Bauxite Việt Nam

Trần Thanh Cảnh

Theo dõi một vụ án "nhận hối lộ" đình đám trong ngành y tế - Tôi mới chợt nhận ra: đó là câu chuyện con đường đi của dòng tiền!

Cô cháu gái con ông bạn, rất giỏi – Du học USA xong, ở lại, làm giám đốc bán hàng của một công ty lừng lẫy chuyên về thiết bị y tế cao cấp. Có lần cháu thắc mắc: "Thiết bị công ty cháu bán khắp thế giới, cả Đông Nam Á mua, chỉ riêng Việt Nam không có trong danh sách khách hàng. Tại sao vậy?"

Tôi cũng không lý giải nổi, dù đã thấy rõ mười mươi, rất nhiều máy móc thiết bị y tế của công ty này hiện diện trong các bệnh viện Việt Nam từ lâu.

Đúng là một sự kỳ lạ...

Dịp gần đây, theo dõi một vụ án "nhận hối lộ" đình đám trong ngành y tế - Tôi mới chợt nhận ra: đó là câu chuyện con đường đi của dòng tiền!

Bên B [công ty buôn bán thiết bị y tế Việt Nam] sẽ tới chào bán cho bên A [bệnh viện] một thiết bị đắt tiền, đặc chủng. Hai bên sẽ đàm phán [kín] thỏa thuận mức phần trăm (%) hoa hồng – Điều này mua của chính hãng công ty USA không có.

Ở Việt Nam ta, giá bán hàng [thuốc, dụng cụ, thiết bị y tế] vào bệnh viện là bao nhiêu, có một thời là do...bên A quyết định –Điều này thế giới không hiểu nổi đâu!.

Ví dụ, bên B mua máy là 10 triệu USD [giá gốc], về thống nhất với bên A là bán vào bệnh viện giá 30 triệu USD. Phần chênh lệch 20 triệu USD kia, hai bên [A- B] thỏa thuận cùng nhau chia chác.

Thỏa thuận xong rồi, bên B bèn đi lập [hoặc đã lập sẵn] các công ty con ở Hongkong, Singapore... dùng tư cách pháp nhân của các công ty này mua bán với công ty USA, rồi mua bán [khống] lòng vòng với nhau, đẩy giá máy móc thiết bị sao cho khi xuất về Việt Nam đúng 30 triệu USD như thỏa thuận. Xong.

Dĩ nhiên thủ tục hóa đơn chứng từ, chi phí thuế má bên B phải xử lý hạch toán gọn ghẽ vào trong mục "chi phí quản lý doanh nghiệp" của hệ thống các công ty con của mình!

Ông chủ bệnh viện [giám đốc - bên A] chỉ việc ký và nhận món tiền phần trăm đã thỏa thuận kia. Dĩ nhiên công ty bán hàng [bên B] họ cũng chẳng ngọng gì mà không tự chia cho mình những phần thơm tho của con ngỗng quay mang tên "tiền ngân sách nhà nước chi cho y tế" đó!

A, B thế là vui vẻ cả!

Giá thành máy móc trang thiết bị lên cao thì tính khấu hao cao, và đổ hết vào chi phí khám chữa bệnh, dội thẳng xuống đầu bệnh nhân. Bao nhiêu chẳng phải chịu, nhất là với những bệnh thập tử nhất sinh như K chẳng hạn...

Đó là mua trang thiết bị từ tiền ngân sách. Còn vụ mua theo kiểu hợp tác công - tư, về cơ bản cũng vậy. Cũng vẫn đội giá mua lên, ăn chia với nhau trước, rồi chi phí hoàn vốn sẽ vẫn do...bệnh nhân chịu!

Câu chuyện vì sao các bệnh viện Việt Nam [trước đây ít lâu] không mua trực tiếp trang thiết bị y tế tại công ty gốc của Mỹ, chính xác đã được lý giải ngọn ngành như vậy. Hy vọng thời bây giờ, các lỗ hổng đó đã được bịt lại bằng các chính sách thích hợp.

T.T.C.

Nguồn: FB Canh Tranthanh