Bauxite Việt Nam

Tạ Duy Anh

Hôm qua một ông bạn gọi điện hỏi thăm NXB Hội Nhà văn, sau vụ thu hồi sách. Tôi bảo tôi nghỉ rồi, chỉ thích chơi và hầu cháu, không mấy khi ra khỏi nhà, ít quan tâm chuyện xã hội nên cũng chỉ biết sơ qua. Nói chuyện một hồi, ông bạn bảo: Một ông anh quan chức từng bảo tôi là các ông phải găm vào đầu rằng, ở xã hội ta, chớ bao giờ động vào lãnh tụ, kể cả khen các cụ lên tận giời. Cứ để các cụ ngồi yên vị trên bàn thờ, thỉnh thoảng nhang khói là khôn ngoan nhất.

Hoàng Quốc Dũng

Từ thuở khai Thiên lập Địa cho đến nay, con người luôn luôn quá nhỏ bé và yếu đuối trước thiên nhiên vĩ đại. Lịch sử loài người là lịch sử của những cuộc đấu tranh – đấu tranh với thiên nhiên để giành sự sống, đấu tranh với cường quyền để phát triển. Đó cũng chính là cuộc đấu tranh vì tự do.

Paramita Thanh Do 

Kim Anh

Từ bao giờ mà ta củng cố cho mình một “cái tôi” riêng biệt và tách biệt, độc lập và đối lập với thế giới quanh mình nhỉ?

Hình thành trong lòng mẹ, ta thấy mình với mẹ là một, mình với Vũ Trụ là một. Lọt lòng, cắt cuống rốn, ta khóc oe oe như vừa bị đuổi khỏi Địa Đàng. Ngày từng ngày, ta bắt đầu thấy mình có cái “tôi” riêng, một cái “tiểu ngã” mà ta cố gắng bám lấy, níu chặt lấy, cố làm nó lớn lên.

Ta bắt đầu thấy thế giới bên ngoài là thù địch. Phải tương nhượng, phải thích nghi, phải ‘biết điều’… và rồi phải đối phó, phải giành giật, phải chinh phục… Cái thực tại bên trong ta đầy những dập dồn sóng dữ của năng lượng Dục, phải luôn ở tư thế đối đầu với những thực tại bên ngoài không như ước muốn.

Nhưng sâu trong ta, cái khát khao tìm lại Thiên đường đã mất luôn réo gọi. Cả cuộc đời của mỗi chúng ta, và tất cả chúng ta xét như là nhân loại, là sự chông chênh giữa khuynh hướng chiếm đoạt thế gian và nỗi nhớ nhung tìm về hoà nhập lại với Tất Cả.

Sâu trong cái tôi tiểu ngã của chúng ta là niềm khát khao tìm về hòa nhập lại với Đại Ngã. Nếu bạn không tin, xin đưa một ví dụ: Tình Yêu. Phải, tình yêu nam nữ là một trong những chỉ dấu cho thấy chúng ta khát khao tìm lại sự hòa hợp nguyên thủy nguyên tuyền đến mức nào. Tất nhiên, nếu bạn biết yêu, chứ không phải xem người yêu như một đối tượng để chiếm đoạt.

Một nền văn minh thì cũng thế. Có những nền văn minh đề cao cá nhân chủ nghĩa, nên hùng hục phiêu lưu, khám phá và chinh phục. Có những nền văn minh đề cao sự hài hoà, nên nỗ lực dựng xây hòa bình, sống chung và tương trợ.

Tạm lấy hình tượng thế này dù không hẳn chính xác: có nền văn minh nặng tính Dương, nam tính, hiếu chiến, thiện chiến… như hình ảnh người Cha; có nền văn minh nặng tính Âm, nữ tính, hiếu hòa, yêu đối thoại hơn đối đầu, thích đùm bọc và sẻ chia hơn giành giật và cướp bóc… nền “văn minh Mẹ”.

Thật ra trong mỗi nền văn minh đều có cả hai khuynh hướng trên, chỉ là bên nào thắng thế và dẫn đạo xã hội thôi.

Ánh Liên

Tập Cận Bình, người ở độ tuổi 64 nhưng đã thiết lập quyền lực tối cao của mình ở đất nước hơn 1 tỷ dân qua việc: xóa bỏ giới hạn 2 nhiệm kỳ dành cho Chủ tịch.

Ông Tập từng nhiều lần tuyên bố sẽ lãnh đạo Trung Quốc - một cường quốc lớn thứ 2 về kinh tế và là một trong những quốc gia có lực lượng quân sự lớn. Và nếu ông duy trì sự cố kết quyền lực, ông sẽ giống như V.Putin, ngồi trên ngai vàng quyền lực 10-20 năm, hoặc có thể lâu hơn thế nữa.

Quan trọng của một nền độc tài quyền lực chính là, lộ trình phát triển, nguyên tắc phát triển sẽ phần lớn phụ thuộc vào một cá nhân. Nhưng điều tuyệt vời của thế giới phẳng hiện nay là, thực tiễn khắc nghiệt của đời sống và sự phát triển đang chứng minh: khi anh ngồi trên ghế quá lâu, anh sẽ đổ đốn.

Sự đổ đốn có thể khiến cho đất nước từng là cường quốc châu Phi như Zimbabwe thực hành 'cân hàng kg tiền' để mua trứng hay thậm chí, biến một quốc gia 'giàu nứt đổ vách'  như Venezuela trở thành một quốc gia mà nhân dân phải móc bọc rác để tìm thức ăn.