Bauxite Việt Nam

(Báo cáo Tóm tắt, nhân Kỷ niệm 10 năm thành lập Nhóm Cánh Buồm và 100 ngày mất của Nhà giáo Phạm Toàn)

Mạc Văn Trang

Phạm Toàn (PT) là người thiết tha yêu nước, từ 1945 PT cùng nhiều bạn bè “xếp bút nghiên” lên đường đi chiến đấu giành Độc lập, Tự do cho dân tộc. Rồi số phận đưa đẩy, PT đi học sư phạm, ông thành Nhà giáo, Nhà Văn vừa viết sách vừa đi dạy học. Sách của PT dạy cho HS dân tộc vùng núi đã được Giải thưởng UNESCO (1984). Cả đời PT vừa Tự học, vừa đi dạy, vừa viết văn, vừa dịch sách, vừa nghiên cứu Văn học, Nghệ thuật, Tâm lý học, Khoa học giáo dục... Từ đó ở PT đã hình thành nên niềm khát khao muốn đem tất cả những gì mình đã tích lũy được, truyền đạt lại cho thế hệ trẻ, bằng phương pháp giáo dục mới, với một niềm tin: sẽ Đúng và Thành công.

Mạc Văn Trang

Hoàng Hưng

Không thể quên những ngày đêm nằm cùng buồng ở ngôi nhà cấp 4 ven Hồ Tây mà anh thuê, 10 năm trước, bắt đầu “nghiệp” cuối đời do anh rủ rê vào! Dịch sách Tâm lý học Giáo dục cho Cánh Buồm! Ngoại đạo mà bập ngay vào tác giả hóc nhất (Jean Piaget), với tác phẩm loại hóc nhất mà cô giáo dạy tiếng Pháp thời nhỏ của mình (cô Đỗ Thị Xuân) nguyên là sinh viên của thầy Piaget từ Thuỵ Sĩ về cũng mở to mắt: “Cậu liều đấy!”.

Thế mà đã 10 năm!

Tất cả là do tình anh em với ông anh đấy, anh Toàn!

Kỉ niệm đầu tiên nhớ được là lần nhờ anh dịch một bài gì đó ra tiếng Pháp cho báo Người Giáo viên Nhân dân vì một công vụ đối ngoại của báo! Anh làm rất nhanh như tôi luôn luôn thấy từ đó đến cuối đời anh, làm gì cũng rất nhanh, con người của cảm hứng! Kể cả trong những việc đòi lí trí rất cao như soạn chương trình dạy học, sách giáo khoa! Và nhuận bút được chuyển ngay thành bữa thịt chó – món đặc sản cao cấp nhất của Hà Nội trước 1975 – cỗ 4 người: Châu Diên – Dương Tường – Nguyễn Xuân Khánh – Hoàng Hưng!

Không quên được những bữa cơm chiều ấm cúng, những buổi tối thân yêu dưới mái tranh nhà tập thể trong khuôn viên trường Chu Văn An, bàn chuyện văn chương với anh trong khói thuốc lá trà tàu, trong khi bà chị hiền lành với cô con gái mới lớn mắt một mí sau bữa cơm rau lại cặm cụi lặng lẽ gấp xếp gia công thứ gì đó để kiếm vài đồng cắc…