19/04/2019

Tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới (RSF) xếp hạng 176/180 cho tự do báo chí Việt Nam

RSF: Việt Nam xuống hạng 176 về tự do báo chí

Thụy My

media

Nhà hoạt động Lê Đình Lượng tại phiên tòa ở Nghệ An, 16/08/2018.VNA/Bich Hue via REUTERS

Trong bản báo cáo về tự do báo chí năm 2019 do tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới (RSF) công bố hôm nay 18/04/2019, Việt Nam đã bị đánh sụt một hạng, đứng thứ 176/180 quốc gia. Tương tự đối với Trung Quốc, nay xuống hàng 177. Báo cáo đánh giá tình hình năm nay u ám hơn năm ngoái, nhận định « Hận thù đối với các nhà báo nay đã biến thành bạo lực ».

Riêng về Việt Nam, RSF cho rằng các blogger và nhà báo công dân – nguồn thông tin độc lập duy nhất trong một quốc gia mà toàn bộ báo chí đều theo lệnh của đảng Cộng Sản – là mục tiêu thường xuyên của nạn trấn áp. Bạo lực từ công an mặc thường phục liên tục xảy ra. Chính quyền viện dẫn Luật Hình sự đặc biệt là các điều 79, 88 và 258 để kết án các blogger tội « âm mưu lật đổ chính quyền », « tuyên truyền chống Nhà nước », hay « lợi dụng tự do dân chủ ».

Trong hai năm gần đây, nhiều nhà báo công dân đã bị trục xuất hoặc lãnh các bản án tù nặng nề vì các bài viết của họ, thậm chí có người bị 20 năm tù. Hiện nay khoảng 30 nhà báo và blogger vẫn đang bị giam cầm, và thường bị đối xử tệ hại.

RSF nhắc lại hồi cuối năm 2017 quân đội đã tiết lộ về « Lực lượng 47 » gồm 10.000 dư luận viên có nhiệm vụ bảo vệ đảng, tấn công những tiếng nói ly khai trên internet. Và đến đầu năm 2019, Luật An ninh mạng bắt đầu có hiệu lực, các trang web bị buộc phải lưu trữ các dữ liệu của người sử dụng trên lãnh thổ Việt Nam để cung cấp cho chính quyền khi được yêu cầu.

Phóng Viên Không Biên Giới nhận định tình hình Việt Nam có sự tương đồng với Trung Quốc, cho rằng Bắc Kinh đã xuất khẩu « mô hình đàn áp », « dựa trên sự giám sát chặt chẽ thông tin nhờ công nghệ ».

Nhìn chung trên thế giới, chỉ có 24% quốc gia được đánh giá tình hình « tốt » và « khá tốt » về tự do báo chí, so với năm ngoái là 26%. Na Uy vẫn đứng đầu danh sách, Phần Lan thứ nhì, còn Turkmenistan nay giành mất vị trí chót bảng của Bắc Triều Tiên, Bình Nhưỡng được lên hạng 179/180.

T.M.

Nguồn: http://vi.rfi.fr/viet-nam/20190418-rsf-viet-nam-xuong-hang-176-ve-tu-do-bao-chi

‘Bắt nhà báo ở nước ngoài, VN không đếm xỉa tới luật pháp quốc tế’: RSF

Hoài Hương-VOA

Ảnh Tư liệu: Tổ chức Phóng viên Không Biên giới hàng năm ra phúc trình đánh giá tình hình tự do báo chí trên thế giới. AFP PHOTO / BERTRAND GUAY

Ảnh Tư liệu: Tổ chức Phóng viên Không Biên giới hàng năm ra phúc trình đánh giá tình hình tự do báo chí trên thế giới. AFP PHOTO / BERTRAND GUAY

Tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới (RSF) hôm nay, 18/04/2019, công bố phúc trình về tự do báo chí năm 2019, trong đó đánh giá Việt Nam rớt một hạng, xuống vị trí 176/180 quốc gia, tức là ở cuối bảng. VOA-Việt ngữ phỏng vấn ông Daniel Bastard, đại diện RSF ở Paris.

Trong phúc trình năm 2019, RSF nói tình hình tự do báo chí trên thế giới đã trở nên u ám, và tại nhiều nơi, “lòng hận thù đối với các nhà báo đã biến thành bạo lực”. Tại khu vực Á Châu-Thái Bình Dương, RSF đặc biệt nêu bật hai nước Trung Quốc và Việt Nam, nói rằng hai nước này bấy lâu nay đã ở cuối bảng, nay lại rớt thêm một hạng. Xếp hạng 176, Việt Nam đứng ngay trên Trung Quốc, hạng 177.

Trao đổi với VOA-Việt ngữ từ Paris, đại diện RSF đặc trách Châu Á Daniel Bastard nhận định về tầm quan trọng của đánh giá tụt hạng đối với Việt Nam trong phúc trình mới nhất.

“Thứ hạng của Việt Nam trong rất nhiều năm qua đã quá thấp rồi, tưởng như không thể nào tệ hơn được nữa, tụt một hạng khi đã ở đáy bảng rồi thì rõ rệt là một dấu hiệu cho thấy tình hình đã xấu đi rất nhiều.”

RSF nói rằng tại Việt Nam, nơi mà tất cả truyền thông báo chí tất tất đều do nhà nước kiểm soát, các nhà báo đều phải làm theo chỉ thị của Đảng Cộng sản, thì các blogger và nhà báo công dân là những nguồn thông tin độc lập duy nhất. Và thành phần này đã trở thành mục tiêu thường xuyên bị trấn áp.

Từ khi ông Nguyễn Phú Trọng đảm nhiệm cả hai chức vụ cao nhất nước, Chủ tịch nước và Tổng Bí Thư Đảng Cộng Sản, thì mức độ đàn áp đã trở nên "kinh hoàng"

Tổ chức Phòng viên Không Biên giới- RSF

RSF lưu ý về những hành vi bạo lực của công an mặc thường phục xảy ra thường xuyên tại Việt Nam. Và chính quyền ngày càng dựa vào các điều khoản mơ hồ trong Bộ Luật Hình sự như điều 79, 88 và 258 để kết án, bỏ tù dài hạn các blogger và nhà báo công dân về các tội “âm mưu lật đổ chính quyền”, “tuyên truyền chống Nhà nước”, hay “lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích nhà nước vv…”

Một trong những trường hợp được RSF đặc biệt lưu tâm là trường hợp nhà báo độc lập Trương Duy Nhất, bị bắt cóc ở Bangkok, sau khi ông đã nộp hồ sơ xin tị nạn với Liên Hiệp Quốc. Ông Daniel Bastard nói về trường hợp này:

“Việc ông Nhất bị bắt cóc ở Bangkok là điều rất đáng lo ngại, bởi vì điều đó có nghĩa là Việt Nam không thiết gì đến luật pháp quốc tế khi cả gan bắt cóc một nhà báo công dân bên ngoài nước Việt Nam.”

Đáng lo ngại hơn nữa, theo ông Bastard, là vai trò của nhà chức trách Thái Lan trong vụ bắt ông Trương Duy Nhất.

“Một khía cạnh khác của trường hợp này là gần như rõ rệt nhà chức trách Thái Lan đã toa rập với gián điệp Việt Nam, hoặc ít nhất, là nhắm mắt làm ngơ để phía Việt Nam tự do thực hiện ý định của mình.”

Courtesy photo: Nhà báo độc lập Trương Duy Nhất ở Bangkok, sau khi nộp đơn xin tị nạn với LHQ, ngay trước khi bị bắt cóc đưa về VN.

Courtesy photo: Nhà báo độc lập Trương Duy Nhất ở Bangkok, sau khi nộp đơn xin tị nạn với LHQ, ngay trước khi bị bắt cóc đưa về VN.

Đại diện của RSF ở Paris nói vụ bắt cóc ông Trương Duy Nhất là không có tiền lệ bởi vì nạn nhân là một nhà báo độc lập, ông Bastard nhắc tới vụ Trinh Xuân Thanh bị bắt cóc ở bên Đức, nhưng theo ông trường hợp của ông Thanh khác bởi vì trong tư cách cựu Chủ tịch Công ty cổ phần Xây dựng PetroVietnam, ông Thanh là một quan chức nhà nước.

RSF nói rằng từ khi ông Nguyễn Phú Trọng đảm nhiệm cả hai chức vụ cao nhất nước, Chủ tịch nước và Tổng Bí Thư DCS, thì mức độ đàn áp đã trở nên "kinh hoàng". Nhiều nhà báo công dân đã bị trục xuất, nhiều người khác lãnh các bản án tù lâu năm, thậm chí, có người bị tuyên án 20 năm tù, vì những bài viết của họ.

Theo RSF thì hiện có trên dưới 30 nhà báo, cả chuyên nghiệp lẫn nghiệp dư, và bloggers bị giam cầm tại Việt Nam, nhiều người trong số này bị đối xử tệ hại.

RSF còn lưu ý về “Lực lượng 47” gồm 10.000 dư luận viên có nhiệm vụ bảo vệ đảng và lãnh đạo, tấn công những tiếng nói bất đồng hay chỉ trích trên mạng. RSF cũng nhắc đến Luật An ninh mạng bắt đầu có hiệu lực từ đầu năm 2019, nói rằng cả “lực lượng 47” lẫn luật an ninh mạng đã giúp cho Việt Nam có thêm những công cụ để bóp nghẹt tự do báo chí.

Đại diện RSF Daniel Bastard kêu gọi Việt Nam hãy ngưng đàn áp các nhà báo, blogger, và ngưng ngăn chặn tự do thông tin.

“Đàn áp tự do báo chí, đàn áp những người chỉ muốn phổ biến thông tin có thể phương hại tới nền kinh tế Việt Nam. Luật an ninh mạng có hiệu lực từ ngày đầu năm nay, nếu thi hành đầy đủ, sẽ rất có hại cho kinh tế Việt Nam bởi vì ngày nay tất cả các hoạt động kinh doanh đều dựa trên Facebook và thông tin tự do trên mạng. Thế cho nên trấn áp tự do ngôn luận cũng dẫn tới trấn áp tự do thương mại.”

Trên bảng xếp hạng về chỉ số tự do báo chí, Na Uy vẫn đứng đầu trong cương vị nước có nhiều tự do báo chí nhất, Phần Lan về nhì. Cuối bảng, nước được coi là đàn áp tự do báo chí khốc liệt nhất, là Turkmenistan, và áp chót là Bắc Triều Tiên, hạng 179/180.

H.H.

Nguồn: https://www.voatiengviet.com/a/bat-nha-bao-o-nuoc-ngoai-vn-khong-ly-gi-toi-luat-phap-quoc-te/4881798.html

TQ và VN gần chạm đáy 180 nước về tự do báo chí của RSF

VN

RSF nói báo chí chính thống ở Việt Nam bị cấm thảo luận nhiều chủ đề

Reporters Sans Frontiers (RSF), Tổ chức Phóng viên Không biên giới xếp Trung Quốc ở vị trí 177 và Việt Nam 176 trong bảng World Press Freedom Index 2019, đánh giá tình trạng tự do báo chí toàn cầu.

RSF, có trụ sở ở Paris, Pháp trong bảng xếp hạng 180 nước trên thế giới về tự do báo chí đã đặt Việt Nam và Trung Quốc ở vị trí gần cuối.

RSF cho rằng tình trạng đó xảy ra ở hai nước châu Á là vì "tập trung quyền lực vào tay hai chủ tịch nước, Tập Cận Bình ở Trung Quốc và Nguyễn Phú Trọng ở Việt Nam".

"Ở hai nước này, tầng lớp cầm quyền trấn áp mọi thảo luận trong truyền thông do nhà nước kiểm soát, đồng thời truy bức không ngừng nghỉ những nhà báo công dân (citizen-journalists) dám nêu quan điểm bất đồng."

Chừng 30 nhà báo chuyên nghiệp và không chuyên nghiệp bị cầm giữ ở Việt Nam-Reporters Sans Frontiers

Nhưng Việt Nam có vẻ còn kém Trung Quốc về việc bắt giữ nhà báo chuyên và không chuyên.

"Chừng 30 nhà báo chuyên nghiệp và không chuyên nghiệp bị cầm giữ ở Việt Nam, còn con số gần đông gấp đôi bị giam giữ tại Trung Quốc."

RSF cũng coi Trung Quốc là nước hiện đang có mô hình phản dân chủ kiểu Orwellian (theo dõi toàn dân ngày đêm, như George Orwell, nhà văn Anh tưởng tượng ra trong cuốn 1984) bằng công nghệ giám sát hiện đại.

Nước láng giềng của Việt Nam là Lào cũng bị tụt hạng, xuống thứ 171, vì ngăn nhà báo vào đưa tin về vụ vỡ đập tháng 7/2018.

Bắc Triều Tiên nằm ở vị trí 179, tăng lên một bậc nhờ việc mở ra dù chỉ là hình thức, qua hội nghị thượng đỉnh Kim Jong-un - Trump.

Như thế, Bắc Triều Tiên "tiến bộ" hơn Turksmenistan, nước Trung Á ở vị trí 180, đáy của bảng xếp hạng tự do báo chí 2019.

Tình hình chung cho tự do báo chí toàn cầu được RSF cho là không khả quan.

Ngoài kiểm duyệt, chặn mạng còn có nạn tự kiểm duyệt, đe dọa, áp bức nhà báo.

Ngay cả Hoa Kỳ cũng bị tụt ba bậc, xuống thứ 48, và vào nhóm 'báo động màu cam' nơi tự do báo chí bị cho là 'có vấn đề'.

VN

Đoàn VN trả lời câu hỏi tại phiên họp ở Geneva 12/03 về nhân quyền

Nga tụt một bậc, xuống thứ 149, Ba Lan tụt một bậc, xuống thứ 59, và Pháp cũng bị tụt một bậc, xuống thứ 32, chủ yếu vì nhà báo bị tấn công khi đưa tin biểu tình Áo Vàng.

Khác biệt quan điểm

Những quyền tự do cơ bản của công dân Việt Nam được quy định rõ trong Hiến pháp và pháp luật Việt Nam... được tôn trọng và bảo đảm trên thực tế - Bà Lê Thu Hằng

Tuy Việt Nam không công nhận báo chí tư nhân nhưng cũng luôn khẳng định nước này có tự do báo chí, và bác bỏ các quan điểm phê phán.

"Việt Nam thừa nhận quyền tự do báo chí đã được quy định trong Tuyên ngôn, Công ước (quốc tế); đồng thời, căn cứ vào thực tiễn đất nước đã cụ thể hóa thành những quy định trong hệ thống luật pháp để mọi tổ chức và công dân thực hiện."

"...luật pháp quốc tế cũng như pháp luật các quốc gia đều thừa nhận quyền tự do báo chí, tự do ngôn luận trên báo chí của mọi tổ chức, cá nhân, nhưng cũng khẳng định, đó không phải là quyền "tự do tuyệt đối".

Lê Thu Hằng

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao VN, bà Lê Thị Thu Hằng nói hồi tháng 3/2019: "Những quyền tự do cơ bản của công dân Việt Nam được quy định rõ trong Hiến pháp và pháp luật Việt Nam, phù hợp với các Công ước quốc tế về quyền con người mà Việt Nam là thành viên, được tôn trọng và bảo đảm trên thực tế."

"Khi thực hiện quyền này, con người phải chịu những hạn chế nhất định nhằm bảo vệ lợi ích chung của xã hội, nhà nước, của người dân," theo bài 'Tự do báo chí là tự do thực hành chân lý và tuân thủ pháp luật' trên tạp chí Quốc phòng Toàn dân hồi 2018.

Tháng 3/2019, báo cáo nhân quyền hàng năm của Bộ ngoại giao Mỹ nói chính phủ Việt Nam "hạn chế tự do học thuật và các sự kiện văn hóa".

Đáp lại chỉ trích này, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao VN, bà Lê Thị Thu Hằng nói;

"Những quyền tự do cơ bản của công dân Việt Nam được quy định rõ trong Hiến pháp và pháp luật Việt Nam, phù hợp với các Công ước quốc tế về quyền con người mà Việt Nam là thành viên, được tôn trọng và bảo đảm trên thực tế."

Nguồn: https://www.bbc.com/vietnamese/world-47975994