Bauxite Việt Nam

Chu Mộng Long

Một luật nào đó sinh ra đối với nghề viết, bao gồm báo chí và văn học, theo quan điểm của K. Marx, ở nhà nước độc tài, chỉ có thể là Luật kiểm duyệt. Thay bằng Luật kiểm duyệt, ở nhà nước dân chủ văn minh, là Luật tự do báo chí và tự do sáng tạo, tức Luật chống kiểm duyệt để đảm bảo quyền tự do của nghề viết.

1) Bán chất của viết là tự do, đó là "bản chất dũng cảm, có lý tính, có đạo đức của tự do", cho nên nó không phải tuân theo điều luật nào ngoài một thứ luật, đó là luật của ngôn ngữ. Luật của ngôn ngữ yêu cầu một lối viết chân thực, đúng, hay, thuyết phục người đọc, ngoài ra không có yêu cầu nào khác. Còn tinh thần của sự viết với tư cách là một chủ thể có ý hướng, nó có quyền tự do bày tỏ, tự do bộc lộ chính kiến trước hiện thực muôn màu muôn vẻ của sự sống. Do đó, cái tinh thần đó không thể bị ràng buộc bởi bất cứ điều luật áp đặt nào. Trong khi đó, mọi điều luật do kẻ thống trị tạo ra thường đều quy về một hình thức duy nhất phục vụ cho lợi ích của chính kẻ thống trị. Marx cáo buộc luật kiểm duyệt là cái nhà tù nhốt toàn bộ vườn hoa tinh thần của con người vào trong một chiếc rọ trang trí bằng hai chữ "văn minh": "Các anh ca ngợi tự nhiên muôn màu muôn vẻ, vô cùng phong phú. Các anh không đòi hoa hồng phải có mùi thơm của hoa violet, nhưng tại sao cái phong phú nhất, tức là tinh thần lại chỉ được tồn tại dưới một hình thức duy nhất mà thôi"? (Toàn tập, T1, tr.154, Mega).