Bauxite Việt Nam

Khánh Hòa

Trong vụ án “Bưu cục Cầu Voi” xảy ra từ 12 năm về trước, các cấp tòa đều “nhân danh nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam” để tuyên án tử hình, và nhiều khả năng án tuyên ấy sẽ được phiên giám đốc thẩm diễn ra từ ngày 6-5-2020, kết luận là oan sai.

Chuyện án tuyên oan sai giờ không còn lạ nữa. Thế nhưng xem ra việc nhân danh “Nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam” thì vẫn vậy, nó không làm cho người ta thấy điều đó đồng nghĩa với “công lý”.

Điều 102 Hiến pháp năm 2013 viết rằng: “1. Tòa án nhân dân là cơ quan xét xử của Nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền tư pháp. 2. Tòa án nhân dân gồm Tòa án Nhân dân tối cao và các Tòa án khác do luật định. 3. Tòa án Nhân dân có nhiệm vụ bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”.

Tòa án phải bảo vệ công lý. Đó là hiến định. Tòa án bảo vệ quyền con người và bảo vệ công lý là hai thuộc tính có sự liên quan mật thiết với nhau, không thể tách rời. Nếu tòa án không trở thành nơi thực hiện quyền tư pháp bảo vệ công lý, thì những quy định về nhân quyền của hiến pháp có nguy cơ trở thành những tuyên bố chung chung hình thức, không có hiệu lực thực thi.

Người ta thường nói: tư pháp là thành trì bảo vệ tự do, tức là bảo vệ con người với những quyền của họ, nên chính xác hơn, phải nói: tư pháp – tòa án chính là thành trì của bảo vệ công lý. Con người sống thành xã hội, nên khi xảy ra những mâu thuẫn, cần phải có sự phân giải đúng sai, để gìn giữ sự bình an của xã hội.

Theo facebook Hoàng Linh, bức ảnh này chụp ở chợ Thanh Chương, Nghệ An trong một ngày cận tết. Từ mảnh đất này, ông Hồ Chí Minh đã ra đi tìm kiếm con đường cho dân tộc ông thoát khỏi cảnh nô lệ bần cùng. Ông đã đến Pháp, đệ trình bản yêu sách 8 điểm đòi hỏi nhiều quyền cho dân tộc ông. Nhưng cho đến nay, phần lớn những yêu sách mà ông đọc tại Pháp vào 100 năm trước, nhân dân Việt Nam cũng đang đọc hàng ngày để yêu sách với thể chế chính trị do ông lập ra.

Đây là 8 yêu sách ngày xưa của ông Hồ Chí Minh:

1.Tổng ân xá tất cả những người bản xứ bị án tù chính trị.

2.Cải cách nền pháp lý Đông Dương bằng cách để người bản xứ cũng được quyền hưởng những bảo đảm pháp lý như người châu Âu. Xóa bỏ hoàn toàn những tòa án đặc biệt dùng làm công cụ để khủng bố và áp bức bộ phận trung thực nhất trong nhân dân An Nam.

3.Tự do báo chí và tự do ngôn luận.

4.Tự do lập hội và hội họp.