Kế thừa tinh hoa lịch sử - Chiến lược giữ nước và khát vọng tự cường trong kỷ nguyên mới

Tô Văn Trường

Lịch sử không bao giờ lặp lại nguyên xi những sự kiện, nhưng lịch sử luôn hào phóng để lại cho hậu thế những quy luật sinh tồn vô giá. Những thời kỳ vàng son chói lọi của dân tộc không tự nhiên mà có, đó là trái ngọt vĩ đại của những lựa chọn đúng đắn về con đường phát triển, của trí tuệ lãnh đạo xuất chúng và lòng yêu nước của muôn dân.

Việc ôn cố tri tân – nhìn thấu quá khứ để giải mã hiện tại và kiến tạo tương lai chính là phương thức thực tiễn và khôn ngoan nhất để thực thi sứ mệnh giữ nước trong kỷ nguyên mới. 

Lịch sử hơn bốn nghìn năm của dân tộc Việt Nam không chỉ là dòng chảy hào hùng của những cuộc chiến tranh vệ quốc, mà còn là kết tinh vĩ đại của trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng độc lập cháy bỏng. Từ thuở hồng hoang dựng nước sơ khai cho đến những triều đại phong kiến hưng thịnh, rồi bước vào những cuộc kháng chiến trường kỳ của thời kỳ hiện đại, dân tộc ta đã không ít lần phải đối mặt với những thử thách sinh tử. Nhưng qua mỗi khúc quanh nghiệt ngã của số phận, Việt Nam đều tìm ra con đường để sinh tồn và vươn lên.

Nhìn lại những thời kỳ vàng son trong quá khứ hoàn toàn không phải để ru ngủ mình trong ánh hào quang hoài niệm, mà là để chắt lọc những tinh hoa vĩnh cửu, từ đó đúc kết thành những bài học mang tính quy luật cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong bối cảnh toàn cầu hóa đầy biến động hôm nay.

Hình ảnh Hồ Chủ tịch với khối đại đoàn kết dân tộc

Lòng dân: Bức thành đồng kiên cố nhất của mọi thời đại

Trước hết, lịch sử đã chứng minh một chân lý bất biến và xuyên thời đại: cội nguồn sức mạnh vô địch của dân tộc luôn bắt nguồn từ lòng dân. Sự tồn vong của một chế độ, sức mạnh của một quốc gia chưa bao giờ phụ thuộc hoàn toàn vào thành cao, hào sâu hay vũ khí tối tân, mà nằm ở sự đồng thuận của triệu người như một.

Ba lần kháng chiến chống đế quốc Nguyên Mông vĩ đại dưới triều đại nhà Trần, với linh hồn là Hưng Đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn, không chỉ đơn thuần là chiến thắng của một đạo quân tinh nhuệ, mà là sự trỗi dậy của cả một dân tộc. Từ tiếng hô "Sát Thát" vang vọng tại Hội nghị Diên Hồng đến chiến lược quân sự tài tình "vườn không nhà trống", tất cả đều là minh chứng cho một tư tưởng cốt lõi: khi nhân dân đã đồng lòng nhất trí, không một thế lực bạo tàn nào có thể khuất phục. 

Ngược lại, bài học xót xa của nhà Hồ với thành nhà Hồ kiên cố nhưng lại thất bại nhanh chóng vì "chính sự phiền hà" đã để lại lời cảnh tỉnh sâu sắc: mất lòng dân là mất tất cả.

Thế giới luôn vận động, và một bài học mang tính quy luật khác để giữ nước là tư duy chủ động cải cách và năng lực thích ứng linh hoạt với thời đại. Nhìn về cuối thế kỷ XVIII, Hoàng đế Quang Trung – Nguyễn Huệ đã thể hiện một nhãn quan chính trị vượt trước thời đại thông qua hàng loạt chính sách cải cách táo bạo, toàn diện trên các lĩnh vực giáo dục, kinh tế và quân sự. Ông không chỉ lưu danh sử sách như một thiên tài quân sự bách chiến bách thắng với chiến công đại phá quân Thanh, mà còn là một nhà cải cách kiệt xuất, ôm ấp hoài bão xây dựng một quốc gia hùng cường từ cội rễ.

Mặc dù triều đại Tây Sơn chỉ tồn tại như một vệt sao băng ngắn ngủi, nhưng tinh thần mạnh dạn đổi mới của Quang Trung đã để lại một chân lý: một dân tộc nếu chìm đắm trong hào quang cũ, cự tuyệt sự đổi mới, ắt sẽ tự bào mòn sức mạnh của chính mình. Thực tiễn lịch sử trên thế giới và tại Việt Nam đã chứng minh, những thời kỳ triều đình thi hành chính sách bảo thủ, bế quan tỏa cảng đều dẫn tới hậu quả tất yếu là sự tụt hậu thảm hại, tạo điều kiện cho các thế lực ngoại bang dòm ngó và xâm lược. Do đó, sứ mệnh giữ nước hôm nay đồng nghĩa với việc không ngừng đổi mới toàn diện, tái cơ cấu nền kinh tế, đẩy mạnh chuyển đổi số để quốc gia không bị bỏ lại phía sau trong đường đua toàn cầu khốc liệt.

Chiến tranh nhân dân và việc đối phó với các thách thức an ninh phi truyền thống

Khi bước vào thời kỳ cận đại và hiện đại, lịch sử Việt Nam một lần nữa khẳng định sức sống mãnh liệt của nghệ thuật chiến tranh nhân dân và ý chí độc lập không gì lay chuyển. Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân và đế quốc xâm lược, dù phải đối đầu với những cỗ máy chiến tranh khổng lồ, trang bị vũ khí hiện đại hơn gấp nhiều lần, dân tộc Việt Nam vẫn giành được những thắng lợi chấn động địa cầu. 

Thành quả đó là sự kết tinh của ý chí tự tôn dân tộc, một đường lối chiến lược quân sự, ngoại giao đúng đắn và nghệ thuật huy động sức mạnh của toàn thể xã hội. Điều này phát lộ một chân lý sâu sắc: sức mạnh quyết định cục diện không chỉ nằm ở sự tối tân của vũ khí, mà nằm ở sức mạnh của con người và giá trị thiêng liêng của tính chính nghĩa.

Tuy nhiên, bối cảnh thế kỷ XXI đang đặt ra những bài toán giữ nước phức tạp hơn. Xung đột và nguy cơ mất nước hiện nay không chỉ hiển hiện qua các hành động quân sự truyền thống, mà còn ẩn mình qua những cuộc chiến tranh thương mại, sự bành trướng công nghệ, tấn công không gian mạng và chiến lược "diễn biến hòa bình", đồng hóa văn hóa. Vì vậy, việc bồi đắp nội lực quốc gia, kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với củng cố an ninh quốc phòng, và xây dựng nền văn hóa đậm đà bản sắc chính là phương thức "giữ nước từ sớm, từ xa".

Kết hợp sức mạnh tổng hợp: Bản lĩnh Việt Nam hướng tới tương lai

Từ việc chắt lọc những tinh hoa của lịch sử, chúng ta hoàn toàn có thể hệ thống hóa thành một chiến lược hành động toàn diện cho công cuộc bảo vệ Tổ quốc hiện nay:
Lấy dân làm gốc: Kiên quyết củng cố niềm tin của xã hội vào thể chế, xây dựng và phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Trọng dụng nhân tài: Lấy tri thức, khoa học công nghệ và sức sáng tạo của con người làm bệ phóng cho sự phát triển.

Chủ động cải cách: Không ngừng đổi mới thể chế, chính sách để kịp thời thích ứng và tận dụng các dòng chảy thời đại.

Giữ vững độc lập, tự chủ: Tích cực hội nhập quốc tế sâu rộng, nhưng phải trên nền tảng độc lập, tự chủ, tuyệt đối không để nền kinh tế hay chính trị bị lệ thuộc vào bên ngoài. Đồng thời, vận dụng linh hoạt nghệ thuật ngoại giao "cây tre Việt Nam" – gốc vững, thân chắc, cành uyển chuyển – để cân bằng lợi ích trong cục diện cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn.

Kết hợp sức mạnh tổng hợp: Tạo ra sức mạnh vô song bằng sự giao thoa giữa quốc phòng, an ninh, kinh tế, văn hóa và công nghệ.

Lịch sử không bao giờ lặp lại nguyên xi những sự kiện, nhưng lịch sử luôn hào phóng để lại cho hậu thế những quy luật sinh tồn vô giá. Những thời kỳ vàng son chói lọi của dân tộc không tự nhiên mà có, đó là trái ngọt vĩ đại của những lựa chọn đúng đắn về con đường phát triển, của trí tuệ lãnh đạo xuất chúng và lòng yêu nước của muôn dân.

Việc ôn cố tri tân – nhìn thấu quá khứ để giải mã hiện tại và kiến tạo tương lai chính là phương thức thực tiễn và khôn ngoan nhất để thực thi sứ mệnh giữ nước trong kỷ nguyên mới. 

Với bản lĩnh của một dân tộc từng hiên ngang vượt qua hàng ngàn năm phong ba bão táp, khi chúng ta biết kế thừa trọn vẹn tinh hoa của cha ông, đồng thời có dũng khí để đổi mới và thích ứng, Việt Nam hoàn toàn có thể không chỉ bảo vệ vững chắc nền độc lập, mà còn vươn mình trỗi dậy, kiêu hãnh viết tiếp những trang sử vàng chói lọi trong thế kỷ XXI.

T.V.T.

Tác giả gửi BVN

Sáng lập:

Nguyễn Huệ Chi - Phạm Toàn - Nguyễn Thế Hùng

Điều hành:

Nguyễn Huệ Chi [trước] - Phạm Xuân Yêm [nay]

Liên lạc: bauxitevn@gmail.com

boxitvn.online

boxitvn.blogspot.com

FB Bauxite Việt Nam


Bài đã đăng

Được tạo bởi Blogger.

Nhãn