Bauxite Việt Nam

Trần Đông A 

October 21, 2026

Thế Kỷ Mới: Sự hiện diện quân sự ngày càng rõ của Trung Quốc tại Ream ở Campuchia và Ban Keun ở Lào đặt ra những câu hỏi cấp thiết về an ninh Việt Nam. Xin giới thiệu chuỗi ba bài viết, đi từ nhận diện tình hình đến đề xuất giải pháp. Bài 1 — “Từ Ream đến Ban Keun: Cảnh báo việc chưa cho dân biết tình hình” — đã nêu những chuyển biến đáng quan ngại và yêu cầu minh bạch thông tin. Bài 2 đề xuất các nước liên quan thương lượng những cơ chế kiểm chứng đối với cam kết về mục đích và phạm vi hoạt động của hai cơ sở. Bài 3 tiếp theo sẽ thảo luận cách Việt Nam kết hợp các quan hệ đối tác song phương với những khuôn khổ “đa phương linh hoạt”, nhằm mở rộng hợp tác, bảo vệ chủ quyền và gia tăng khả năng tự chủ chiến lược.

Sân bay Ban Keun, nằm cách Vientiane khoảng 50 km về phía bắc; hình ảnh được vệ tinh chụp vào ngày 1 tháng 10 năm 2026 (Planet Labs PBC), via Lowy Institute

Trần Đông A

“Xóa bỏ định kiến, khép lại quá khứ, lắng nghe ý kiến khác biệt”…? Dễ thôi, nhà nước Việt Nam hãy bắt đầu bằng những việc làm cụ thể như: Có chính sách trợ cấp theo chế độ người già bị thương tật cho những người thương phế binh VNCH còn sống, hoặc ít nhất để yên cho các tổ chức tôn giáo, xã hội dân sự giúp đỡ họ; cho phép thân nhân các sĩ tử VNCH được xây sửa lại mộ phần cha ông ở Nghĩa trang Quân đội Biên Hòa (bây giờ là nghĩa trang Bình An); thả hết tù nhân lương tâm, tù nhân chính trị còn đang trong tù và để cho người dân có quyền tự do ngôn luận, v.v. Một vài hành động cụ thể chứng tỏ sự thành tâm hoà giải, chấp nhận sự khác biệt với ngay chính đồng bào trong nước, trước khi kêu gọi kiều bào là những người có nguồn lực về nhiều mặt mà nhà nước cần.

Nếu một mặt Nghị quyết kêu gọi “xóa bỏ định kiến, gác lại quá khứ”, nhưng mặt khác vẫn phân chia cộng đồng bằng những chuẩn mực chính trị do Nhà nước xác lập; nếu một mặt nói “lắng nghe ý kiến khác biệt”, nhưng chỉ những khác biệt được chính quyền đánh giá là phù hợp mới được chấp nhận, thì đường ranh cũ chưa chắc đã mất đi. Nó có thể chỉ được vẽ lại bằng một cây bút khác. 

Trần Đông A

11/12/2024

Một phụ nữ Cambodia cầm cờ Trung Quốc khi đi bộ qua chiếc cầu đại diện cho tình hữu nghị giữa Cambodia và Trung Quốc trong ngày khai trương, Takhmao, phía Nam Phnom Penh, tháng Tám, 2015. Hình minh hoạ.

Giờ đây giới quan sát có thể hiểu tại sao Việt Nam hầu như đã giã từ “ngoại giao tre pheo” như một di sản của quá khứ.