| Bảo Cầm (thực hiện) Dù vấn đề bauxite không có trong nghị trình của kỳ họp lần này, nhưng nhiều đại biểu (ĐB) Quốc hội (QH) vẫn bày tỏ sự lo ngại về mối nguy bùn đỏ, sau thảm họa bùn đỏ ở Hungary. Thậm chí, có ĐB ngay trước kỳ họp đã gửi thư cho Chủ tịch QH nói về vấn đề bauxite. Người gửi thư cho Chủ tịch QH là ĐB Dương Trung Quốc (ảnh). Trao đổi với PV Thanh Niên bên hành lang kỳ họp sáng 21.10, ông Quốc bày tỏ sự đáng tiếc khi không thấy QH hay Chính phủ đề cập đến vấn đề bauxite trong chương trình nghị sự của kỳ họp. “Ngày 15.10 vừa qua, tôi có gửi thư cho Chủ tịch QH Nguyễn Phú Trọng, trong đó có nêu vấn đề bauxite Tây Nguyên. Trong thư tôi nói trước hết là tôi có đọc thư của ông Nguyễn Trung gửi QH và tôi thấy đây là một văn bản rất có tính trách nhiệm, đề nghị QH nên có một thái độ trân trọng. Cho dù Bộ Công thương đã tiến hành giám sát nhưng QH vẫn phải thực hiện quyền giám sát tối cao của mình. Tối 19.10, tôi có nhận được văn bản của anh Sĩ Dũng (Phó Chủ nhiệm VPQH Nguyễn Sĩ Dũng - PV) ký, nói Chủ tịch QH đã nhận thư của tôi và chỉ đạo anh trả lời một số vấn đề. Nhưng rất tiếc là đến lúc ra QH, không thấy ai nhắc gì cả, kể cả trong báo cáo của Chính phủ. Chắc là khi đóng góp ý kiến về kinh tế - xã hội, tôi sẽ có ý kiến về việc này”, ông Quốc nói. |
| * Ông dự định sẽ phát biểu như thế nào về việc khai thác bauxite ở Tây Nguyên? - Tôi sẽ đề nghị Chính phủ báo cáo rõ với QH vì một báo cáo kinh tế - xã hội phải luôn phản ánh đầy đủ vấn đề nóng hiện nay, ít nhất để an dân, bên cạnh những vấn đề chung. Tôi rất tiếc là báo cáo Chính phủ không hề đề cập tới. * Sau thảm họa bùn đỏ ở Hungary, cá nhân ông có lo ngại gì về các dự án (DA) khai thác bauxite ở Tây Nguyên hiện nay? - Tôi rất lo. Vì ta biết Hungary là một nước có truyền thống về làm nhôm. Đương nhiên ta cũng hiểu sự cố ấy là rủi ro. Những rủi ro ấy, nhất là ở nước ta, nơi vẫn chưa có truyền thống quản lý chặt chẽ thì lại càng đáng lo. * Sau thảm họa bùn đỏ ở Hungary, đã có quốc gia trên thế giới quyết định từ chối DA khai thác bauxite để bảo vệ môi trường sinh thái. Vì lo ngại sự cố bùn đỏ xảy ra ở DA khai thác bauxite tại VN, một số nhân sĩ, trí thức đã kiến nghị xem xét lại các DA này. Ông nghĩ sao trước những kiến nghị đó? - Tôi nghĩ trước khi dừng lại hay tiếp tục DA, phải có luận chứng khoa học. Chính phủ giải trình và QH góp ý kiến. Nếu cảm thấy sự giải trình của Chính phủ làm cho mọi người yên tâm thì có thể tiếp tục, còn nếu không thì chúng ta nên thảo luận một cách hết sức minh bạch, nhất là cho người dân được nghe. Vì rõ ràng hậu quả bao giờ người dân cũng phải chịu đầu tiên. * Trong thư gửi Chủ tịch QH, ông có đề nghị nên giám sát DA bauxite từ kỳ họp này không? - Tôi đề nghị giám sát ngay tại kỳ họp này. Tất nhiên, giám sát phải là một quá trình, nhưng ít nhất tại kỳ họp này QH phải chất vấn Chính phủ, yêu cầu Chính phủ trình bày trước QH rằng đứng trước dư luận như thế, Chính phủ có cam kết như thế nào? Đây là trách nhiệm lâu dài chứ không phải trách nhiệm của một nhiệm kỳ. * Vậy theo ông phải nhìn nhận như thế nào trong trường hợp những quyết định của nhiệm kỳ trước chưa đúng hoặc chưa hợp lòng dân, để lại hậu quả về sau nhưng thường không bị xem xét trách nhiệm? - Đó cũng là vấn đề tôi đã nêu lên nhiều lần tại các kỳ họp trước, đó là việc bấm nút vô nhân sinh. Cho nên người ta chỉ biết một con số QH đồng ý hay không đồng ý, không ai biết là cá nhân nào, và điều đó làm mất đi khả năng giám sát của cử tri và nhân dân với ĐB do mình bầu chọn. Bởi vì QH ở các nước người ta coi đấy là quan trọng nhất. Cái việc anh biểu quyết như thế nào thể hiện người dân có đồng thuận hay không để quyết định có bầu người đó tiếp tục hay không. Tôi sang bên Anh, đến bây giờ mấy trăm năm họ vẫn giữ tập quán là người bỏ phiếu thuận ra cửa này, bỏ phiếu chống ra cửa kia. ĐBQH cũng cần ký vào biên bản, để công khai ở hành lang QH, bất kỳ người dân nào cũng có thể kiểm tra được chuyện của cả vài trăm năm trước. Người bấm nút thì phải chịu trách nhiệm và cử tri có ủng hộ hay không là ở sự bấm nút ấy, phát biểu ý kiến ấy.
B. C. Nguồn: Thanhnien |