Bauxite Việt Nam

Mai Phan Lợi 

Những đảng viên, cựu binh lợi dụng vụ việc để mở rộng đấu tố, tấn công các tổ chức, cá nhân đang thực thi đường lối đối ngoại mở, kinh tế tư nhân, giáo dục khai phóng – cần phải được xem xét trách nhiệm theo Quy định 207 và quy định trước đó. 

Vì nếu không, chúng ta sẽ rơi vào cái bẫy mà lịch sử đã cảnh báo: dùng đám đông ngây thơ để tự đánh vào nền tảng kinh tế – nguồn sống, vào đại đoàn kết, vào chính di sản kiến tạo của Hồ Chí Minh.

Tôi đọc Nghị quyết 23-NQ/TW về công tác người Việt Nam ở nước ngoài do Tổng Bí thư Tô Lâm ký ngày 2/8/2026, ngay sau cao trào tranh luận Học và làm theo Bác biến thành đấu tố nhân vụ sách Nguyễn Thành Nam. 

Nghị quyết có một câu làm tôi phải dừng lại: Đảng, Nhà nước luôn trân trọng, cầu thị, lắng nghe mọi ý kiến đóng góp xây dựng, kể cả những quan điểm khác biệt nhưng không phương hại đến lợi ích quốc gia - dân tộc. "Đề cao tinh thần hoà hợp dân tộc; xoá bỏ định kiến, gác lại quá khứ, hướng tới tương lai".

Trước đó ít ngày, Quy định 207-QĐ/TW ngày 26/7/2026 về 19 điều đảng viên không được làm cũng do Tổng Bí thư ký. Hai văn bản, một mở, một siết, nhưng cùng một logic: Hoà hợp phải đi cùng kỷ luật.

Hoà hợp là tư tưởng gốc của Bác

Nghị quyết 23 nhắc lại: "Người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của cộng đồng các dân tộc Việt Nam... là bộ phận đặc biệt trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc, không phân biệt dân tộc, tôn giáo, xuất thân, địa vị xã hội".

Từ 1946, khi Bác Hồ lãnh đạo Cách mạng vừa giành chính quyền đã gửi 14 bức thư cho phía Mỹ, bức thư ngày 16/2/1946 gửi Tổng thống Truman đề nghị “hợp tác đầy đủ”. Trong Cách mạng Tháng 8, người Mỹ là lực lượng nước ngoài duy nhất được mời dự lễ Tuyên ngôn Độc lập, trên khán đài có khẩu hiệu “Hoan nghênh phái đoàn Mỹ”. Đó là Bác.

Tháng 9/2024 tại New York, Tổng Bí thư Tô Lâm nhắc lại chính câu chuyện ấy: Chúng ta đã phải trải qua 20 năm chiến tranh, 20 năm đóng băng, mới đến ngày bình thường hoá 11/7/1995. Nếu không gác lại quá khứ, làm sao có Đối tác chiến lược toàn diện hôm nay – nơi mang về hàng trăm tỷ USD xuất khẩu, việc làm cho hàng chục triệu người?

Bài viết “Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một” nhân 50 năm thống nhất của Tổng Bí thư càng nhấn mạnh: Quá khứ là để ghi nhớ, tương lai là để kiến tạo.

Vậy mà có đảng viên đang làm ngược.

Trong cao điểm vụ sách Nguyễn Thành Nam, tôi thấy một nghịch lý đau xót: chính một số đảng viên, cựu binh lại lên mạng a dua đả phá những quan điểm “thân phương Tây”, “ủng hộ kinh tế tư nhân”, “giáo dục khai phóng”. Họ gạch chéo ảnh các trí thức, doanh nhân, thậm chí đảng viên đương nhiệm – những người đang thực hiện đúng chủ trương đổi mới, hội nhập.

Họ quên tư tưởng mà Nghị quyết 23 nhắc lại: "Phát huy điểm tương đồng, mục tiêu chung... là ý thức dân tộc, lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, khát vọng phát triển.

Và họ vi phạm thẳng Quy định 207:

- Điều 7: Tổ chức, xúi giục, tham gia các hoạt động bè phái, cục bộ gây mất đoàn kết nội bộ. Lợi dụng phản ánh, góp ý để đả kích, vu cáo, xúc phạm.

- Điều 1: Nói, viết, làm trái chủ trương của đảng.

Chủ trương của đảng hôm nay là kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng, là khoa học – đổi mới sáng tạo, là hội nhập sâu rộng. Đả phá nó, nhân danh “chống diễn biến”, chính là làm trái chủ trương.

Học Bác: Phải là kiến tạo, không phải đấu tố

Chỉ thị 07-CT/TW ngày 13/7/2026 yêu cầu Học viện Chính trị Quốc gia nghiên cứu Di sản Hồ Chí Minh, chú trọng "bản lĩnh, tư duy kiến tạo phát triển và đạo đức công vụ". Chỉ thị cũng yêu cầu coi việc học Bác là tiêu chí quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ.

Học Bác không phải là học cách gạch chéo đồng chí. Bác dạy đoàn kết đại đoàn kết. Ngay trong Dinh Độc Lập 30/4/1975, quân giải phóng còn mời nội các Dương Văn Minh ở lại ăn cơm.

Nếu Nghị quyết 23 đề cao hoà hợp với cả người từng ở “phía bên kia” đại dương, đã từng cầm súng chống lại nhau, thì tại sao chúng ta lại không hoà hợp được với nhau hôm nay – chỉ vì một quan điểm khác về giáo dục, về kinh tế?

Vụ sách Nguyễn Thành Nam cần xử lý nghiêm tác giả và NXB. Báo chí đưa tin sai phải chịu trách nhiệm theo quy trình. Nhưng những đảng viên, cựu binh lợi dụng vụ việc để mở rộng đấu tố, tấn công các tổ chức, cá nhân đang thực thi đường lối đối ngoại mở, kinh tế tư nhân, giáo dục khai phóng – cần phải được xem xét trách nhiệm theo Quy định 207 và quy định trước đó. 

Vì nếu không, chúng ta sẽ rơi vào cái bẫy mà lịch sử đã cảnh báo: dùng đám đông ngây thơ để tự đánh vào nền tảng kinh tế – nguồn sống, vào đại đoàn kết, vào chính di sản kiến tạo của Hồ Chí Minh.

Hoà hợp dân tộc không phải là khẩu hiệu cho kiều bào nghe. Hoà hợp trước hết là trong nội bộ đảng, trong nhân dân, giữa người trong nước với nhau. 

Và muốn hoà hợp thật, phải có kỷ luật phát ngôn thật, gác lại quá khứ để hướng tới tương lai, nhưng cũng phải giữ nghiêm kỷ cương của đảng, phải kỷ luật những đảng viên nói và làm trái đường lối.

Đó mới là Học Bác đúng nghĩa.

M.P.L.

Nguồn: FB Lợi Phan Mai