Bauxite Việt Nam

Thu Hằng - 24/02/2026

Ngày 24/02/2026 đánh dấu tròn 4 năm Nga phát động cuộc chiến xâm lược Ukraina. Nhiều nguyên thủ, lãnh đạo chính phủ châu Âu đã đến Kiev để thể hiện tình đoàn kết, ủng hộ Ukraina trong cuộc chiến đẫm máu nhất kể từ Thế Chiến II và chưa có hồi kết. Tổng thống Volodymyr Zelensky khẳng định Ukraina nỗ lực hết sức để bảo đảm một nền hòa bình vững mạnh. 

Trước khu tưởng niệm các binh sĩ Ukraina hy sinh để bảo vệ tổ quốc, tại quảng trường Độc Lập, thủ đô Kiev, ngày 23/02/2026.  AFP - HENRY NICHOLLS

Trên mạng X, chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen khẳng định, chuyến thăm Kiev của bà là «thông điệp rõ ràng gửi tới người dân Ukraina và kẻ xâm lược: chúng ta sẽ không đầu hàng cho đến khi hòa bình được lập lại». Sau khi dự «lễ tưởng niệm», bà Ursula von der Leyen và chủ tịch Hội đồng Châu Âu António Costa đến thăm một cơ sở năng lượng của Ukraina bị hư hại do các cuộc tấn công của Nga. Sau đó, hai nhà lãnh đạo châu Âu và tổng thống Ukraina tham gia cuộc họp trực tuyến với các đồng minh của Kiev trong Liên minh các nước tình nguyện.

Trên mạng X, ngoại trưởng Ukraina Andriy Sybiga bày tỏ «vui mừng được đón 8 nhà lãnh đạo Bắc Âu và vùng Baltic, những đồng minh chân thành và thân thiết của chúng ta trong việc bảo vệ tự do, công lý và sự thật».

Sau bốn năm chiến tranh, tổng thống Nga Vladimir Putin «đã không đạt được các mục tiêu» và người dân Ukraina đã bảo vệ được đất nước. Trong thông điệp video, tổng thống Zelensky tái khẳng định: «Chúng ta muốn hòa bình - một nền hòa bình vững mạnh, xứng đáng và lâu dài».

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng nhấn mạnh đến «ba thất bại» của Nga trên các mặt trận «quân sự, kinh tế và chiến lược». Trên mạng X ngày 24/02, ông viết: cuộc xâm lược của Nga «đã củng cố NATO - tổ chức mà họ tìm cách ngăn chặn sự mở rộng, đoàn kết các nước châu Âu mà họ muốn làm suy yếu, và phơi bày sự mong manh của chủ nghĩa đế quốc của thời đại khác». Nguyên thủ Pháp khẳng định châu Âu sẽ luôn «sát cánh với Ukraina» hiện là «tuyến phòng thủ đầu tiên của châu lục».

Tuy nhiên, đợt trừng phạt thứ 20 của Liên Hiệp Châu Âu đã không được thông qua ngày 23/02 do Hungary phủ quyết. Theo AFP, việc này cũng ngăn cản khoản vay 90 tỷ euro dành cho Ukraina và đã được các nhà lãnh đạo Liên Âu nhất trí tháng 12/2025. Cùng ngày, thủ tướng Slovakia Robert Fico thông báo ngừng cung cấp điện khẩn cấp cho Ukraina cho đến khi khôi phục nguồn dầu lửa Nga thông qua đường ống Druzhba đi qua Ukraina. Chính quyền Kiev nêu lý do đường ống bị hỏng vì Nga oanh kích.

CSIS: Hơn 300.000 quân Nga và hơn 100.000 lính Ukraina tử trận

Hồi đầu tháng 2/2026, khi trả lời phỏng vấn của đài truyền hình Pháp France 2, tổng thống Ukraina Volodymyr Zelensky thừa nhận, kể từ khi Nga xâm lược ngày 24/02/2022, 55.000 binh sĩ Ukraina bị thiệt mạng, một con số được coi là thấp hơn đáng kể so với thực tế, khi có đến hàng chục nghìn người mất tích. Quân đội Nga không cho biết con số thiệt hại nhân mạng. Dựa trên dữ liệu công khai, ban tiếng Nga đài BBC tiếng Nga và trang mạng truyền thông Nga Mediazona, đưa ra con số hơn 177.000 binh sĩ tử trận.

Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), ở Mỹ, ước tính có tới 325.000 binh sĩ Nga và từ 100.000 đến 140.000 binh sĩ Ukraina thiệt mạng kể từ năm 2022.  

Về phía thường dân Ukraina, theo thống kê mới nhất của Liên Hiệp Quốc năm 2025, gần 15.000 người chết và 40.600 người bị thương, nhưng con số nạn nhân thực tế «có lẽ cao hơn đáng kể».

Theo một phân tích của AFP dựa trên dữ liệu từ Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW), quân đội Nga đã chiếm được 4.524 km² lãnh thổ Ukraine trong năm 2025, nhiều hơn so với năm 2024. Nga hiện chiếm đóng gần 20% lãnh thổ Ukraina, tuy nhiên, khoảng một phần ba đã nằm dưới sự kiểm soát của lực lượng Nga hoặc thân Nga trước tháng 2/2022.

Sau các chiến dịch lớn của cả hai bên trong năm 2022 và 2023, xung đột đã biến thành một cuộc «chiến tranh tiêu hao», với những bước tiến chậm và chịu nhiều tổn thất.

Trợ giúp nhân đạo cho Ukraina vẫn được duy trì

Chi phí tái thiết Ukraina sau chiến tranh ước tính gần 600 tỷ đô la, theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới, Liên Hiệp Quốc, Liên Âu và Kiev, công bố hôm qua, 23/02/2026. Tuy nhiên, «tái thiết» là một tương lai xa vời trong bối cảnh chưa có dấu hiệu nào cho thấy xung đột có thể sớm chấm dứt. Trợ giúp nhân đạo và các hỗ trợ phát triển là ưu tiên hàng đầu trong hiện tại.

Theo nhiều quan chức Liên Hiệp Quốc, như đại diện của Liên Hiệp Quốc, Matthias Schmale, hay Danielle Bell, đại diện Phủ Cao ủy Nhân quyền tại Kiev, được Le Monde hôm qua 23/02 trích dẫn, chính quyền Ukraina đã phối hợp hiệu quả với các tổ chức quốc tế trong các nỗ lực giảm bớt đau khổ cho người dân.

Đơn cử như Cao ủy Tỵ nạn Liên Hiệp Quốc (UNHCR), kể từ năm 2022, đã 500.000 lần can thiệp để hỗ trợ sửa chữa một phần trong số 2,5 triệu ngôi nhà bị chiến tranh tàn phá, để các gia đình không phải sơ tán. Vẫn theo UNHCR, có đến 150.000 người phải di dời trong năm 2025 ra khỏi các vùng chiến sự, nhưng không có tình trạng người dân buộc phải sơ tán do mùa đông lạnh giá, bất chấp việc Nga liên tục tấn công vào hệ thống năng lượng Ukraina, khiến hàng triệu người thường xuyên phải sống trong tình trạng mất điện.

Pháp là một trong những nguồn viện trợ nhân đạo quan trọng đối với Ukraina từ 4 năm nay. Từ Kiev, thông tín viên Théo Renaudon gửi về bài phóng sự:

Chiếc xe tải đã đến nơi sau cuộc hành trình sáu ngày. Người tài xế cho biết chuyến đi diễn ra tốt đẹp. Xe từ Pháp sang Đức, rồi Ba Lan và cuối cùng là Ukraina. Người lái xe mở cửa, trên xe có nhiều thùng hàng lớn. Người phụ trách của hiệp hội mang tên Ukraina trước hết, cô Eugénie Narsissian, cho biết, chuyến xe chở các phương tiện tẩy trùng, tã bỉm cho trẻ em, chân tay giả, các trang thiết bị y tế, và cả một máy phát điện cho nơi trú ẩn. Theo cô Eugénie Narsissian, viện trợ nhân đạo ngày càng khó tiếp cận trong khi người dân cần đến hơn bao giờ hết. 

Qua điện thoại, chủ tịch Hiệp hội Vendée Ukraina, Jean-Claude Lochon, người đích thân chất hàng lên chuyến xe tải tại Pháp hồi tuần trước. Việc giúp đỡ Ukraina đã là công việc hàng ngày của ông trong suốt bốn năm vừa qua. Hàng tháng Hiệp hội Vendée Ukraina điều ít nhất một chuyển xe tải hàng viện trợ đến Ukraina. Chiếc xe tải lại tiếp tục chuyến đi, điểm đến tiếp theo sẽ là Odessa, ở miền nam đất nước.  

Người Ukraina tỵ nạn ở nước ngoài có thể nộp đơn đòi Nga bồi thường

Hội Đồng Toàn Châu Âu, hôm qua, 23/02/2026, khuyến khích «những người tỵ nạn Ukraina buộc phải định cư ở nước ngoài nộp đơn yêu cầu bồi thường cho những thiệt hại mà họ phải gánh chịu». Trong số 15 hậu quả chiến tranh có thể yêu cầu bồi thường, có việc buộc phải di dời, thân nhân chết hoặc mất tích, nhà cửa bị phá hủy, tra tấn. 

Hội Đồng Toàn Châu Âu cho biết đã nhận được 110.000 đơn yêu cầu bồi thường. Theo Cao ủy Liên Hiệp Quốc về Người tỵ nạn (UNHCR), khoảng 6,8 triệu người buộc phải rời bỏ Ukraina.

Nơi tiếp nhận đơn đòi bồi thường là Cơ quan Đăng ký Thiệt hại với Ukraina, thuộc Hội Đồng Toàn Châu Âu, thành lập năm 2023, có trách nhiệm ghi nhận các vi phạm nhân quyền xảy ra trong chiến tranh nhằm xác định tổng số tiền mà Nga phải trả cho Ukraina trong tương lai.

T.H.

Nguồn: RFI