Bauxite Việt Nam

TS Luật Cù Huy Hà Vũ

Ngày 11/7 vừa qua, Tòa án Nhân dân thành phố Hà Nội đã đưa đại án tham nhũng có tên “chuyến bay giải cứu” ra xét xử với thời gian dự kiến là 30 ngày. Với 54 bị cáo, số lượng bị cáo trong một vụ án nhiều nhất từ trước tới nay, phiên tòa này mặc nhiên đi vào lịch sử tố tụng Việt Nam.

Nhiều quan chức cao cấp bị đưa ra xét xử trong vụ 'Chuyến bay giải cứu'. Nguồn: BBC News [CHHV1]

Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao, khi dịch COVID-19 bùng phát và diễn biến phức tạp, Chính phủ đã chỉ đạo tổ chức các chuyến bay được gọi là “giải cứu” để đưa công dân Việt Nam ở nước ngoài về nước. Thủ tướng Chính phủ giao việc cấp phép các chuyến bay cho Tổ công tác gồm 5 bộ gồm Ngoại giao, Y tế, Giao thông - Vận tải, Công an và Quốc phòng, với Bộ Ngoại giao làm đầu mối. Bộ Ngoại giao đến lượt mình giao Cục Lãnh sự làm đầu mối. 21 quan chức của bảy bộ, ngành và địa phương đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn và nhiệm vụ được giao để ép các doanh nghiệp tổ chức các chuyến bay hối lộ cho họ gần 165 tỷ đồng. Do có hành vi này, số quan chức này đã bị truy tố về “Tội nhận hối lộ” quy định tại Điều 354 Bộ Luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi năm 2017).

Nguyễn Đình Cống

Câu chuyện PTT đọc mấy lời phát biểu trước LHQ đã làm dậy lên hàng loạt ý kiến khác nhau trên mạng. Để bạn đọc cân nhắc và có cái nhìn tỉnh táo giữa những luồng dư luận rất khác nhau này, bên cạnh bài viết của GS Nguyễn Đình Cống vừa gửi cho, BVN xin đăng thêm một ý kiến thứ hai của nhà báo Lưu Trọng Văn rút từ FB đặt ngay dưới bài viết của GS Cống. Trân trọng cảm ơn. Bauxite Việt Nam

Gần đây có việc ngày 28 tháng 9 tại Liên Hiệp Quốc, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh phát biểu 15 phút. Ông Minh nói chung chung về thành tích của Việt Nam, về căng thẳng ở Biển Đông, kêu gọi đa phương hóa quan hệ, không dám đụng đến tên Trung Quốc.

Không biết Bộ Chính trị của Đảng đã bàn bạc và chỉ thị như thế nào, có những mưu lược cao cường gì trong chuyện này, nhưng việc ông Minh không dám nói đến Trung Quốc ở LHQ đã làm cho phần đông dân Việt Nam thất vọng. Không những dân Việt mà chắc rằng Chính phủ nhiều nước cũng thất vọng. Họ chờ đợi sự lên án Trung Quốc một cách mạnh mẽ của Việt Nam để tỏ rõ sự ủng hộ, để thể hiện sự đoàn kết chống bọn bành trướng. Nhưng họ đã không được nghe sau thời gian dài chờ đợi.

Bên cạnh những bài phê phán sự hèn nhát của Phạm Bình Minh, có vài ý kiến khuyên nên thông cảm vì ông không được tự do mà phải chịu sự chỉ đạo của cấp trên.

Tôi không tán thành với sự thông cảm đó. Trước hết phải biết ý kiến cá nhân của ông. Với tư cách Bộ trưởng Bộ Ngoại giao ông có thấy cần phải nêu tên Trung Quốc ra không. Nhiều người cho rằng không nêu ra thì toàn thế giới cũng đã biết rõ. Vâng, người ta biết rõ, nhưng việc nêu hay không nêu tên Trung Quốc có tác dụng khác nhau rất lớn.

Bùi Quang Vơm

Hà Nội có thói quen trả lời mập mờ, không ai hiểu gì, nhưng lại có thể hiểu kiểu gì cũng được, một thói quen của những người luôn làm những điều ám muội, không trung thực và thiếu can đảm. Thói quen này không hợp với tập quán ngoại giao văn minh. Người ta cho rằng đó là thói quen của các quốc gia chưa phát triển, của các lãnh đạo quốc gia còn dấu vết tư duy phong kiến trung cổ, ấu trĩ, thấp kém và lạc hậu. Nhìn ông Nguyễn Tấn Dũng và ông Nguyễn Phú Trọng đứng đối diện hai phía quan tài của ông Quang, những tia mắt của gia quyến ông Quang hướng về đoàn ông Trọng, bà Ngân, ánh mắt không yên tĩnh của ông Trọng khi tay cắm nhang lên bát hương ông Quang, giọng đọc hụt khí bài điếu văn, chữ G rơi xuống giữa chừng... người ta thấy như đang chứng kiến một cơn cuồng phong đầy bụi, lá rụng và đồ hàng mã. B.Q.V.

Ngoại trưởng Slovakia, Miroslav Lajcak, trong cuộc tiếp xúc với Ngoại trưởng Việt Nam Phạm Bình Minh hôm thứ Ba 25/09, bên lề Đại hội đồng Liên hiệp quốc lần thứ 73 tại New York, đã hầu như chỉ đề cập đến vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh.

Ông này cho rằng những giải thích của Việt Nam đối với các nghi vấn nghiêm trọng trên lãnh thổ Slovakia liên quan tới vụ bắt cóc ông Trịnh Xuân Thanh, cho đến nay, là không thỏa đáng.

Phải trả lời thế nào?

Ông Miroslav Lajcak nói:

"Nếu quý vị tiếp tục nói rằng quý vị không lạm dụng lòng hiếu khách của chúng tôi và công dân bị bắt cóc của quý vị không có mặt trên chuyến phi cơ của Chính phủ Slovakia, thì tôi yêu cầu quý vị hãy đưa ra lời giải thích không sai sót về việc quý vị đã đưa ông ta từ Đức về Việt Nam bằng cách nào".

Ai cũng có thể trả lời dễ dàng yêu cầu này, trừ những nhà cầm quyền Việt nam CS ở Hà Nội.

Không biết rõ ông Minh đã trả lời như thế nào, nhưng báo ‘Thế giới và Việt Nam’ chỉ nói: "Tại cuộc trao đổi với Bộ trưởng Ngoại giao Slovakia Miroslav Lajcak, hai bên cho rằng cần tiếp tục có các biện pháp duy trì và thúc đẩy hơn nữa quan hệ truyền thống tốt đẹp giữa 2 nước"(BBC).

Người ta nhớ lại khi trả lời phỏng vấn: Việt Nam có bắt cóc Trịnh Xuân Thanh tại Berlin không, bà Lê Thị Thu Hằng, cũng nói: “Việt Nam luôn coi trọng và sẽ cố gắng duy trì mối quan hệ truyền thống tốt đẹp giữa hai nước Việt Nam và Cộng hoà liên bang Đức”!

Trả lời nhưng không trả lời gì cả. Đó là giọng của bà Lê Thị Thu Hằng, người phát ngôn không bao giờ phát ngôn của Bộ Ngoại giao Việt Nam. Phỏng phấn bà Thu Hằng xong, nhiều nhà báo quay sang, nói với nhau, “vạch đầu gối ra mà hỏi cũng có câu trả lời tương tự”.

Chuyện chủ quyền Biển Đông cũng vậy, mỗi lần Tàu xây cất thêm một cái gì đấy, đem một thứ vũ khí gì đấy ra Trường Sa là y như rằng người ta lại thấy bà Hằng lên đài, tivi : “Việt Nam có đầy đủ bằng chứng chủ quyền”, như một con vẹt, xong rồi thôi, coi như hoàn thành nhiệm vụ “giữ nước và cứu nước, bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc”.

Hà Nội có thói quen trả lời mập mờ, không ai hiểu gì, nhưng lại có thể hiểu kiểu gì cũng được, một thói quen của những người luôn làm những điều ám muội, không trung thực và thiếu can đảm. Thói quen này không hợp với tập quán ngoại giao văn minh. Người ta cho rằng đó là thói quen của các quốc gia chưa phát triển, của các lãnh đạo quốc gia còn dấu vết tư duy phong kiến trung cổ, ấu trĩ, thấp kém và lạc hậu.

Ông Minh hiểu và biết thừa điều đó nhờ những từng trải của nghề Ngoại giao suốt 36 năm. Nhưng cái vị trí Uỷ viên Bộ chính trị đã buộc ông không thể làm theo ý ông, thậm chí phản lại chính ông.

Ông Minh đã bị loại?

Nhiều tin thất thiệt đồn đoán ông Minh đã bị thất sủng. Chữ thất sủng này ngụ ý bị ông Trọng trừng phạt, hay bị ông Trọng loại. Ông Minh vào được Bộ chính trị là vì VN vào được WTO, VN đắc cử thành viên không thường trực Hội đồng Bảo an LHQ, trúng cử Hội đồng Nhân quyền LHQ,… Người ta nói ông Minh có khiếu ngoại giao, có gien ngoại giao từ ông bố bậc thầy ngoại giao của Việt Nam, nguyên Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch.

Nhưng ông Minh không che đậy được thái độ thù ghét Tàu, không giấu diếm được thiện cảm với hệ thống chính trị châu Âu, không che giấu tình thân đặc biệt với John Kerry, Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ, ông Minh hình như không nhất trí cách giải thích về lý thuyết Thị trường định hướng XHCN theo kiểu nghị quyết Đại hội XII, ông Minh giữ thái độ im lặng và có phần co cụm trước quyết định và hành vi bắt cóc Trịnh Xuân Thanh.

Nếu thân thiện với Tàu là một chính sách lớn nhất và quan trọng nhất của đảng cộng sản do ông Trọng đứng đầu. Nếu bắt cóc Trịnh Xuân Thanh là một quyết định để chứng tỏ sức mạnh trấn áp đối thủ của chính ông Trọng, thì ông Minh bị loại dần ra khỏi bộ máy quyền lực là chuyện không thể tránh khỏi. Ông bị cho là “thiếu nhiệt tâm bảo vệ chế độ (XHCN)” ( hiểu theo nghĩa bắt cóc Trịnh Xuân Thanh là quyết tâm bảo vệ chế độ).

Người ta nghi, nếu sang Tàu và ăn cơm Tàu, thì ông Minh thuộc những người có thể không có khẩu phần thuốc giải độc hàng ngày, và bắt đầu phải đếm ngược (?!).

Giữa lúc Toà án Đức đưa ra xét xử vụ án bắt cóc Trịnh Xuân Thanh và đang xác định vai trò cầm đầu của Trung tướng công an Đường Minh Hưng, dẫn hướng điều tra tới việc xác minh người ra lệnh ở cấp cao nhất, mở đầu một cơn đại khủng hoảng ngoại giao, thì ông Minh, trong hội nghị trung ương 6, được phân công đọc báo cáo về Dân số. Người ta đã xì xào về sự lặp lại chuyện Đại tướng làm Chủ tịch Uỷ ban Sinh đẻ có kế hoạch của ông Giáp. Sự lặp lại của sự khốn nạn của nền văn hoá chính trị cộng sản.