ngoại thì ký và giả vờ tuân thủ, đối nội thì làm ngược lại?

Bài bình luận của ông Phạm Quý Thọ - PGS.TS. nguyên Trưởng Khoa Chính sách Công, Học viện Chính sách & Phát triển, Bộ Kế hoạch - Đầu tư, Việt Nam

Ngoại giao “cây tre” đang giúp Việt Nam cân bằng trong bối cảnh căng thẳng cạnh tranh Mỹ - Trung. Mặc dù mục đích chủ yếu là vì kinh tế nhưng ngoại giao “cây tre” cần được nhìn nhận như là cách mà Việt Nam tìm bản sắc riêng để phát triển, trong đó giải mã lời nguyền ‘láng giềng’ là một động lực. Phương thức kinh tế tư bản chủ nghĩa đang thống trị thế giới, và từ quan điểm này, Trung Quốc và Mỹ đều là các nước tư bản nhưng với chế độ chính trị khác nhau. Bởi vậy, sự cân bằng chỉ có thể khi sức mạnh kinh tế của Việt Nam được tăng cường bởi động lực thị trường và thể chế dân chủ phù hợp, hiệu quả để kiểm soát quyền lực. Cải cách thể chế chỉ có thể thành công khi việc vận dụng tư tưởng thực dụng để thúc đẩy động lực thị trường đồng thời với cải cách dân chủ. Đó chính là chìa khoá của sự thịnh vượng đối với Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.

Anh Phạm

20-3-2023

Hôm nay Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới thăm Moskva – một cử chỉ bày tỏ sự ủng hộ cao nhất của Trung Quốc đối với Putin và Nga trong lúc cuộc chiến xâm lược của Nga ở Ukraine đang đi vào kỳ đầu của cái kết.

Khác với thời mà Chủ tịch Mao khúm núm, e dè tới Liên Xô thăm Stalin, hôm nay ông Tập tới Moskva với vị thế của người trên. Tương quan trong mối quan hệ Nga – Trung dường như đã đảo ngược bền vững.

Tập Cận Bình ở Moscow. Nguồn: WSJ

Trong khi nước Nga đang đi xuống về mọi mặt, Trung Quốc về căn bản là đang tiếp tục đi lên.

Có thể thấy là nước Nga, Trung Quốc, Mỹ đều đã thay đổi – nước ít thay đổi nhất có lẽ là nước Việt Nam ta. Chúng ta vẫn có quan điểm vững như bàn thạch về ba nước lớn – ba đối tác lớn nói trên.

Mỹ tiếp tục là kẻ thù tiềm tàng và nguy hiểm luôn nhăm nhe lật đổ chế độ.

TS Đinh Hoàng Thắng

NGUỒN HÌNH ẢNH,GETTY IMAGES

Việt Nam đông dân, có nhiều triển vọng phát triển

Chính phủ Việt Nam nói đã và đang sẵn sàng đóng vai trò dẫn dắt, vai trò tiên phong, đóng góp vào công việc của khu vực và thế giới.

Nhưng trước khi bàn khía cạnh quốc tế, chúng ta nên ưu tiên dẫn dắt chính bản thân mình. Để dẫn dắt, rất cần tư duy đột phá. Trước hết là đột phá trong các vấn đề sát sườn đối với an ninh và phát triển của đất nước.

Luật Ba Đặc khu

Một góc nhìn nổi trội về an ninh hiện nay là Luật Ba Đặc khu. Các chuyên gia hàng đầu trong nước đang “dẫn dắt” thúc đẩy để chính quyền thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng về ba đặc khu. Ông Nguyễn Xuân Phúc hứa sẽ đối thoại, lắng nghe và tiếp thu ý kiến của quần chúng, của các nhà cách mạng lão thành, của các tầng lớp tri thức trong nước và ngoài nước về Luật Ba Đặc khu.

Nhiều ý kiến cho rằng, vì tầm mức hệ trọng của Vân Đồn, Vân Phong, Phú Quốc, sau khi thực hiện việc lấy ý kiến tham vấn cán bộ lão thành và các giới khác nếu có, dự luật vẫn phải đưa ra trưng cầu dân ý.

Nhưng liệu “tân” chính phủ và đặc biệt là “tân” Thủ tướng tới đây có nghĩ như thế không là điều chúng ta chưa biết được. Trong trường hợp này, Ngoại giao khó dẫn dắt lắm, thậm chí có khi còn “bị dẫn dắt” nữa là khác.

Sườn phía Tây, phía Bắc và Đông Bắc của Việt Nam đã bị bịt lối ra. Nếu Luật Ba Đặc khu được thông qua, những hướng còn lại cũng bị chặn nốt. Việt Nam sẽ rơi vào một tình huống hết sức chông chênh về an ninh.

Nếu xảy ra một cuộc chiến tranh như cách đây 42 năm, không biết dàn lãnh đạo mới Việt Nam sẽ xử lý tình huống này như thế nào?

Một vấn đề nữa, đó là cần dẫn dắt để hoá giải những cảm giác bất an được ghi nhận trong dư luận người dân. Ngoại giao phải trả lời được câu hỏi: Với đà căng thẳng Trung – Mỹ đang leo thang trên nhiều địa hạt, đặc biệt là ở Biển Đông như hiện nay thì liệu Trung Quốc có đánh Việt Nam hay không? Nếu đánh thì đánh từ biển vào (Trường Sa trước?) hay tấn công ngay trên đất liền trước?

Càng bất an hơn, sau Đại hội 13, Bộ trưởng Công an Trung Quốc là quan chức cao cấp nước ngoài đầu tiên và duy nhất đến VN, nói là để chúc mừng thành công của Đại hội. Chúc mừng nhưng khi gặp Tổng bí thư, Chủ tịch nước và Thủ tướng VN, ông ấy lại tuyên bố, chuyến thăm nhằm quán triệt nhận thức này, quán triệt nhận thức kia…

Đối nội và đối ngoại là một

Muốn ngoại giao VN đóng góp hiệu quả vào việc giải quyết những vấn đề chung thì nội lực bên trong phải mạnh. Có mạnh trong nước thì đối ngoại mới hiệu quả, mới có hy vọng dẫn dắt trong khối. VN phải “hoà nhi bất đồng” chứ không thể “đồng nhi bất hoà”.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dường như cảm nhận được điều này nên chính ông từng kêu gọi đã đến lúc phải cải cách thể chế để tạo đột phát trong phát triển. Có chuyên gia hy vọng, Thủ tướng kế nhiệm sẽ tiếp tục sự nghiệp của chính phủ trước đây. Đó là cải cách thể chế, chuyển sang kinh tế số hóa và phát huy vai trò của kinh tế tư nhân, nâng cao hiệu quả của doanh nghiệp nhà nước.

Công cuộc cải cách này – chuyên gia gọi là “Đổi mới-2” – Ngoại giao có thể góp phần dẫn dắt. Ngoại giao hãy trở thành chất xúc tác để “hoà đồng bộ” một số định chế trong nước còn vênh với các định chế khu vực và toàn cầu mà VN đã cam kết từ trước đến nay. Các hiệp định song phương và đa phương ký kết trong thập niên hội nhập sâu rộng và toàn diện là những tiền để thuận lợi để ngoại giao góp phần dẫn dắt nội trị.

NGUỒN HÌNH ẢNH,GETTY IMAGES

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh