31/12/2012

Quán tính xã hội Việt Nam

An Đặng

Một cỗ xe lớn thường có tải trọng lớn và rất khó thay đổi vận tốc. Nhưng không phải là không thể thay đổi được. Archimedes nói "Hãy cho tôi một điểm tựa tôi sẽ nâng cả trái đất lên".

Xã hội Việt Nam đã từng là một cỗ xe vận động ù lì với cơ chế xáo mòn trì trệ. Nhưng các dấu hiệu rõ ràng cho thấy là cỗ xe này đang thay đổi quán tính. Sự phát triển truyền thông xã hội và hội nhập toàn cầu là lực đẩy của xã hội dân sự Việt Nam. Một khi quán tính của cỗ xe thay đổi thì không gì có thể cản trở được nó, vì đó là một cỗ xe khổng lồ, ai cản trở sẽ bị nghiền nát. Người khôn ngoan là người biết nương theo quán tính của chiếc xe để lèo lái cỗ xe theo chiều hướng tích cực của riêng nó. Cỗ xe Việt Nam hiện đang được gia tốc và quán tính không ngừng tăng lên.

Đã đến lúc người lãnh đạo Việt Nam không thể bàng quan trước quán tính của cỗ xe Việt nam với gần 90 triệu người dân đang ngày càng thích nghi dần với văn hóa dân chủ. Chính quyền Việt Nam không thể mãi coi thường khối người 90 triệu và cho rằng chẳng có gì có thể làm mình phải xem xét lại cơ chế, hay phải coi lại cách phục vụ dân nước của mình. Người tinh ý và hiểu tâm lý xã hội có thể nhận thấy rằng đã tới thời điểm mà bất cứ chính sách kiểm soát xiết chặt nhân quyền nào cũng chỉ mang lại phản tác dụng. Họ nên hiểu tâm lý bị đè nén của xã hội. Chính quyền càng ngăn chặn blog thì càng có nhiều người viết blog, chính quyền càng không chia sẻ sân chơi chính trị với người dân thì càng tự cô lập chính mình. Cũng như chiếc lò xo khi đã nén thì bước tiếp theo không gì khác là sự bật tung, sức bật càng mạnh nếu sức nén càng được tích lũy.

Cỗ xe Việt Nam đã thay đổi quán tính, một quán tính mới đầy hứng khởi đang ngày càng được tích tụ và xã hội dân sự đang tiến lên phía trước mà không một ai có thể cản lại được. Đã đến lúc người lãnh đạo khôn ngoan hiểu rằng, để tồn tại và giữ được ghế của mình trong chính quyền thì họ phải lắng nghe và phục vụ người dân, vì thiên chức của một chính phủ không gì khác là phục vụ lợi ích của dân nước, chứ không phải khư khư lợi ích cho một thiểu số đặc quyền đặc lợi hay một đảng phái. Lãnh đạo Việt Nam phải nhìn nhận rằng trong khối 90 triệu dân kia không thiếu gì những lãnh đạo kiệt xuất, quả cảm và đầy tri thức. Nhà tù của chính quyền cộng sản chuyên chế không thể đủ rộng để bắt bớ hết những con người không ngừng lên tiếng cho một xã hội dân sự.

A.Đ.

Tác giả gửi trực tiếp cho BVN