25/03/2017

Vì mối liên hệ bí mật với Nga, Trump có thể bị truất quyền Tổng thống?

Vũ Ngọc Yên

Trong cuộc điều trần trước ủy ban tình báo của Quốc hội Mỹ vào ngày 20.03.2017 Cục điều tra Liên bang (Federal Bureau of Investigation- FBI) xác nhận đang điều tra khả năng chiến dịch tranh cử tổng thống của ông Donald Trump có liên hệ với Nga. Giám đốc cơ quan FBI, James Comey cho biết nhân viên FBI đang thẩm định các dạng thức liên hệ giữa Ủy ban Tranh cử của Trump và chính quyền của Tổng thống Nga W. Putin trước khi có kết luận những việc này có hại cho an ninh quốc gia hay vi phạm hình sự không. Cũng trong cuộc điều trần Comey đã bác bỏ luận điệu của Trump cho rằng Tổng thống tiền nhiệm Obama đã gài thiết bị nghe lén tổng hành dinh tranh cử trong tòa nhà Trump Tower ở New York.

Các chi tiết mới trong cuộc điều tra cho thấy có nhiều dẫn chứng đáng tin cho những lời cáo buộc Bộ Tham mưu tranh cử của Donald Trump đã liên lạc bất hợp pháp với Nga. Cộng sự viên của Trump đã hợp tác với tình báo Nga và “tin tặc” Nga đã tấn công gây ảnh hưởng lên cuộc bầu cử tổng thống năm 2016 giúp Trump thắng ứng cử viên Dân chủ bà Hillary Clinton

Mạng tin tức truyền hình (Cable News Network- CNN) tại Mỹ loan tin Cục điều tra FBI đã có đủ thông tin về những lời cáo buộc. Các biên bản của các cuộc điện đàm và các cuộc gặp riêng giữa các cộng sự viên của Trump và tình báo Nga đang được điều nghiên. Theo CNN các cộng sự viên cao cấp: Roger Stone, Paul Manafort, cố vấn an ninh Tướng Michael Flynn và cố vấn đối ngoại Carter Page đã bị thẩm vấn. Cả bốn người đều bị tình nghi có liên hệ mật thiết với Nga. Manafort đã làm việc cho tỷ phú Nga Oleg Deripuska và chính quyền Putin. Manafort từ chức Trưởng ban tranh cử Trump vào tháng 8.2016. Cố vấn an ninh M. Flynn từ chức tháng 2.2017.

Nguy cơ bãi nhiệm không phải không hiện thực

Những diễn biến này đang được dư luận bàn cãi sôi nổi. Đây là sự kiện rất nghiêm trọng và kết quả cuộc điều tra của FBI có thể dẫn đến nguy cơ kết thúc sự nghiệp chính trị của Tổng thống đương nhiệm Trump.

Giáo sư chính trị Cathryn Clüver, Đại học Harvard Kennedy School of Goverment Cambridge cho biết một thủ tục truất quyền có thể sẽ được xúc tiến trong thời gian tới. Một khi báo cáo điều tra của FBI xác nhận cáo buộc các công sự viên của Trump phạm pháp thì những Dân biểu Cộng hòa trong lưỡng viện khó duy trì chức vụ của Trump.

Allan Lichtman, Giáo sư sử, Đại học American University Washington, nổi tiếng về những tiên đoán chính trị cũng nói vào tháng 11.2016 “Những người Cộng hòa không muốn Trump làm Tổng thống vì các hành động của Trump khó dự đoán. Họ muốn Mike Pence người bảo thủ dễ kiểm soát hơn. Rồi Trump sẽ bị cách chức vì vi phạm an ninh quốc gian hoặc các xung đột lợi ích…”. Đây là trạng huống mà Lichtman cho rằng sẽ hiện thực. The Case for Impeachment (Kịch bản truất quyền) là tựa quyển sách mang nội dung đặc biệt, mà Lichtman sẽ phát hành vào tháng 4 năm nay. Lichtman tin chắc Trump sẽ bị khởi tố vì liên hệ bí mật với Nga cũng như lạm dụng chức vụ làm lợi cho các thương vụ của gia đình.

Diễn tiến thể thức truất quyền Tổng thông.

Một thể thức truất quyền (Impeachment) được tiến hành một khi tổng thống can tội hình sự hoặc phạm pháp (như trường hợp Bill Clinton bị khởi tố vì cản trở Tư pháp và khai man vào năm 1999).

Đề nghị truy tố phải được quá bán tổng số Dân biểu Hạ nghị viện chấp thuận.

Tại Thượng viện, Hạ nghị viện giữ vai trò cơ quan công tố. Chánh án Tối cao Pháp viện chủ tọa điều hành phiên họp.

Tổng thống bị phán quyết có tội khi 2/3 Nghị sĩ Thượng viện đồng ý và sau đó Thượng viện tuyên bố truất quyền.

Đến nay chưa có Tổng thống nào bị bãi chức qua thủ tục truất quyền. Một thủ tục truất quyền Tổng thống Andrew Johnson được tiến hành năm 1868 nhưng ông không bị kết án. Richard Nixon tránh bị truất quyền nhờ từ chức kịp thời. Và Bill Clinton bị luận tội vì vụ Lewinsky nhưng không bị xét xử ở Thượng viện.

Bảng thành tích nói không trung thực của Trump

Hầu như không có chính trị gia nào trong cuộc đời chính trị mà không có lần nói dối vì nhiều lý do. Nhưng ở Tổng thống Mỹ Donald Trump có phần đặc biệt. Ông cầm quyền mới hơn hai tháng mà phát ngôn không trung thực gần như mỗi ngày. Mục kiểm kê sự kiện của tờ Washington Post đã đếm đến 247 lần, tính ra mỗi ngày có 4 lần phát ngôn sai sự thật. Theo thống kê của 62 ngày, Trump có hai ngày không nói dối: Thứ tư 1.3 và Chủ nhật 12.03.

Thật không bình thường khi Trump quả quyết Cựu Tổng thống Obama không sinh ở Mỹ cũng như cha của ứng cử viên cạnh tranh Ted Cruz có liên hệ với Lee Harvey Oswald, kẻ sát hại Tổng thống J.F.Kennedy. Trump tuyên bố số thất nghiệp ở Mỹ rất cao, có lẽ 28,29 hoặc 35% Trong khi tỷ lệ thất nghiệp thực sự ở múc 4,7%. Trong cuộc tranh luận với Hillary Clinton trên đài truyền hình, Trump nói có khoảng 30 triệu di dân bất hợp pháp ổ Mỹ. Obama ủng hộ Al-Kaida ở Iraq.

Người ta có thể kể thêm nhiều lời nói dối của Trump. Tất cà những phát ngôn dối trá đều có thể tìm thấy trên trang Politifact dưới tiêu đề “Pants on Fire” (cháy quần) lấy ra từ câu ca nhi đồng “dối trá, dối trá, cháy quần” (Liar, liar, pants on fire) ám chỉ những dối trá vô lý đến nỗi quần kẻ nói dối bốc cháy.

Một số cử tri Mỹ bầu Trump vì cho rằng Donald Trump là người ăn nói bộc trực, nhưng thực tế minh chứng ông ấy không những phát ngôn không trung thực mà còn hàm hồ và khiếm nhã. Ông kết án giới truyền thông là “kẻ thù của nhân dân”.

Người ta còn nhớ Washington Post đã đăng đoạn video được thu từ năm 2005 giữa Trump và người dẫn chương trình Billy Bush của “Access Hollywood” tại một phim trường. Trong cuộc trò chuyện, Trump đã dùng nhiều lời lẽ thô tục khi nói về việc hôn, sờ soạng và quan hệ với phụ nữ. Khi được hỏi ông nghĩ gì về chuyện này của Trump, lúc đó ứng cử viên Phó Tổng thống Mike Pence đã trả lời “người ta có quyền nhầm lẫn…”. Có lẽ nhiều cử tri từng hỗ trợ Trump bây giờ hối tiếc về sự nhầm lẫn đã bầu một ứng cử viên tổng thống thiếu nhiều phẩm chất lãnh đạo quốc gia.

Nếu Donald Trump bị bãi nhiệm, Phó Tổng thống Mike Pence sẽ kế nhiệm. Hiện nay Đảng Cộng hòa còn chiếm đa số ở Hạ nghị viện, nên đề nghị khởi tố Trump còn là một thách thức lớn cho Đảng Dân chủ đối lập. Tuy nhiên tình hình chính trị mỗi lúc thay đổi. Tình trạng chia rẽ nội bộ, mất phương hướng trong quản lý và hàng loạt quan chức cấp cao từ chức đang khiến chính quyền của Trump gần như tê liệt. Chính quyền không còn được lòng dân. Viện thăm dò dư luận Gallup công bố số dân tín nhiệm Trump đã xuống mức 37%.

V.N.Y.

Tác giả gửi BVN.