07/10/2016

Yêu cầu sửa đổi Dự thảo Luật Tôn giáo và Tín ngưỡng mới - Thư ngỏ của 54 Tổ chức Nhân quyền và Xã hội Dân sự Quốc tế

THƯ NGỎ GỬI CHỦ TỊCH QUỐC HỘI VIỆT NAM

Kính gửi Bà Nguyễn Thị Kim Ngân

Chủ tịch Quốc hội Việt Nam

Đường Độc Lập – Quan Thánh

Hà Nội

Việt Nam

Thưa Bà Chủ tịch,

Chúng tôi, ký tên dưới đây, các tổ chức xã hội dân sự, viết thư này nói lên sự quan tâm của chúng tôi về Dự thảo Luật Tôn giáo và Tín ngưỡng mới tại Việt Nam. Dự thảo Luật mới, đã được sửa chữa nhiều lần và gây ra nhiều phê phán mạnh mẽ trong giới cộng đồng tôn giáo, được dự trù Quốc hội thông qua thành luật tại các khoá họp tháng 10 và tháng 11 năm 2016.

Dự thảo mới nhất đã được thảo luận tại cuộc họp cao cấp của Đảng Cộng sản và Mặt Trận Tổ quốc ngày 17 tháng 8, đồng thời gửi đến một số cộng đồng tôn giáo lấy ý kiến. Xem xét bản Dự thảo Luật đăng tải trên Trang nhà Quốc hội Việt Nam gồm có 9 chương dự thảo Luật, hàm chứa một số cải tiến, nhưng vẫn tiếp tục lưu giữ những hạn chế không thể chấp nhận đối với quyền tự do tôn giáo hay tín ngưỡng, cũng như các nhân quyền khác. Đặc biệt, những bảo đảm cơ bản cho quyền tự do tôn giáo hay tín ngưỡng tiếp tục bị xói mòn với cơ chế Đăng ký hà khắc, bó buộc, cho phép nhà nước xâm phạm quá đáng vào công việc nôi bộ các tổ chức tôn giáo. Thật như vậy, sự kiện này và những dự thảo Luật trước đây thừa kế những điều luật hay hướng dẫn có sẵn, luôn nhấn mạnh sự kiểm soát và quản lý của chính quyền trên đời sống tôn giáo. Đây là điều trái chống với tinh thần và nguyên tắc của quyền tự do tôn giáo và tín ngưỡng.

Như đã nói trên đây, Dự thảo Luật tôn giáo đã được luân lưu cho một số cộng đồng tôn giáo lấy ý kiến. Tuy nhiên, Công giáo đã nhanh chóng chống đối, với thời gian quá ngắn từ ngày 18 tới 30 tháng 8 để chuẩn bị góp ý bản Dự thảo Luật (1). Hơn nữa, các tổ chức tôn giáo độc lập không đăng ký chính quyền không được tham khảo, như trường hợp Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất.

Có một số cải tiến cần hoan nghênh trong Dự thảo Luật, gồm có điều luật cho phép thay đổi tôn giáo, không riêng quyền theo hay không theo một tôn giáo, quyền cho các tù nhân “được đọc sách tôn giáo và biểu tỏ tín ngưỡng hay tôn giáo họ”, cũng như quyền của các tổ chức tôn giáo được tham gia các sinh hoạt như giáo dục, tu luyện đức tin, chăm sóc y tế, và từ thiện xã hội.

Tuy nhiên, những khuyến cáo sau đây làm dấy lên mối quan tâm đặc biệt của các cộng đồng tôn giáo tại Việt Nam, mà các tổ chức ký tên hôm nay chia sẻ :

1. Định nghĩa tôn giáo phải nhất quán với Điều 18 trong Công ước quốc tế về các Quyền dân sự và chính trị của LHQ (ICCPR).

Trong bản Dự thảo, tôn giáo được định nghĩa như “tập họp tín đồ… được Nhà nước công nhận” (chúng tôi nhấn mạnh) (Điều 2.13). Cho thấy các thành viên của tổ chức tôn giáo nào không thể, hoặc không chịu đăng ký với chính quyền trong sự bỏ mặc hợp pháp, sẽ không được luật pháp bảo đảm cho sự tiến hành các sinh hoạt tôn giáo.

2. Đăng ký với chính quyền không thể xem như một tiền lệ thủ tục cho việc thực hiện quyền tự do tôn giáo và tín ngưỡng.

Tiến trình phức tạp và hà khắc của cơ chế Đăng ký đòi hỏi sự cho phép của chính quyền về các sinh hoạt tôn giáo, hoạt động và quy chế như một tổ chức. Sự bảo đảm phác thảo tại Điều 18 của Công ước quốc tế về các Quyền dân sự và chính trị của LHQ (ICCPR) không lệ thuộc và không thể quy định theo tiến trình nội địa về khai báo, cho phép, thừa nhận hay đăng ký.

3. Luật không cho phép các viên chức xâm phạm tuỳ tiện vào công việc nội bộ tôn giáo.

Các điều luật trong Luật mới cho phép nhà cầm quyền xâm phạm thái quá vào nội bộ của những quyết định, bổ nhiệm, tu luyện và các chương trình hoạt động của tổ chức tôn giáo. Những giới hạn trong sự biểu thị tự do tôn giáo và tín ngưỡng không bao giờ được vượt quá mục đích hay phạm vi cho phép tại Điều 18 (3) của Công ước quốc tế về các Quyền dân sự và chính trị của LHQ (ICCPR) Như lời Tiến sĩ Heiner Bielfeldt, Báo cáo viên đặc biệt LHQ về Tự do tôn giáo hay tín ngưỡng, sau chuyến viếng thăm Việt Nam năm 2014, đã nói: Cơ chế đăng ký có thể là một đề nghị của Nhà nước, nhưng không thể là sự cưỡng bách pháp lý “Registration should be an offer by the State but not a compulsory legal requirement”.

4. Ngôn ngữ mơ hồ và tiềm ẩn sự kỳ thị cần phải bãi bỏ.

Dự thảo Luật mới hàm chứa thứ ngôn ngữ mơ hồ đối với “các giá trị văn hoá truyền thống tốt đẹp” (Điều 10.1), và “gây chia rẽ dân tộc” (Điều 5.4) có thể sử dụng gây kỳ thị với các dân tộc ít người, các nhóm độc lập và những ai mà tôn giáo bị xem như “có yếu tố nước ngoài” (Điều 2.12).

5. Các điều luật cấn thiết lập những nguồn pháp lý và cơ cấu để nhân dân có quyền khiếu nại, và những ai khiếu nại sẽ được điều tra và xử lý độc lập, trong những trường hợp vi phạm được minh chứng về quyền tự do tôn giáo và tín ngưỡng.

Với tất cả những lý do trên đây, chúng tôi mạnh mẽ yêu cầu sự sửa đổi Luật mới về tôn giáo và tín ngưỡng, bằng cách tham khảo các đại diện cộng đồng tôn giáo, kể cả những cộng đồng đồng tôn giáo không được thừa nhận, tham khảo các chuyên gia về luật nhân quyền quốc tế, để bảo đảm quyển tự do tôn giáo hay tín ngưỡng tuân thủ Điều 18 trong Công ước quốc tế về các Quyền dân sự và chính trị của LHQ (ICCPR).

Chúng tôi mong mỏi được bà Chủ tịch hồi đáp. Xin gửi hồi âm về Điều hợp viên Uỷ ban Bảo vệ Quyền Làm Người Việt Nam, Penelope Faulkner tại địa chỉ Email: penelope.faulkner@gmail.com, hay Điều hợp viên Christian Solidarity Worldwide, Benedict Rogers tại địa chỉ Email: benrogers@csw.org.uk

Trân trọng.

Danh sách các chữ ký:

Benedict Rogers

East Asia Team Leader

Christian Solidarity Worldwide

Vo Van Ai

President

Vietnam Committee on Human Rights / Uỷ ban Bảo vệ Quyền Làm Người Việt Nam

Rafendi Djamin

Director of Southeast Asia and Pacific Programme

Amnesty International / Ân Xá Quốc tế

Phil Robertson

Deputy Director, Asia Division

Human Rights Watch / Theo dõi Nhân quyền

Dimitris Christopoulos

President

FIDH / Liên Đoàn Quốc tế Nhân quyền

Nina Shea

Director

Hudson Institute Center for Religious Freedom / Trung tâm Tự do Tôn giáo, Viện Hudson

Hans Aage Gravaas

Secretary General

Stefanus Alliance International

Robert Hårdh

Executive Director

Civil Rights Defenders

Jostein Hole Kobbeltvedt

Executive Director

Rafto Foundation for Human Rights / Sáng hội Nhân quyền Rafto

Nguyen Dinh Thang

CEO & President

BPSOS

Các chữ ký mới thêm:

Joshua Cooper

Executive Director

Hawai'i Institute for Human Rights / Viện Nhân quyền Hawai’i

Ven. Thich Thanh Quang

President, Executive Institute / Viện trưởng Viện Hoá Đạo

Unified Buddhist Church of Vietnam / Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất

Le Cong Cau

Chairman

Buddhist Youth Movement of Vietnam / Vụ trưởng Gia Đình Phật tử Vụ Viện Hoá Đạo, GHPGVNTN

Ven. Thich Huyen Viet

Chargé d’Affaires

Unified Buddhist Church of Vietnam Overseas / GHPGVNTN Hải ngoại

Nguyen Van Lia

The Traditional Hoa Hao Buddhist Bloc / Khối Phật giáo Hoà Hảo Thuần tuý

Tran Ngoc Suong

The Popular Council of Cao Dai Religion / Hội đồng Nhân dân Cao Đài giáo

Charles Santiago MP

Chairperson,

ASEAN Parliamentarians for Human Rights (APHR) / Dân biểu Hiệp hội Đông Nam Á (ASEAN) cho Nhân quyền

Professor the Lord Alton of Liverpool

UK All-Party Parliamentary Group on International Religious Freedom or Belief / Nhóm Dân biểu Vương quốc Anh cho Tự do tôn giáo hay tín ngưỡng trên Thế giới

Daniel Calingaert

Acting President

Freedom House

John Edmundson

President

Agir Ensemble pour les Droits de l’Homme / Hành động chung cho Nhân quyền

Ann Buwalda

Executive Director

Jubilee Campaign USA

Faith J. H. McDonnell

Director, Religious Liberty Program

The Institute on Religion and Democracy / Viện Tôn giáo và Dân chủ

Lilly Bliatout

President and Founder

Southeast Asia Monitor for Human Rights and Justice

Vu Quoc Dung

Executive Director

VETO! Human Rights Defenders’ Network

Former US Congressman Joseph Cao

Chairman

Coalition for a Free and Democratic Vietnam

John Alles

Executive Director

Montagnard Assistance Project

Tony Tran

Chairman

Con Dau Parishioners Association

Katie Duong

Overseas Representative

Popular Council of Cao Dai Religion

Rong Nay

Chairman

Montagnard Human Rights Organization

Pastor A Ga

Representative

Montagnard Evangelical Church of Christ

Vu Quoc Ngu

CEO

Defend the Defenders

Huỳnh Thục Vy

Coordinator

Vietnamese Women for Human Rights

Lanney Tran

Chairwoman

Women for Human Rights in Vietnam

Nguyen Bac Truyen

Vietnamese Political and Religious Prisoners’ Friendship Association

Vietnam Independent Civil Society Organizations Network (VICSON)

Matteo Mecacci

President

International Campaign for Tibet / Chiến dịch Quốc tế chgo Tây Tạng

Bob Fu

Founder and President

China Aid

The 21st Century Wilberforce Initiative

Human Rights in China (HRIC) / Hội Nhân quyền Trung quốc

Commonwealth Human Rights Initiative, New Delhi / Sáng kiến Nhân quyền Ấn Độ

Vietnamese FoRB Roundtable

Han Dong-Feng

Executive Director

China Labour Bulletin / Tạp chí Lao động Trung quốc

E-Ling Chiu

Secretary General

Taiwan Association for Human Rights / Hội Nhân quyền Đài Loan

Adilur Rahman Khan

Secretary, Odhikar / Hội Nhân quyền Bagladesh

Bangladesh

Willy Fautré

Director

Human Rights Without Frontiers

Alvin Jacobson

Amnesty International USA Group 56 / Nhóm 56 Ân Xá Quốc tế Hoa Kỳ

Lexington, MA

Kathy Herbst

Amnesty International Group USA Group 524 / Nhóm 524 Ân Xá Quốc tế Hoa Kỳ

Lexington, MA

Pittsburgh, PA

Michael De Dora

Director of Public Policy

Center for Inquiry

Sara Colm

Co-founder

Campaign to Abolish Torture in Vietnam / Chiến dịch đòi bãi bỏ tra tấn tại Việt Nam

Isaac Six

Advocacy Director

International Christian Concern

Helen Ngo

Chairwoman

Committee for Religious Freedom in Vietnam

Nguyen Thanh Dung

Association for Promotion of Freedom of Religions and Beliefs

Khin Ohmar

Coordinator

Burma Partnership / Đối tác Miến Điện

Bjørn Engesland

Secretary General

Norwegian Helsinki Committee / Uỷ ban Helsinki Na Uy

----------------------

(1) Thư của Hội đồng Giám Mục Việt Nam góp ý Dự thảo Luật Tín ngưỡng Tôn giáo, do Giám mục Phó Tổng Thư ký Phêrô Nguyễn Văn Khảm ký gửi. Xem http://baoconggiao.com/vi/news/Giao-Hoi-Viet-Nam/Thu-cua-HDGMVN-gop-y-Du-thao-Luat-Tin-nguong-Ton-giao-9849/

Nguồn: http://nhinrabonphuong.blogspot.com/2016/10/thu-ngo-cua-54-to-chuc-nhan-quyen-va-xa.html