Bauxite Việt Nam

Nguyễn Quốc Chính 

Một số người đang nhân danh việc bảo vệ pháp luật để làm điều ngược lại với tinh thần pháp quyền. Họ không chờ phán quyết của tòa án; họ tự mình tuyên án. Họ tự mình xác định ai đúng, ai sai; ai phải mất chức, ai phải chịu trách nhiệm. Nói cách khác, họ đang biến mạng xã hội thành một tòa án.

… Hôm nay nạn nhân có thể là người mà đám đông không thích; ngày mai có thể là bất kỳ ai. Một xã hội vẫn còn khả năng tranh luận là một xã hội còn hy vọng; nhưng một xã hội chỉ còn những tiếng hò reo đòi trừng phạt sẽ rất dễ đánh mất điều quý giá nhất của mình: sự công bằng và năng lực đối thoại. Đó mới là điều đáng để suy nghĩ sau tất cả những ồn ào đang diễn ra.

Nguyễn Quốc Chính 

Có những câu hỏi chính trị mà càng nghĩ càng thấy nó không nằm ở hội trường, không nằm trên diễn đàn, mà nằm ngay trong từng căn bếp nhỏ của mỗi gia đình. 

Người dân không ăn GDP. Người dân ăn cơm. Và cơm thì phải có thịt.

Nguyễn Quốc Chính 

Chỉ hơn ba tuần sau khi ông Lê Minh Hưng nhậm chức thủ tướng chính phủ, người ta thấy một loạt con số chạy qua mặt báo: 184 thủ tục hành chính bị bãi bỏ, 890 điều kiện kinh doanh bị xóa, hơn trăm thủ tục được phân xuống dưới. Nghe qua thì giống như ai đó vừa lấy chổi quét một căn nhà lâu ngày không dọn – bụi bay lên mù mịt, và trong khoảnh khắc, ta tưởng mình đang sống trong một nơi hoàn toàn mới.

Nguyễn Quốc Chính 

Phản biện là cần thiết.

Nhưng khi phản biện trượt sang chụp mũ, thì đó không còn là văn chương nữa.

Và khi ấy, vấn đề không nằm ở tác phẩm, mà nằm ở người đọc đã bước quá xa khỏi sự trung thực trí tuệ.

Nguyễn Quốc Chính 

Một lời nói thẳng với Trương Đình Nam.

Có một ngộ nhận rất nguy hiểm đang lan rộng trên mạng xã hội hôm nay: cứ gắn nhãn “phản biện xã hội” là nghiễm nhiên đứng ngoài mọi giới hạn pháp luật. Trường hợp của Trương Đình Nam là ví dụ điển hình cho ngộ nhận ấy.

Phản biện là quyền. Nhưng phản biện không phải là giấy thông hành để sử dụng hình ảnh, danh tính và vị thế xã hội của người khác theo ý mình. Pháp luật Việt Nam không hề có điều khoản nào cho phép cá nhân tự diễn giải rằng: “Hình ảnh công khai thì muốn dùng thế nào cũng được”.

Nguyễn Quốc Chính 

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu bước vào chu kỳ chuyển đổi sâu rộng dựa trên công nghệ số, chuyển dịch chuỗi cung ứng, và cạnh tranh địa kinh tế ngày càng phức tạp, các quốc gia đang phát triển phải đối mặt với sức ép tái cơ cấu mô hình tăng trưởng nhằm duy trì tốc độ phát triển bền vững. Việt Nam, sau hơn ba thập niên hội nhập và chuyển đổi, đã đạt được những thành tựu quan trọng về tăng trưởng GDP, mở rộng thương mại và thu hút đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên, mô hình tăng trưởng hiện tại – dựa chủ yếu vào mở rộng vốn, lao động giá rẻ và xuất khẩu theo chuỗi giá trị gia công – đang bộc lộ những giới hạn rõ rệt. Khi các động lực truyền thống suy giảm, câu hỏi đặt ra là: năng suất – yếu tố cốt lõi của tăng trưởng dài hạn – sẽ được cải thiện như thế nào trong cấu trúc kinh tế Việt Nam?

Nguyễn Quốc Chính 

Có những giấc mơ nghe tưởng như kỳ vĩ: Đường sắt cao tốc xuyên Việt, tốc độ 350 km/h, rút ngắn khoảng cách Bắc - Nam chỉ còn vài giờ đồng hồ. Nhưng đằng sau những con số lấp lánh ấy, lại ẩn chứa những bài toán tài chính có thể khiến cả quốc gia… hụt hơi.

Nguyễn Quốc Chính

(Loạt bài điều tra – phản biện của Gã Khờ)

NINH BÌNH – KHI RÁC TRỞ THÀNH TÀI SẢN NGẦM

Ở Ninh Bình, người ta vẫn tự hào về Tràng An, Tam Cốc – nơi đá vôi dựng thành non nước, di sản được UNESCO vinh danh.

Nhưng chỉ cần đi lệch khỏi tuyến du lịch vài cây số, bạn sẽ thấy một di sản khác – những bãi rác lộ thiên, âm thầm phả khói và phả cả mùi “chính sách”.

Rác ở đây không chỉ là rác. Nó là tài sản, là công cụ sinh lợi, và trong nhiều trường hợp, là vỏ bọc của một chuỗi quyền lợi ngầm.

Nguyễn Quốc Chính

(của Gã Khờ – mở đầu loạt bài “Công lý, chỉ là sự thật”)

(Loạt bài điều tra - phản biện của Gã Khờ)

Nguyễn Quốc Chính 

Ở Việt Nam, “môi trường” đang trở thành một ngành công nghiệp béo bở.

Từ các dự án xử lý rác, đốt rác phát điện, đến thuế/phí bảo vệ môi trường – Hàng chục nghìn tỷ đồng đã được chi, được vay, được giải ngân dưới danh nghĩa “vì trái đất xanh”.

Nhưng có một nghịch lý: rác vẫn đầy đường, nước thải vẫn đổ ra sông, tro xỉ vẫn chôn lấp – còn ngân sách môi trường thì lại phình to trong sổ kế toán.

Gã Khờ gọi đó là “nền kinh tế môi trường hai mặt”: một mặt xanh, một mặt xám.

Ảnh: “Công nghệ đốt rác sạch”.

Nguyễn Quốc Chính 

Từ chuyện học liệu đến câu hỏi căn bản.

Ở mọi lĩnh vực – kinh tế, nông nghiệp, môi trường, giáo dục, chính trị – ta đều thấy một mẫu số chung: thiếu chất thật.

• Kinh tế thì chuộng con số bề ngoài, thiếu nội lực.

• Nông nghiệp thì chạy theo sản lượng, quên mất môi sinh.

• Môi trường thì hy sinh vì dự án ngắn hạn.

• Giáo dục thì sa vào hình thức, chạy theo chỉ tiêu.

• Chính trị thì bị nhóm lợi ích bòn rút niềm tin.

Nguyễn Quốc Chính

Có những khoảnh khắc trong lịch sử mà cả thế giới phải dừng lại, nhìn về một dân tộc nhỏ bé nhưng kiên cường. Ukraine chính là minh chứng sống động. Trong suốt hơn ba năm qua, họ đã chống lại một đế chế quân sự hùng mạnh, không chỉ bằng vũ khí, mà bằng trí tuệ, sự khôn ngoan và ý chí sắt đá.

Nguyễn Quốc Chính

Sáng nay, có cô em hỏi:

– Sao nhiều người trí thức im lặng hoặc nói những điều nghe… sai sai vậy anh? Họ bảo vì đại cục, anh ạ.

Nguyễn Quốc Chính 

Nếu thế giới tiếp tục im lặng hoặc bình thường hóa điều đó, thì ngày mai, chúng ta có thể thấy thêm nhiều chế độ bóng tối được Nga hậu thuẫn, trong một trật tự nơi giá trị phổ quát bị đem bán đấu giá cho những kẻ trả giá bằng dầu mỏ, khí đốt và lời hứa “chống phương Tây”.

Nguyễn Quốc Chính

Khi đất không còn là tài nguyên quốc gia mà trở thành công cụ quyền lực, mọi quy hoạch đều có thể được vẽ lại, miễn là đúng ý người nắm quyền.

Bài viết này không chống lại ai. Chỉ mong được quyền hỏi – và được trả lời minh bạch, bằng pháp lý, bằng trách nhiệm, bằng danh dự của một Nhà nước Pháp quyền.

Nguyễn Quốc Chính

Bài viết mang tính phản biện – phân tích xã hội – không quy kết hay đại diện cho bất kỳ tổ chức, cá nhân nào. Tác giả chỉ mong cung cấp góc nhìn để nhà đầu tư nhỏ lẻ cẩn trọng, tỉnh táo trước các biến động tài chính. Mọi thông tin được dẫn từ nguồn công khai hoặc trải nghiệm cá nhân, có thể chưa phản ánh đầy đủ mọi chiều cạnh.

Vì một thị trường minh bạch – phát triển bền vững!

Nguyễn Quốc Chính

Lại một Ngày 4 Tháng 6 đi qua, lặng lẽ, như một cái chớp mắt không ai nhắc đến, như thể nó chưa từng tồn tại.