11/07/2010

Dân giàu, dân mạnh, dân thông thái!

Nguyễn Kỳ
Nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục & Đào tạo
http://www.campaignbadges.co.uk/mixed%20as%20gif/power%20to%20people.GIFVấn đề chủ nghĩa xã hội có thực hay không và xây dựng con người xã hội chủ nghĩa cần những điều kiện gì, từ hơn sáu mươi năm qua đã đặt ra cho dân tộc chúng ta hàng loạt những câu hỏi hết sức đau đầu, cả về lý thuyết cũng như thực tiễn. Nay ông Nguyễn Kỳ lại đề xuất một tiêu chí của chủ nghĩa xã hội là phấn đấu sao cho dân tộc Việt Nam trở nên giàu có, khỏe mạnh và thông thái. BVN không dám lạm bàn vào các luận điểm của ông, xin trân trọng đăng nguyên bài viết do tác giả trực tiếp gửi tới nhằm giúp độc giả nghiền ngẫm từ trong đấy những thông báo sâu xa mà vị cựu lãnh đạo ngành giáo dục muốn gửi gắm, âu cũng là một cách thư giãn trong ngày Chủ nhật.

Bauxite Việt Nam
Chúng ta đang phấn đấu vì mục tiêu xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”.
Dân giàu là mục tiêu tối cao.
Toàn dân đoàn kết “thi đua yêu nước diệt giặc đói khổ” trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội nhằm mục tiêu “dân giàu, nước mạnh”, “xóa đói giảm nghèo”. Chỉ trong vòng 10 năm, từ một, hai trăm đô la, dân ta đã đưa tổng sản phẩm trong nước bình quân đầu người lên 1.200 đô la vào năm 2010, đồng thời phấn đấu “xóa đói, giảm nghèo”, nâng cao dần mức sống nghèo khổ vì một khoảng cách giàu – nghèo phù hợp với chủ nghĩa xã hội. Đất nước đã ra khỏi tình trạng kém phát triển! Bình quân đầu người vài nghìn đô la đang ở trong tầm tay dân ta!
Lịch sử đã sang trang. Cách mạng khoa học công nghệ đang tiến rất nhanh. Thế giới chuyển sang lấy tri thức làm nguồn lực phát triển chủ yếu. Cơ may cạnh tranh và phát triển bền vững của Quốc gia cơ bản dựa vào sự giàu có về trí tuệ của toàn dân tộc.
Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu”, “một dân tộc nghèo”.
Dân dốt là dân yếu, dân nghèo.
“Muốn giữ vững nền độc lập, muốn làm cho dân mạnh, nước giàu, mỗi người Việt Nam phải hiểu biết quyền lợi, bổn phận của mình, phải có kiến thức mới để có thể tham gia vào công cuộc xây dựng nước nhà và trước hết, phải biết đọc, biết viết chữ quốc ngữ ”(1).
Không cam tâm chìm đắm trong dốt nát nghèo nàn! Phải trở thành “dân mạnh, nước giàu”, “dân giàu, nước mạnh”, “dân tộc thông thái”! Phải quyết chí lấy tự học, độc lập suy nghĩ, tự do sáng tạo, tự tìm và tự tạo ra tri thức, làm giàu trí não và nhân cách của ta mà thắng nghèo nàn lạc hậu! Phải là dân mạnh dân giàu về trí tuệ – dân thông thái!
Toàn dân đoàn kết “thi đua yêu nước diệt giặc dốt nát” trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội nhằm mục tiêu “dân mạnh, nước giàu”, “dân giàu, nước mạnh”, “dân thông thái, dân tộc thông thái, xã hội thông thái, giàu mạnh”.
Dưới ánh sáng soi đường chỉ lối của tấm gương con người xã hội chủ nghĩa Hồ Chí Minh, dân thông thái biết cách tự chăm lo vun đắp cái vốn quý nhất của mỗi con người và của dân tộc giống nòi là sức khỏe và trí tuệ , trên cơ sở đáp ứng tốt bốn nhu cầu sinh tồn và phát triển cơ bản của con người là khỏe, học, làm, sống: biết cách tự chăm sóc, tự rèn luyện, nâng cao sức khỏe và tầm vóc nên người cao khỏe; biết cách tự học hành sáng tạo suốt đời; biết và dám độc lập suy nghĩ, tự do sáng tạo, tự mình đi tìm lấy chân lý, “tự do phục tùng chân lý” (2); sống hạnh phúc, văn minh.
Biết và dám độc lập suy nghĩ, tự do sáng tạo, “tự do phục tùng chân lý” mới là dân thông thái !
Học hàm học vị, chức trọng quyền cao chỉ có giá trị đích thực khi thuộc về con người “biết và dám độc lập suy nghĩ, tự do sáng tạo” !
Dân thông thái - “dân mạnh” “dân giàu” về trí tuệ. Trí tuệ Việt tạo ra mọi chiến thắng vĩ đại của dân tộc. Trí tuệ Việt đưa đất nước quá độ vững chắc lên chủ nghĩa xã hội. Muốn có chủ nghĩa xã hội, phải có dân thông thái .
Dân thông thái vừa là chủ thể vừa là mục tiêu vừa là động lực chủ yếu đưa dân tộc ta quá độ lên chủ nghĩa xã hội.
Quá độ lên chủ nghĩa xã hội chưa từng có trong lịch sử đòi hỏi mỗi người cán bộ lãnh đạo – quản lý của Đảng và Nhà nước phải thật sự là một con người thông thái ưu tú, có bản lĩnh “độc lập suy nghĩ – điều hành dân chủ sáng tạo”, vận dụng và phát triển sáng tạo tư tưởng và tấm gương Hồ Chí Minh vào thực tiễn quá độ lên chủ nghĩa xã hội, ra sức phát huy dân chủ, độc lập suy nghĩ, tự do tư tưởng và mọi năng lực sáng tạo, “đem tài dân, sức dân, của dân” phục vụ cho dân ta – trẻ em cũng như người lớn, người dân cũng như người lãnh đạo – ai cũng biết và dám độc lập suy nghĩ, tự do sáng tạo nên người thông thái .
Mỗi nhà giáo là một con người thông thái mẫu mựctấm gương bốn tốt: “cao khỏe, tự học hay, dạy sáng tạo, đạo đức tốt”, có bản lĩnh dạy sáng tạo, hướng dẫn cho trò ngay từ bậc tiểu học tập dượt độc lập suy nghĩ, tự do tư tưởng, tìm tòi, khám phá, tự học hành, tự rèn luyện, tự do sáng tạo, tự mình tìm lấy kiến thức, tự mình khám phá ra chân lý, “tự do phục tùng chân lý”, nên người thông thái. Mỗi học sinh sinh viên tích cực chủ động tham gia phong trào thi đua bốn tốt: “Sức khỏe tốt. Tự học hay. Làm sáng tạo. Sống văn minh” với những tiêu chí cụ thể đáp ứng đúng nhu cầu độ tuổi.
Mỗi thành viên gia đình phấn đấu làm một thành viên bốn tốt của “gia đình thông thái bốn tốt” :- Biết cách tự chăm sóc, tự rèn luyện, nâng cao sức khỏe – Biết cách tự học hành sáng tạo. Trẻ em có trình độ giáo dục theo độ tuổi – Người lớn có tay nghề sau trung học, lao động giỏi, có sáng kiến, sáng tạo – Sống cần kiệm, lành mạnh, trung thực, nhân nghĩa.
“Gia đình thông thái bốn tốt” hội tụ các phong trào kinh tế - xã hội lớn của đất nước thành nơi con người tự học hành sáng tạo suốt đời nên người thông thái là tế bào của một xã hội thông thái. Với 90% số hộ là gia đình thông thái bốn tốt, cả nước trở thành một xã hội thông thái .
Xã, phường cần phấn đấu đạt chuẩn quốc gia về y tế, phổ cập giáo dục theo độ tuổi, xây dựng đời sống văn hóa, sản xuất kinh doanh giỏi, xóa hộ nghèo, xây dựng gia đình thông thái bốn tốt Mỗi cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên phải là một thành viên bốn tốt và phấn đấu cho mọi thành viên gia đình đều đạt tiêu chí bốn tốt. 90% số hộ là gia đình thông thái bốn tốt làm nên “xã, phường thông thái bốn tốt”.
Doanh nghiệp thông thái - cơ sở của kinh tế tri thức - cần xây dựng đội ngũ “ công nhân thông thái bốn tốt ”: - Biết cách tự chăm sóc sức khỏe, bảo đảm an toàn lao động, vệ sinh môi trường; - Biết cách tự học hành sáng tạo, đạt trình độ trung học và tay nghề sau trung học; - Biết và dám độc lập suy nghĩ, tự do sáng tạo, lao động giỏi, có sáng kiến, sáng tạo; - Sống cần kiệm, lành mạnh, trung thực, nhân nghĩa.
Người lao động trí thức hóa ở trình độ giáo dục sau trung học là con người của kinh tế tri thức.
Xã hội thông thái – xã hội mà ai cũng biết và dám độc lập suy nghĩ, tự do sáng tạo, tự học hành sáng tạo suốt đời nên người thông thái có tay nghề sau trung học – vừa là một “xã hội học tập hiện đại”, vừa là một “xã hội tri thứcgiàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.
Muốn có chủ nghĩa xã hội, nhân dân ta phải đoàn kết thi đua diệt giặc đói giặc dốt cho dân giàu, dân mạnh, dân thông thái, xã hội thông thái, giàu mạnh.
Dân dốt là dân yếu, dân nghèo.
Dân thông thái là dân mạnh, dân giàu.
Xã hội thông thái, giàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh!
Dân tộc thông thái, độc lập, tự do, xã hội chủ nghĩa!
NK
---------
(1)(2) Hồ Chí Minh về vấn đề giáo dục. Nxb. Giáo dục, 1990; Tr. 40; 47.